1. خبری
  2. همه خبرها
  3. تابناک
  4. اقتصادی

چرا روسیه می‌تواند دلار را از معاملات خود حذف کند؟ چرا شرکای تجاری ایران با ریال یا واحد پولی خودشان با ما معامله نمی‌کنند؟ تمام اجزای اقتصاد ما به دلار وصل است/ پیش نیاز‌های لازم برای خداحافظی با دلار در مبادلات بین المللی چیست؟

تابناکخبرگزاری تابناک |
چند روزی است که طرح حذف دلار از معاملات بین المللی در مجلس مطرح شده است. رسانه‌ها نیز متعاقب آن، به بررسی ابعاد مختلف این موضوع پرداخته اند. اینکه چقدر اجرای چنین طرحی امکان پذیر است و چقدر اقتصاد ما کشش انجام چنین کاری را دارد شاید پرسش بسیاری از مردم باشد. از این رو خبرنگار تابناک اقتصادی در گفتگو با وحید شقاقی شهری کارشناس مسائل اقتصادی به این پرسش‌ها پاسخ داده است.

چند روزی است که طرح حذف دلار از معاملات بین المللی در مجلس مطرح شده است. رسانه‌ها نیز متعاقب آن، به بررسی ابعاد مختلف این موضوع پرداخته‌اند. اینکه چقدر اجرای چنین طرحی امکان پذیر است و چقدر اقتصاد ما کشش انجام چنین کاری را دارد شاید پرسش بسیاری از مردم باشد. از این رو خبرنگار تابناک اقتصادی در گفتگو با وحید شقاقی شهری کارشناس مسائل اقتصادی و عضو هیئت علمی دانشگاه خوارزمی به این پرسش‌ها پاسخ داده است.

به گزارش تابناک اقتصادی، چند روزی است که موضوع حذف دلار از معاملات بین المللی مطرح شده است. این موضوع با ارائه طرحی از سوی جمعی از نمایندگان مجلس رسانه‌ای شد. در مورخه ۲۲ فروردین ماه ۱۳۹۸ سایت تابناک اقتصادی در مطلبی با عنوان آیا حذف دلار از معاملات بین المللی امکان پذیر است؟ و طی گفتگویی با محمدقلی یوسفی کارشناس مسائل اقتصادی و عضو هیات علمی دانشگاه علامه طباطبایی به بررسی ابعاد مختلف این موضوع پرداخت.این بار برای روشن‌تر شدن موضوع، خبرنگار تابناک اقتصادی به سراغ وحید شقاقی شهری یکی دیگر از کارشناسان مسائل اقتصادی و عضو هیئت علمی دانشگاه خوارزمی رفته است و نظر وی را در مورد اینکه اجرای این طرح مجلس چقدر امکان پذیر است و چقدر اقتصاد ما قدرت انجام چنین کاری را دارد، پرسیده است.

چرا روسیه می‌تواند دلار را از معاملات خود حذف کند؟ چرا شرکای تجاری ایران با ریال یا واحد پولی خودشان با ما معامله نمی‌کنند؟ تمام اجزای اقتصاد ما به دلار وصل است/ پیش نیاز‌های لازم برای خداحافظی با دلار در مبادلات بین المللی چیست؟ - 3

