شکوفایی تولید در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی- عبدالرسول خلیلی*
  1. خبری
  2. همه خبرها
  3. ایرنا
  4. اقتصادی
شکوفایی تولید در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی- عبدالرسول خلیلی*

شکوفایی تولید در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی- عبدالرسول خلیلی*

ایرناخبرگزاری ایرنا |
تهران- ایرنا- امسال سال فرصت ها، امکانات و گشایش های گوناگون برای تولید در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی از طریق تبدیل توانمندی های درونزا به ظرفیت سازی ها و اخذ نوآوری های فناورانه و تعامل با اقتصاد کشورهای پیرامونی است.

مبادله‌های تجاری و مشارکت از طریق تولید محصولات تحت لیسانس خارجی و جلب برندها و مجموعه‌های خارجی برای صادرات و سرمایه گذاری در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی، با بازنگری در فعالیت‌های گذشته این مناطق مستلزم نگاهی نو در رونق تولید است.

با توجه به مفاد اقتصاد مقاومتی در بخش صنایع اولویت دار و لزوم رعایت سیاست‌های انقباضی دولت برای کنترل افزایش بهای ارز در بازار که امسال نیز ادامه خواهد داشت- همانگونه که رئیس جمهوری در سخنان نوروزی خود بر متعادل کردن قیمت ارز به همراه مهار تورم و دوستی بیشتر با همه همسایگان تاکید کرد- به نظر می‌رسد مناطق آزاد باید منابع جدید درآمدی خود را از طریق تعریف سازوکارهای اقتصاد مبادله‌ای و تولیدی با این کشورها پیگیری کرده و تمهیدات لازم را برای گفت و گو با روسای مناطق آزاد کشورهای همجوار ایران حسب محدوده‌های مساحتی خود بیندیشند.

برای واردات کالاهای مصرفی و کسب منابع درآمدی جایگزین واردات کالاهای مسافری گروه چهار، سازمان‌های مناطق آزاد می‌توانند علاوه بر درآمدهای سنتی همانند گذشته، منابع درآمدی جدیدی را در بیرون مرزها در کشورهای پیرامونی به منزله بازارهدف خود جست و جو کنند.

در این زمینه آنچه بیش از پیش قابل توجه است، استفاده از امکانات بالقوه برای هدایت فعالان اقتصادی کشورهای پیرامونی با هدف سرمایه گذاری مستقیم یا از طریق مشارکت با سرمایه گذاران و فعالان اقتصادی داخلی در شرایط تحریم است. این همکاری می‌تواند تولید اقلام گوناگون وارداتی از جمله اقلام گروه چهار کالایی به مناطق آزاد را با مشارکت سرمایه گذاران بخش خصوصی خارجی و داخلی شامل شود و این، راه حلی برای تولید این محصولات تحت لیسانس خارجی برای عرضه در بازارهای مناطق آزاد خواهد بود و می‌تواند صنایع خرد و متوسط را در مناطق آزاد درگیر کند.

اکنون برای تولید کالای ساخته شده وارداتی در مجتمع‌های تجاری ساخته شده در مناطق آزاد باید از طریق مشارکت کشورهای سازنده با تولیدکننده مستقر در مناطق آزاد و سرمایه گذاران بازارهای منطقه‌ای اقدام کرد؛ این برنامه کلیدی است باید در سال ۸۹ در مناطق آزاد دنبال شود تا هم با رونق تولید کالای خارجی در مناطق آزاد، نیاز واحدهای تجاری مجتمع‌های تجاری و اداری که گفته می‌شود بیش از ۲۰ هزار واحدند، تامین شود و هم نیازها و ملزومات صنعت گردشکری در مناطق آزاد برای جلب رضایت مسافران جبران شود.

از سوی دیگر با رونق تولید، صادرات به کشورهای همسایه گسترش پیدا می‌کند. از این رو، باید گفت اگر قبل از این اتفاقات، مجوزهای واردات و اخذ عوارض کالا عاملی برای توسعه تجارت مناطق آزاد به شمار می‌رفت، اکنون این همانی واردات به مناطق آزاد به ضد خود تبدیل شده و تاکید بیش از اندازه بر آن از اعتبار مناطق آزاد خواهد کاست.

** ظرفیت مناطق جدید

استفاده بهینه اقتصادی از فرصت رفع تحریم بندرچابهار، می‌تواند یکی از راه کارهای مقابله با نابکاری تحریم آمریکایی باشد.

