چرا عقب‌نشینی؟ چرخش موضع بن‌سلمان مقابل ایران؛ از ۲۰۱۷ تا ۲۰۱۹
  1. خبری
  2. همه خبرها
  3. الف
  4. بین‌المللی

چرا عقب‌نشینی؟ چرخش موضع بن‌سلمان مقابل ایران؛ از ۲۰۱۷ تا ۲۰۱۹

الفخبرگزاری الف |
ولی‌عهد سعودی در تازه‌ترین مصاحبه خود، از آنچه در مصاحبه قبل خود درباره و علیه ایران گفته بود، به نوعی از جنگ تا چهره صلح‌طلبی به خود گرفتن، عقب نشست.

فارس نوشت: «محمد بن سلمان» ولی‌عهد و وزیر دفاع سعودی در تازه‌ترین مصاحبه خود که با روزنامه الشرق الاوسط انجام داد و روز یکشنبه شانزدهم ژوئن (۲۶ خرداد) منتشر شد، اعلام کرد که دست کشورش برای صلح گشوده است.

بن سلمان در این مصاحبه در دو مورد این سخن را مطرح کرد. ابتدا جایی که از گذشته و از انقلاب ایران در سال ۱۳۵۷ سخن گفت و گفت: بر خلاف این [رفتارهای ایران]، دست پادشاهی سعودی همیشه برای صلح با ایران گشوده بوده تا منطقه و مردم آن از شر جنگ و ویرانی در امان بمانند.

دوم، جایی که به سفر اخیر «آبه شینزو» نخست‌وزیر ژاپن به تهران اشاره می‌کند که او در مقام «پیام‌رسان دولت آمریکا» به ایران آمد تا سران تهران را به مذاکره با آمریکا متقاعد کند. بن سلمان گفت: از نخست‌وزیر ژاپن برای نیات خوبش تشکر می‌کنیم. دست پادشاهی سعودی همیشه برای صلح دراز است تا امنیت منطقه و ثبات آن محقق شود.

چرا عقب‌نشینی؟ چرخش موضع بن‌سلمان مقابل ایران؛ از ۲۰۱۷ تا ۲۰۱۹ - 4

این سخنان را مقایسه کنید با زمانیکه در تاریخ ۱۲ اردیبهشت ۱۳۹۶ در مصاحبه با شبکه الاخباریه کشورش، زمانیکه هنوز ولی‌عهد نبود، گفت: ‌ تلاش می‌کنیم که نبرد در ایران باشد نه عربستان.

او در این مصاحبه حتی امکان مذاکره و تعامل با ایران را رد می‌کند و در پاسخ به این سوال که «آیا در آینده، بر خلاف کارهایی که ایران در منطقه انجام می‌دهد، می‌توان شاهد گفت‌وگویی مستقیم با آن بود؟» گفت: «چگونه ممکن است با کسی یا رژیمی که معتقد است که رژیمش بر پایه ایدئولوژی افراطی است و در قانون اساسی‌اش ذکر شده و در وصیت [امام] خمینی آمده که باید بر مسلمانان جهان اسلام مسلط شوند و مذهب دوازده امامی مخصوص به خودشان را در همه جای جهان اسلام نشر دهند تا مهدی منتظر ظهور کند؛ چگونه می‌توانم قانع کنم [این فرد یا رژیم را]؟

بن سلمان که امروز در یمن، سوریه و دیگر نقاط منطقه به مشکل خورده، و از نخست‌وزیر ژاپن برای تلاش جهت متقاعد کردن ایران به مذاکره تشکر می‌کند، آن روز حتی تفاهم با ایران را غیرممکن می‌دانست؛ «او افزود: چه منافعی میان من و او هست؟ چگونه با او تفاهم کنم؟ وقتی میان من و کشوری دیگر مشکلی هست، شروع می‌کنم به حل کردنش. مثلا اگر مشکلی اقتصادی باشد، ارتباطی هست که تو دنبالش می‌گردی و آنچیزی هست که ما می‌خواهیمش که چگونه تفاهم کنیم یا مثلا مشکلی سیاسی با روسیه هست که چگونه در سوریه تفاهم کنیم و ببینیم که منافع او چیست و منافع من چیست. باید دید چطور می‌توانیم در یمن تفاهم کنیم، منافعتان چیست. [اما] با این چطور تفاهم کنیم؟» (بن‌سلمان - دوم می‌۲۰۱۷).