وحید شقاقی شهری در ابتدا پیرامون تاریخچه بین المللی شدن دلار به خبرنگار تابناک اقتصادی گفت: آمریکایی‌ها تقریبا بعد از جنگ جهانی دوم در معاهده «برتن وودز» رابطه بین دلار و طلا را تعیین کردند. رابطه هم به این صورت بود که هر یک انس طلا ۳۵ دلار در نظر گرفته شد. به این ترتیب آمریکایی‌ها توانستند ارز خود را به عنوان ارزی بین المللی معرفی کنند.اما دلیلی که آمریکایی‌ها توانستند دست به چنین کاری بزنند چه بود؟ دلیل این بود که بعد از جنگ جهانی دوم حدود ۶۵ درصد از سهم طلای دنیا در آمریکا انباشته شده بود. دلیل این انباشت فوق العاده طلا در آمریکا نیز این بود که این کشور به دلیل موقعیت ژئوپولتیک خود هم از جنگ جهانی اول و هم از جنگ جهانی دوم مصون ماند و یا به عبارتی کمترین صدمات جنگی را دید. از این رو کل طلای دنیا به نوعی به سوی آمریکا روانه شد. به عنوان نمونه فرانسه از جمله کشور‌هایی بود که طلای خود را به آمریکا سپرد. همچنین بعد از جنگ جهانی دوم یعنی در سال ۱۹۶۰ تولید آمریکا به ۴۰ درصد تولید دنیا رسیده بود.وی ادامه داد: از آنجایی که کشور‌های اروپایی و آسیایی بعد از جنگ جهانی نیاز به بازسازی اقتصاد ویران خود داشتند، در نتیجه طلای خود را به آمریکا دادند و به جای آن دلار گرفتند و در قالب طرح مارشال شروع به بازسازی اقتصاد ویران خود کردند.شقاقی افزود: در سال ۱۹۷۱ وضعیت اقتصادی آمریکا نامناسب شد و همچنین ژنرال دوگل فرانسوی و خیلی از کشور‌های دیگر نیز از آمریکا، طلای خود را مطالبه کردند. در این شرایط، ریچارد نیکسون رئیس جمهور آمریکا در مصاحبه‌ای علنی برای مردم دنیا اعلام کرد که دیگر رابطه طلا و دلار برقرار نیست و از امروز این رابطه قطع می‌شود و خود دلار به عنوان ارز بین المللی می‌باشد. بعد از این مصاحبه نیکسون، شاه ایران و شیوخ عرب شروع به فروش نفت خود به دلار کردند. این کار باعث شد تا دلار متقاضی پیدا کند و واژه‌ای به نام پترودلار خلق شود و دلار یک پشتوانه‌ای به نام نفت خاورمیانه پیدا کرد.به عنوان مثال اگر ژاپن به دنبال خرید نفت از ایران بود باید می‌رفت دلار تهیه و با آن اقدام به خریداری نفت از ایران می‌کرد؛ بنابراین از سال ۱۹۷۱ تاکنون دلار به یک ارز بین المللی تبدیل شده است. از سال گذشته چین بعد از آنکه اقتصادش مستحکم‌تر شد، اقدام به راه اندازی پترویوان کرده است. یعنی چین از سال گذشته اعلام کرده است که کشور‌هایی که مایل به فروش نفت به چین می‌باشند، معاهده‌ای را با این کشور به امضا برسانند که مطابق با آن چین نفت را خریداری کند و ما به ازای آن یوان پرداخت کند.