ظرفیت سازی برای جذب سرمایه خارجی به ویژه کشورهایی که روابط دوستانه با ایران داشته و پیرامون ایران قرار دارند از دیگر راه هاست. عملیاتی کردن این برنامه، البته نگاه ویژه دولت را می‌طلبد.

آمدن بار به چابهار و ترخیص آن به داخل کشور نوید موفقیت این فرصت برای اقتصاد و رونق تولید در کشور و توسعه مناطق آزاد از جمله چابهار است.

ترخیص اولین بار دام زنده با محموله کشتی از طریق بندر چابهار حرکتی آغازین است؛ زیرا با گسترش ترانزیت محموله‌های دامی از طریق چابهار، سرمایه‌گذاران و مردم کشور نیز منتفع خواهند شد؛ همچنان که افغانستان برای اولین بار از طریق بندر چابهار نخستین محموله تجاری خود را با دور زدن پاکستان به هند ارسال کرد. این محموله تجاری شامل ۲۳ کامیون بود که ۵۷۰ تن کالا را حمل می‌کرد. همچنین تصمیم گرفته شد هر ۲ هفته کشتی‌های هندی سه بندر بمبئی، کاندلا و موندرا هند را به مقصد چابهار ترک کنند.

** فرصت کشورهای پیرامونی

نکته مهم دیگر، استفاده از شرایط اقتصادی کشورهای همسایه پیرامونی با هدف رونق تولید و افزایش صادرات است.

از جمله این موارد می‌توان به اهمیت ایجاد یک منطقه آزاد تجاری میان ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا اشاره کرد که لایحه موافقت نامه تشکیل منطقه آزاد تجاری بین ایران و اتحادیه اقتصادی اوراسیا در مجلس شورای اسلامی به تصویب رسیده است و می‌تواند فقدان سرمایه گذاران اروپایی را در مناطق آزاد ایران جبران کند.

در خبری بخوانید: اخبار اقتصادی دلار و بورس

در مجمع اقتصادی اوراسیا پنج کشور روسیه، قزاقستان، قرقیزستان، بلاروس و ارمنستان عضویت دارند و مهمترین هدف آنها آزادسازی و تسهیل تجارت کالا بین کشورهای عضو و حذف موانع تعرفه‌ای و غیر تعرفه‌ای است. همکاری‌های مالی، اقتصادی، گردشگری، انرژی و آموزشی ازجمله فعالیت‌های غالب اوراسیا است که با سازوکارهای مناسب می‌توان به اهداف توسعه فعالیت‌های اقتصادی و تجاری متقابل مناطق کمک شایانی کند.

** لزوم تشکیل کمیته فرامنطقه‌ای بهبود فضای کسب و کار

تدوین بسته‌های سیاستی و حمایتی و تشویقی در مناطق آزاد برای رونق تولید، مستلزم کمک به کارآفرینی و بهبود فضای کسب و کار است و از الزامات استقرار نگاه نو با هدف رونق تولید در سال جدید به شمار می‌رود.

در این زمینه باید کمیته فرامنطقه‌ای بهبود فضای کسب و کار تشکیل شود تا هدف اولیه دولت را برای رسیدن به رتبه ۷۰ فضای کسب و کار تامین کند.

بسترسازی برای تولید برندهای ایرانی با استفاده از مزایای اقتصادی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی از دیگر راهکارهای مناسب برای رونق تولید کشور با محور مناطق آزاد به شمار می‌رود.

** سیاست‌های کلان برای رونق تولید در مناطق آزاد

سیاست‌ها، راهکارها و اقدام‌های تشویقی و حمایتی رونق تولید در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی را می‌توان به شرح زیر برشمرد:

۱- توسعه نقش مردم در اقتصاد با تقویت سازوکارهای تشویقی از طریق حمایت از بخش خصوصی با هدف جذب مشارکت آنها

۲- حفظ مزیت‌های نسبی و تقویت مزیت‌های رقابتی سرمایه گذاری در صنایع اولویت دار اقتصاد مقاومتی و گسترش اقلام تولیدات مربوطه با هدف صادرات به کشورهای پیرامونی

۳- ایجاد، توسعه و تکمیل زیرساخت‌های پیشرفته برای جذب تعامل و مشارکت سرمایه گذاران کشورهای هدف منطقه‌ای

۴- ارتقا و به روز رسانی فناوری‌های صنایع دانش بنیان برای تولید محصولات دارای ارزش افزوده بالا و صادرات به بازارهای منطقه‌ای مناطق آزاد و ویژه اقتصادی