چرا عقب‌نشینی؟ چرخش موضع بن‌سلمان مقابل ایران؛ از ۲۰۱۷ تا ۲۰۱۹ - 8

بن سلمانی که در مصاحبه شانزدهم ژوئن ۲۰۱۹ می‌گوید، دست کشورش برای صلح گشوده است و خواستار جنگ در منطقه نیست، کسی است که در مصاحبه سال ۲۰۱۶، تفاوت میان حکومت ایران و حکومت سعودی را ماهوی و ریشه‌ای خوانده بود و بر همین اساس هرگونه تلاش برای تفاهم میان دو کشور را تلف کردن وقت قلمداد کرده و صراحتا سخن از «جنگ» به میان آورده و آن را تنها راهکار دانسته بود:

«ما می‌دانیم که هدف اصلی رژیم ایرانیم. رسیدن به قبله مسلمانان هدف اصلی رژیم ایران است. ما منتظر نخواهیم شد که جنگ در عربستان در بگیرد، بلکه تلاش خواهیم کرد که جنگ نزد خودشان در ایران باشد نه در عربستان». (بن‌سلمان - دوم می‌۲۰۱۷).

تهدید بن‌سلمان ژوئن ۲۰۱۷

حال چه اتفاقی افتاده که ولی‌عهد جوان سعودی، بعد از دو سال، نه تنها لحنش را تندتر نکرد بلکه نظرش تغییر کرده و رژیمی را که قابل مذاکره و حتی مفاهمه نمی‌دانست، امروز دستش برای صلح با او دراز است و دیگر آن را به جنگ تهدید نمی‌کند بلکه از جامعه جهانی می‌خواهد که مقابل آن بایستد؟

در پاسخ، باید به اتفاقاتی اشاره کرد که در این دو سال افتاده است.

۱- بن‌سلمان زمانی که ایران را تهدید کرد، قرار بود دو هفته بعد میزبان دونالد ترامپ رئیس جمهور کشوری باشد که عربستان آن را ابرقدرت دنیا می‌داند و قرار است در این میزبانی، ناتوی عربی علیه ایران تشکیل شود.

۲- بن‌سلمان زمانی که ایران را تهدید کرد، قرار بود بزودی (یک ماه بعد) رسما ولی‌عهد کشورش شود (۳۱ خرداد ۱۳۹۶).

۳- طبق تهدید عربستان سعودی، قرار بود ایران از داخل ناامن شود. اتفاقاتی از جنس غائله دی ۱۳۹۶ یا آشوب مرتبط با فعالیت‌های دارویش در بهمن همان سال، ترجمه آن تهدیدها بود که قرار بود به نتیجه مطلوب برسد (اما نرسید).

۴- آمدن ترامپ و تشدید سیاست آمریکا علیه ایران با کمک کشورهای عربی موسوم به «میانه‌رو».

این اتفاقات قرار بود ایران را تضعیف کند تا جایی که به شروط آمریکا و متحدانش عربی آن در منطقه تن دهد اما اوضاع وفق مراد بن‌سلمان پیش نرفت و اتفاقات دیگری افتاد:

۱- ناتوی عربی به دلیل اختلاف شدید با قطر به مانع جدی برخورد کرد و تا امروز ناکام مانده. این اختلاف نه تنها ناتو عربی را بر باد داد بلکه انرژی و هزینه هنگفت سیاسی و مالی به ریاض تحمیل کرده و تا امروز این اختلاف عمیق‌تر و شدیدتر شده است تا جایی که نتیجه عکس داده و روابط ایران با قطر بهتر از قبل شد و میان کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس نیز شکاف انداخت.

۲- وضعیت عربستان در جنگ یمن هر روز بدتر شده است. اگر یمنی‌ها در ابتدا در خاک خود دفاع می‌کردند امروز در مناطق جنوبی عربستان مثل نجران و جازان حضور دارند و وزیر دفاع یمن وارد خاک سعودی می‌شود و از نیروهایش بازدید می‌کند.

۳- حملات یمن به عربستان هر روز تشدید می‌شود. خطوط انتقال نفت، فرودگاه‌های نظامی و تأسیسات حیاتی عربستان حتی در عمق ۸۰۰ کیلومتری هدف موشک و پهپاد یمنی قرار گرفته و ضعف عملی پدافند آمریکایی عربستان بیشتر هویدا شده و ترس بیشتری ریاض را فراگرفته است.

۴- قرار بود آمریکا به سوریه حمله و ایران را از آنجا اخراج کند اما در بهترین حالت با کمک انگلیس چند موشک به چند منطقه از پیش اعلام شده شلیک شد بدون آنکه خسارتی به بار آورد یا آسیبی به منافع ایران یا سوریه بزند. نمایشی بودن این اقدام آمریکا در سوریه برای همه روشن بود.