این کارشناس مسائل اقتصادی ضمن اعلام این موضوع که وجود دلار به عنوان ارز بین المللی نه تنها برای ایران بلکه برای همه دنیا یک تهدید محسوب می‌شود گفت: همه کشور‌ها می‌دانند که آمریکا با اتکا به دلار می‌تواند آن‌ها را در جنگ اقتصادی و ارزی شکست دهد. به همین دلیل ولادیمیر پوتین رئیس جمهور روسیه چند سالی است که اقدام به خرید و انباشت طلا و همچنین انعقاد پیمان‌های پولی دو یا چندجانبه کرده است. اگر اشتباه نکنم به عنوان نمونه در حدود دو سال پیش، روسیه با چین یک پیمان پولی دو جانبه ۴۰۰ میلیون دلاری را امضا کرد.مفهوم این پیمان این بود که از این پس مبادلات این دو کشور تا سطح ۴۰۰ میلیون دلار با روبل و یوان انجام بشود و دیگر دلار نقشی در مبادلات آن دو کشور نداشته باشد. همچنین چینی‌ها نیز چند سالی است که شروع به افزایش ذخایر طلای خود نموده‌اند و به علاوه اقتصاد این کشور نیز در چند سال اخیر قدرتمندتر شده و حجم بالایی از تجارت دنیا را در اختیار گرفته است و بنابراین می‌تواند تا حدودی یوان را ارزشمندتر کند و در مقابل دلار آمریکا باایستد.شقاقی شهری ادامه داد: حالا کشور ما سالیان سال است که در یک جنگ اقتصادی با آمریکا قرار گرفته است و این جنگ اخیرا شدیدتر هم شده است، ولی متاسفانه ما هیچ راهبرد مناسبی برای دلارزدایی از اقتصاد ایران نداشته و نداریم.ببینید اولا کشور ما متاسفانه یک کشور واردات محور محسوب می‌شود که خود این واردات محوری موجب وابستگی بیش از اندازه به دلار می‌شود،ثانیا ما نتوانستیم تراز تجاری متوازن با کشور‌های دیگر ایجاد کنیم و این تراز با بسیاری از کشور‌ها کسری بالایی دارد. ما هنگامی که وضعیت اقتصاد در ثبات بود می‌توانستیم با کشور‌های مختلف وارد مذاکره شویم و تراز تجاری خود را متوازن کنیم که این کار را نکردیم. منظور از توازن تراز تجاری این است که مثلا با ترکیه مذاکره می‌کردیم و می‌گفتیم ما از کشور شما ۱ میلیارد دلار واردات داریم و شما هم باید بپذیرید که ما به کشور شما ۸۰۰ میلیون دلار کالا صادر کنیم تا این تراز تجاری تا حدودی متوازن شود.وی در مورد راهکار بستن پیمان‌های پولی با سایر کشور‌ها در راستای دلارزدایی گفت: کشور‌هایی که الان شریک تجاری ما محسوب می‌شوند هنوز حاضر نیستند که با ریال و واحد پولی خودشان با ما معامله کنند. برای این کار دلیل هم دارند و آن این است که بستر‌های این کار فراهم نیست یعنی اولا ما باید ذخایر طلای خود را افزایش می‌دادیم که این کار را انجام ندادیم، ثانیا ارزش پول ما نوسانات بالایی داشته و باید آن را باثبات می‌کردیم و ثالثا تراز تجاری ما هم با آن‌ها متوازن نبوده که باید آن را متوازن می‌کردیم؛ لذا هنوز کشوری به آن پیشنهاد پولی دو یا چند جانبه با ما نظر مساعدی نداشته است و ما هم به زور نمی‌توانیم با آن‌ها پیمان پولی ببندیم.

در سایت خبری بخوانید: اخبار اقتصادی امروز در بازار تهران

عضو هیئت علمی دانشگاه خوارزمی در انتهای صحبت‌های خود گفت: به دلایلی که در بالا عرض کردم ما به این راحتی‌ها نمی‌توانیم دلار را از معاملات بین المللی خود خارج کنیم یا به عبارتی اقتصادمان را دلار زدایی کنیم یا به سمت پیمان‌های پولی دو یا چندجانبه برویم. همچنین باید بگوییم که متاسفانه تمام اجزای اقتصاد ما وصل به دلار است و به علاوه دلار در ذهن مردم نیز به عنوان یک ارز باثبات که می‌توانند برای حفظ قدرت خرید خود بر روی آن سرمایه گذاری کنند، رسوخ کرده است.وی ادامه داد: اشاره به این نکته نیز ضروری است که ما نمی‌توانیم با مباحثی این چنینی، ساده انگارانه برخورد کنیم و اگر می‌توانستیم این کار را انجام دهیم همین امروز ابلاغ می‌کردیم که دلار حذف بشود، ولی آیا با این ابلاغ و دستور این کار انجام می‌شود؟ برای انجام این کار نیاز است که بستر‌ها و شرایط آن فراهم شود.