۵- توسعه و ارتقای جایگاه بخش معدن و صنایع معدنی و طبیعی در مناطق آزاد با رعایت ملاحظات زیست محیطی و آمایش سرزمینی برای ظرفیت سازی و توسعه صنایع معدنی و تبدیلی

۶- بازنگری در انواع صنایع تولیدی و بسته بندی به منظور افزایش ارزش افزوده و تکمیل زنجیره ارزش آنها و جایگزینی محصولات پربازده صنعتی

۷- جلب و افزایش سرمایه گذاری‌های غیردولتی در بخش صنایع اولویت دار اقتصاد مقاومتی از جمله محصولات پتروشیمی جدید با هدف افزایش بازده، ارتقای کیفیت تولیدات داخلی و تقویت رقابت پذیری در بازار

۸- حمایت موثر از فعالیت صنایع کوچک و متوسط در تولید اقلام وارداتی با هدف جایگزینی واردات و تقویت صنایع دریایی و خدماتی و توسعه تجارت منطقه‌ای با فعالان اقتصادی منطقه و آماده ساختن زیرساخت‌های پیشرفته برای تعامل با سرمایه گذاران کشورهای پیرامونی

۹- توسعه تجارت الکترونیکی با هدف حضور در بازارهای هدف به منظور هویت بخشی، ارتقای کیفیت تولید، روان سازی، سفارش پذیری و افزایش سهم صادراتی در بازارهای داخلی و خارجی

۱۰- توسعه فناوری صنایع اولویت دار نفت، گاز، پتروشیمی و انرژی‌های تجدید پذیر و پاک و به کارگیری آنها درصنایع مرتبط و ارتقای فناوری‌های موجود در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی

۱۱- گسترش بازارهای منطقه‌ای و ایجاد قطب‌های صنعتی و مراکز بورس کالا برای تولید حداقل ۲۰ درصد اقلام وارداتی کشورهای همسایه در مناطق آزاد و ویژه اقتصادی و صادرات به آنها

۱۲- گسترش زیرساخت‌های مورد نیاز برای توسعه خدمات تجاری خارجی و افزایش ترانزیت و توسعه صنایع ترانزیتی و گردشگری

۱۳- تقویت فرهنگ جهادی در ایجاد ارزش افزوده، تولید ثروت، بهره وری، کارآفرینی، سرمایه گذاری و ایجاد اشتغال مولد برای توسعه اقتصاد مقاومتی در سال رونق تولید

۱۴- گفتمان سازی فرهنگ اقتصادی به ویژه در محیط‌های رسانه‌ای و آموزشی و تبدیل اولویت‌های سرمایه گذاری و تولیدی مناطق آزاد و ویژه اقتصادی به گفتمان فراگیر در کشورهای خارجی برای اطلاع سرمایه گذاران و قعالان اقتصادی و همچنین در داخل ایران.