۵- قرار بود ایران تحت سیاست بازگشت تحریم‌ها دچار فروپاشی داخلی شود و در صورت لزوم آمریکا علیه ایران، گزینه نظامی را ولو محدود اجرایی کند اما امروز بن‌سلمان در پی تنش‌های اخیر در منطقه دریافته است که چندان نباید روی اقدام نظامی آمریکا درباره ایران، حساب کند.

تغییر ارزیابی بن‌سلمان

تضعیف موضع عربستان سعودی در پرونده‌های منطقه‌ای مثل سوریه و یمن از یک سو و استقامت ایران در منطقه و مقاومت مقابل فشار اقتصادی آمریکا از سویی دیگر، ارزیابی محمد بن سلمان ولی‌عهد سعودی را تغییر داده است. او بعد از تنش‌های اخیر در منطقه و دریای عمان، امروز می‌داند که نباید روی تهدیدهای نظامی آمریکا علیه ایران حساب کند. می‌داند که افکار عمومی داخل عربستان امروز می‌پرسند که چطور آمریکا پول حمایت از عربستان را می‌گیرد اما پهپادهای یمن هشتصد کیلومتر در عمق آسمان سعودی پرواز می‌کنند بدون آنکه پدافند آمریکایی مانع آنان شود.

بن سلمان می‌داند که برخی نخبگان سیاسی سعودی از اینکه ترامپ بر مذاکره با ایران اصرار دارد و حتی پیام به تهران فرستاده که حاضر است با مقامات ایران دیدار کند، نگرانند. آنها باراک اوباما را به دلیل مذاکره با ایران سرزنش می‌کنند و برایشان قابل تحمل نیست که رئیس جمهور جمهوری‌خواه هم دم از مذاکره با ایران بزند و تهدیدها را از روی میز بردارد. این نگرانی آنقدر جدی است که «عبدالرحمن راشد» مدیر سابق شبکه العربیه دوم فوریه ۲۰۱۹ در یادداشتی با عنوان «اگر ترامپ با ایران مصالحه کرد، چه؟» در روزنامه الشرق الاوسط صراحتا این نگرانی را ابراز کرد. الراشد با اشاره به تمایل ترامپ برای مذاکره با ایران و تنها ماندن کشورهای عربی نوشت: هر احتمالی وجود دارد … اگر ترامپ تصمیم بگیرد که چرخش کند و با رژیم ایران مصالحه کند، اختلاف سعودی با تهران ادامه خواهد داشت … امید است که فشارها از جمله فشار اقتصادی سبب توقف … ایران شود.

اکنون ارزیابی‌های ولی‌عهد سعودی تغییر کرده است. هر چند او و متحدانش هنوز به فشارهای آمریکا بر ایران امیدوارند، اما می‌دانند که چندان نباید خوش‌بین باشند. ایران نه‌تنها مقابل تهدیدهای آمریکا کوتاه نیامده بلکه نفوذش در منطقه حفظ شده، حضورش در سوریه تثبیت شده، حرفش در یمن مبنی بر اینکه ریاض موفق نخواهد شد تقریبا ثابت شده و مهم‌تر از همه، درخواست‌های مکرر کاخ سفید برای مذاکره را رد کرده که معنای این موضع، وجود ثبات و اطمینان در ارزیابی‌های راهبردی تهران در کوتاه‌مدت و میان‌مدت در داخل و خارج است.

پس در چنین وضعیتی، بن‌سلمان برای پاسخگویی به سوالات داخلی در عربستان نمی‌تواند سقف تهدید قبلی را حفظ کند و در مصاحبه جدید، خود را زیر عبای آمریکا نشان می‌دهد و از جامعه بین‌الملل می‌خواهد که مقابل ایران موضع بگیرند.

بنابراین طبیعی است، کسی که ابتدا به دلیل شناخت ناقصش از درون آمریکا و معادلات منطقه، تصور می‌کرد با پول می‌تواند آمریکا را به جان ایران بیندازد، اکنون با دریافت ضربات بیدارکننده بلکه شوک‌آور (مثل حمله یمن به خط لوله انتقال شرق به غرب عربستان و حمله موشکی به برج مراقبت فرودگاه أبها و …) هشیار شده و اصطلاحا مستی از سرش پریده و دم از صلح می‌زند و می‌گوید خواستار جنگ در منطقه نیست.