به طور کلی، این کارشناس مسائل اقتصادی نیز حذف دلار از مبادلات بین المللی را در شرایط فعلی امکان ناپذیر دانست و گفت که برای انجام چنین کاری باید بستر‌های آن فراهم شود که این بستر‌ها عبارتند از: افزایش ذخایر طلای کشور، متوازن کردن تراز تجاری با سایر کشور‌ها و به ثبات رساند ارزش پول ملی.

خواندن خبر در سایت منبع

در ادامه بخوانید

تابناکتابناک20 ساعت قبل
افزایش میزان مصرف بنزین در سال گذشته باعث شد تا یکبار دیگر موضوع بازگشت کارت‌های سوخت و سهمیه بندی بنزین مطرح شود. با توجه به اینکه بسیاری از کارشناسان یکی از دلایل افزایش مصرف بنزین را قاچاق آن به کشور‌های اطراف می‌دانستند بنابراین موضوع افزایش قیمت بنزین آزاد نیز مطرح شد. افزایش میزان مصرف بنزین در سال گذشته باعث شد تا یکبار دیگر موضوع بازگشت کارت‌های سوخت و سهمیه بندی بنزین مطرح شود. با توجه به اینکه بسیاری از کارشناسان یکی از دلایل افزایش مصرف بنزین را قاچاق آن به کشور‌های اطراف می‌دانستند بنابراین موضوع افزایش قیمت بنزین آزاد نیز مطرح شد. قیمت بنزین احتمالا رشد ۱۲۷ درصدی خواهد داشت، اما این رشد هم نخواهد توانست که از قاچاق بنزین به کشور‌های حوزه خلیج فارس جلوگیری کند.
صدا و سیماصدا و سیما3 ساعت قبل
با برگزاری اولین جلسه هیئت مدیره بازار متشکل ارزی گام اول برای تشکیل این بازار برداشته شد. آنطور که بانک مرکزی اعلام کرده در این جلسه با تصمیم هیئت مدیره مقرر شد همه صرافی‌های مجاز و بانک‌های عامل از درگاهی که متعاقبا اعلام می‌شود، نسبت به دریافت کد کارگزاری بازار متشکل ارزی اقدام کنند. اما بازار متشکل ارزی چیست و قرار است چه نقشی در مبادلات ارزی کشور داشته باشد؟ در یک کلام بازار متشکل ارزی، یک بازار عمده فروشی نقدی ارز در تهران است. اما تفاوت این بازار با بازار سرمایه در این است که معاملات بازار متشکل ارزی یک بازار عمده فروشی، آنی و بصورت نقدی خواهد بود؛ بنابراین معاملات در بازار متشکل ارزی آتی یا فردایی نیست و معاملات بصورت حواله‌ای درآن انجام نمی‌شود. در واقع این همان کاری است که هم اکنون نیز صرافی‌ها آن را انجام می‌دهند؛ بنابراین بازار متشکل ارزی یک سازوکار جدید ارزی نیست ونمی خواهد نرخ جدیدی برای ارز خلق کند. در بازار متشکل ارزی، کل بستر تسویه که بزرگترین جز معاملاتی است، در یک بستر شفاف و قانونمند پیش می‌رود و شفافیت در خروجی‌ها و نه عملیات تسویه صرافی‌ها، مشاهده می‌شود؛ بنابراین هم معامله گران و هم بازارساز، اشراف کاملی بر تمامی معاملات انجام شده خواهند داشت وآن‌ها را قادر خواهد کرد بر اساس فضای موجود در بازار فعالیت خود را تنظیم کند. البته بازار متشکل ارزی با سامانه نیما متفاوت است. درحالی که دربازار متشکل ارزی معاملات عمده انجام می‌شود و اصل بر تهاتر است که درآن فعالان بازار عمده ارز‌های مورد نیازخود را در نقش بدهکار و بستانکارباهم