… … … … … … … … … … … … … … … … … … … … … … …

* استاد دانشگاه و کارشناس مناطق آزاد

خواندن خبر در سایت منبع

در ادامه بخوانید

آغاز به کار قطار بین‎المللی تهران-وان

مهرمهر1 روز قبل
شرکت رجا در راستای توسعه‌ همکاری‌های کشورهای منطقه و گسترش صنعت ایرانگردی و جهانگردی، با همکاری راه آهن‌های ایران و ترکیه، قطار بین‌المللی تهران-وان را راه‌اندازی کرد.
اقتصاد آنلایناقتصاد آنلاین1 روز قبل
به گزارش اقتصادآنلاین به نقل از فارس، «دونالد ترامپ» رئیس‌جمهور آمریکا روز دوشنبه با امضای یک فرمان اجرایی، تحریم‌های تازه‌ای علیه ایران تحمیل کرد، اما مدعی شد که می‌خواهد با ایران به توافق برسد. وی که در دفتر کارش در کاخ سفید در جمع خبرنگاران صحبت می‌کرد، این تحریم‌ها را «شدید» توصیف کرد و گفت: «به فشار به تهران ادامه خواهیم داد. ایران هرگز نمی‌تواند سلاح هسته‌ای داشته باشد.» در حال تکمیل …
صدا و سیماصدا و سیما3 ساعت قبل
به گزارش خبرگزاری صداوسیما، عزیز الله مهدیان معاون بنیاد مسکن انقلاب اسلامی در برنامه تیتر امشب شبکه خبر گفت: ارزیابی‌ها مستمر انجام می‌شود چون خانه هایی هستند که به علت سیل در ظاهر آسیبی ندیده بودند اما الان با سست شدن پی و بنیاد آنها دچار آسیب شده‌اند. مهدیان از این که کار عقد قراردادها در بانک سرعت گرفته است ابراز خشنودی کرد و افزود: بانک‌ها اگر مثل بنیاد مسکن و هلال احمر از استان‌های مجاور کمک بگیرند کارها شتاب بیشتری خواهد گرفت. حق شناس استاندار گلستان نیز با ابراز رضایت از روند عقد قراردادها در بانک‌ها گفت: کار صدور پروانه‌ها در شهرداری از ۵۰ به ۵۰۰ واحد رسیده است و تا پایان هفته به ۸۰۰ واحد خواهد رسید. حق شناس با بیان این که ۱۴۶ بنگاه اقتصادی در سیل آسیب دیده‌اند افزود: میزان خسارت این واحدها ۲۴۴ میلیارد تومان برآورد شده است که هفته گذشته با کمک بانک‌ها ۲۳ میلیارد تومان تسهیلات به کشاورزان خسارت دیده پرداخت شد و تا پنج شنبه نیز ۲۷ میلیارد تومان دیگر پرداخت خواهد شد. خادمی استاندار لرستان نیز درباره مهندسی رودخانه‌ها و ساخت دیوارهای محافظ گفت: ساخت دیوارهای محافظ به بنیاد مسکن و وزارت نیرو سپرده شده که کارهای طراحی آن در حال انجام است اما تاکنون متاسفانه هنوز شروع نشده، زیرا که اولویت، ساخت خانه هاست.

جایگاه هیدرو گرافی در ایران

صدا و سیماصدا و سیما7 ساعت قبل
گزارش اختصاصیجایگاه هیدرو گرافی در ایرانسالها قبل تمام کشتی هایی که به بنادر ایران تردد می‌کردند مجبور به استفاده از نقشه‌های خارجی بودند اما حالا تمام کشتی هایی که به پهنه‌های آبی ایران تردد می‌کنند از نقشه‌های ایرانی استفاده می‌کنند و این یعنی اقتدار ایران در عرصه هیدروگرافی.
صدا و سیماصدا و سیما9 ساعت قبل
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از روابط عمومی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی؛ ­مهرعلیان افزود: باعنایت به سیاست‌های مقام عالی وزارت در خصوص حمایت از تولید و بهبود رونق تولید و محدودیت منابع ارزی کشور و مصوبات قرارگاه سازمان غذا و دارو، اداره کل دارو واردات ۶۰ قلم ارز دارو‌هایی که کارخانه‌های تولید داخل نیاز بازار را بطور کامل پوشش می‌دهند، متوقف کرد.
صدا و سیماصدا و سیما11 ساعت قبل
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما از سازمان توسعه و نوسازی معادن و صنایع معدنی ایران؛ ​ مجید وفایی فرد، رئیس مرکز تحقیقات فرآوری مواد معدنی ایران و محمدرضا بهرامن، رئیس خانه معدن ایران امروز تفاهم نامه همکاری ۲ جانبه امضا کردند. مفاد این تفاهم نامه شامل فراهم کردن بستر همکاری در زمینه‌های مختلف پژوهشی و رفع معضلات موجود در بخش معادن و صنایع معدنی، انجام پژوهش‌های کاربردی بر اساس نیاز‌های خانه معدن و نیز تسهیل و توسعه ارتباطات و تعامل مرکز با خانه معدن و اعضای آن است. همچنین، ارائه خدمات آزمایشگاهی و پایلوت با توجه به ضوابط مرکز تحقیقات فرآوری مواد معدنی، توسعه همکاری دو جانبه و استفاده از ظرفیت‌ها و امکانات آن مرکز برای برگزاری دوره، سمینار و همایش با موضوعات مرتبط با معدن، توسعه استاندارد‌های آموزشی در حوزه معدن و صنایع معدنی، مشارکت در برگزاری کارگاه‌های آموزشی مهارتی و توانمند ساز‌ی طرف عرضه آموزش‌های تخصصی بخش معدن و صنایع معدنی، از دیگر مفاد تفاهم نامه مذکور است. زمان اجرای این تفاهم نامه از زمان امضا به مدت ۵ سال است و اجرای هر یک از مفاد تفاهم نامه در قالب امضای قرارداد انجام خواهد شد.

نظرها

اخبار بیشتر