تهاتر می‌کنند و در آخر روز باهم تسویه می‌کنند؛ اگرچه این بازار با سازو کار بورس عمل می‌کند، اما در واقع صرافان درنقش کارگزار عمل می‌کنند، اما این بازار به دلیل معاملات نقدی و غیر فردایی متفاوت از بازار سرمایه بوده و بیشتر این بازار نزدیک به ساختار تسویه است. به هر حال تشکیل بازار متشکل ارزی جدا از ایجاد شفافیت در معاملات عمده ارزی، می‌تواند نتایج مثبتی برای اقتصاد کشور به همراه داشته باشد. به عبارت دیگر در بازار متشکل ارزی بانک مرکزی قادر خواهد بود به صورت پیوسته، شفاف، قانونی، مؤثر و مستقیم در بازار ارز مداخله کند؛ بنابراین ازاین پس بانک مرکزی ناچارنخواهد بود برای بازارسازی متوسل به عرضه ارز در کف خیابان، آن هم از طریق عوامل انسانی شود که تجربه نشان داده این روش بعضا موجب رانت و مفاسد مختلف شده است؛ بنابراین بازار متشکل ارزی و تشکیل آن می‌تواند ثبات و آرامش را به بازار ارز بازگرداند یا دست کم این بازاررا شفاف و قابل پیش بینی سازد.
ایبناایبنا4 ساعت قبل
به گزارش ایبنا از روابط عمومی بیمه مرکزی، سردار محمدرضا مهماندار؛ رییس پلیس راهنمایی و رانندگی تهران بزرگ و هیات همراه در نشست مشترک با غلامرضا سلیمانی امیری رییس کل بیمه مرکزی با قدردانی از تلاش‌های وی در دوره تصدی ریاست کلی بیمه مرکزی و ابراز امیدواری برای ادامه این روند، نسبت به ضرورت تقویت روابط پلیس و صنعت بیمه تاکید کرد. وی اظهار داشت: پلیس راهنمایی و رانندگی نرم افزارهای قابل قبولی را در اختیار دارد که در صورت ایجاد فضای تعامل بیشتر با سامانه سنهاب بیمه مرکزی می‌توانیم اتفاقات خوبی را رقم بزنیم. مهماندار افزود: پلیس برای کاهش تخلفات و تلفات از تمامی راهکارهای ممکن استفاده می‌کند و صنعت بیمه یکی از مهمترین ظرفیت هایی است که می‌تواند در این زمینه به ما کمک کند. وی از تدوین «طرح تبادل اطلاعات بین پلیس و صنعت بیمه» خبر داد و گفت: این طرح برای عملیاتی شدن مدل‌های اجرایی، تقسیم وظایف و ماموریت‌ها و موارد دیگر در مجموعه نیروی انتظامی در دست بررسی است. رییس کل بیمه مرکزی نیز در این نشست گفت: تعامل صنعت بیمه و پلیس به افزایش ضریب اعتمادسازی در جامعه منتهی خواهد شد که تحقق این امر در گرو تبادل اطلاعات بین این دو نهاد است.
صدا و سیماصدا و سیما1 روز قبل
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما از سنا، علی بیگ‌زاده میلانی ضمن اعلام افزایش حدود ۳ برابری مجوز‌های افزایش سرمایه افزود: این رقم در سال ۹۶، حدود ۱۷ هزار میلیارد تومان بوده است. وی دلیل این افزایش را افزایش سرمایه شرکت‌ها از محل مازاد تجدید ارزیابی بر اساس بند «ز» قانون بودجه سال ۹۷ و تمایل بیشتر شرکت‌ها به افزایش سرمایه از محل سود انباشته به دلیل مصوبه شورای عالی هماهنگی اقتصادی در خصوص مشوق مالیاتی سود تقسیم نشده دانست. مدیر نظارت بر بازار اولیه سازمان بورس و اوراق بهادار، همچنین رقم افزایش سرمایه از محل سود انباشته در سال ۹۷ را مبلغ ۱۶ هزار میلیارد تومان اعلام کرد که این رقم حاکی از افزایش ۵ برابری نسبت به سال ۹۶ بوده است. بیگ زاده در ادامه، در خصوص معافیت افزایش سرمایه از محل سود انباشته به پیگیری سازمان بورس برای تمدید این مصوبه در سال ۹۸ اشاره کرد و افزود: البته تغییراتی در جهت هدفمندی این مشوق انجام خواهد گرفت و قطعیت موضوع منوط به تصمیم گیری مراجع ذیصلاح است که سازمان پیگیر این موضوع خواهد بود. وی افزود: باوجود حجم زیاد کار، تمام در خواست‌های افزایش سرمایه از محل مازاد تجدید ارزیابی سال گذشته، در سازمان مورد رسیدگی قرار گرفت و مجوز‌های مربوط جهت برگزاری مجمع و مرجع ثبت شرکت‌ها در سال ۹۷ صادر شد. مدیر نظارت بر بازار اولیه سازمان بورس و اوراق بهادار، در خصوص آخرین وضعیت افزایش سرمایه شرکت هپکو اظهار داشت: تمام مجوز‌ها و تکالیف قانونی سازمان جهت افزایش سرمایه شرکت از محل مازاد تجدید ارزیابی در تاریخ ۲۱ اسفند ۹۷ خطاب به مرجع ثبت شرکت‌ها صادر شده، اما شرکت تاکنون مستند ثبت این افزایش در مرجع ثبت شرکت‌ها را ارائه نداده است. به گفته بیگ زاده، هپکو جهت برخورداری از معافیت مالیاتی باید نسبت به ارائه ثبت افزایش سرمایه در سال ۹۷ یا مکاتبه سازمان امور مالیاتی در خصوص شمولیت بند ۳ ابلاغیه مورخ ۱۶تیر ۹۷ آن سازمان اقدام کند که مراتب در مجوز‌های صادره در سال گذشته همواره مورد تاکید قرار گرفته است.
فردا نیوزفردا نیوز20 ساعت قبل
آنچه که تا این لحظه مشخص است، این اطلاعات مربوط به صورتحساب‌های مالی رانندگان یکی از شرکت‌های حمل و نقل بوده که در صورت مشخص شدن دقیق نام مالک اطلاعات، به آن اشاره خواهد شد. اما پیش از خواندن این گزارش، لازم است اشاره کنیم که شرکت اسنپ در توییتی اعلام کرده است که این اطلاعات مربوط به شرکت آن‌ها نیست و ساختار داده شناسایی شده، با داده‌های آن‌ها متفاوت است. این اطلاعات را چطور بدست آوردی؟ حجم این اطلاعات دقیقا چقدر است و شامل چه مواردی می‌شود. این پایگاه داده با نام «doroshke-invoice-production» اطلاعات مختلفی را به‌صورت عمومی در دسترس همه قرار داده بود. از طرفی شرکت تپسی از همین نام در بخشی از سامانه داخلی سرویس خود استفاده می‌کند.
عصر ایرانعصر ایران22 ساعت قبل
دیما خطیب خبرنگار الجزیره در رشته توئیتی مشاهداتش از ونزوئلا را مطرح کرده است. به گزارش خبرنگار عصرخبر، برخی توئیت‌های این خبرنگار که توسط سیاوش فلاح پور ترجمه شده به شرح زیر است. روز هفتم بالاخره سیستم بانکی کشور کار می‌کرد و توانستم کارت خریدم را شارژ کنم. کارت بانکی فایده چندانی نداشت چراکه نتوانستم ارز محلی ونزوئلا (بولیوار) را تهیه کنم؛ هرجایی یافت نمی‌شود. کاهش سرسبزی کشور برایم قابل ملاحظه بود، گفتند علتش خشکسالی است، حتی باران هم به داد ونزوئلا نمی‌رسد

نظرها

اخبار بیشتر