خواندن خبر در سایت منبع

در ادامه بخوانید

اعتمادآنلایناعتمادآنلاین15 ساعت قبل
یک نشریه آمریکایی مدعی شد که روسیه سیستم‌های ناوبری جنگنده‌های اف‌۲۲ و اف‌۳۵ آمریکا را در حریم هوایی اطراف مرزهای ایران مختل می‌کند. اعتمادآنلاین| نشریه «نشنال اینترست» در گزارشی به قلم «دیوید اکس» نویسنده و خبرنگار نظامی کارکشته آمریکایی مدعی شد که روسیه در حال مختل کردن سامانه‌های ناوبری جنگنده‌های اف‌۳۵ و اف‌۲۲ است که در نزدیکی حریم هوایی ایران پرواز می‌کنند. نروژ در آن زمان گفت که رد این سیگنال‌های مختل‌کننده را گرفته و به یک پایگاه نظامی روسیه در شبه‌جزیره کولا رسیده‌اند». هنگ سواره‌نظام دوم ارتش آمریکا مستقر در آلمان قرار است این سامانه‌های موقعیت‌یاب ضداختلال را تا پایان سال ۲۰۱۹ در اختیار بگیرد». این رسانه صهیونیستی مدعی شده بود که سیگنال‌های مختل‌کننده سیستم‌های ناوبری هواپیماهای عبوری از حریم هوایی فلسطین اشغالی در چند هفته، از پایگاه هوایی روسیه در سوریه ارسال شده است.

فیلم | برخورد تهاجمی جنگنده‌ ونزوئلا با جنگنده آمریکایی

خبرآنلاینخبرآنلاین23 ساعت قبل
وقتی وارد جاده شهرکرد به ایذه می‌شوید یکی از منحصربفردترین، زیباترین و در عین حال پرپیچ و خم‌ترین جاده‌های ایران را نظاره خواهید کرد. با ادامه دادن به مسیر، درختان سر به فلک کشیده در دامنه‌های زاگرس خودنمایی می‌کنند. با پشت سر گذاشتن این مسیر، راه‌های فرعی شما را به کوه هزار دره و شاخه‌ای از رودخانه کارون می‌رساند. با عبور از پل، پشت سر گذاشتن روستای جوزستان و روستای پوراز را خواهید دید و جشمتان به جمال این همه زیبایی روشن خواهد شد. و اما در ادامه‌ی مسیر چه عجایبی انتظارتان را می‌کشند؟
دنیای اقتصاددنیای اقتصاد1 روز قبل
عصر روز دوشنبه و کمی بعد از ورود عادل عبدالمهدی به تهران وی با حسن روحانی رئیس‌جمهوری اسلامی ایران دیدار و گفت‌و‌گو کرد. عبدالمهدی ۱۷ فروردین سال جاری در سفری ۲ روزه و در پاسخ به دعوت حسن روحانی به ایران آمده بود. در عین حال طی چند روز گذشته اخباری مبنی بر کاهش بخشی از نیروهای نظامی آمریکا در عراق منتشر شد. درواقع تنش بین ایران و آمریکا، عراق را نیز در موقعیتی حساس و نامطلوب قرار داده است. پیش‌تر وزیر امور خارجه عمان دوشنبه ۳۰ اردیبهشت‌ماه به تهران سفر کرده بود.
صدا و سیماصدا و سیما10 ساعت قبل
به گزارش سرویس بین الملل خبرگزاری صداوسیما‏، به نقل از خبرگزاری رویترز؛ وزارت نفت عراق روز سه شنبه اعلام کرد ایران به این کشور اطمینان داده است در تنگه هرمز آزادی ناوبری دریایی بین المللی برقرار خواهد بود. وزارت نفت عراق در بیانیه‌ای تاکید کرد «ایران این اطمینان را روز دوشنبه در دیدار عادل عبدالمهدی نخست وزیر عراق از تهران به وی ابلاغ کرده است.» در این بیانیه آمده است حسن روحانی رئیس جمهور ایران به هیئت عراقی درباره تضمین آزادی ناوبری در خلیج فارس و تنگه هرمز و احترام به قوانین بین المللی متضمن این آزادی اطمینان داده است.
تسنیمتسنیم19 ساعت قبل
به گزارش دفتر منطقه‌ای خبرگزاری تسنیم، پارلمان افغانستان در حالی پشت درهای بسته و بدون حضور خبرنگاران با مقامات امنیتی نشست برگزار کرد که این مجلس حد نصاب لازم برای تصمیم‌گیری را نداشت. برخی از اعضای پارلمان با اشاره به این موضوع انتقاد کردند که در چنین شرایطی هیئت اداری مجلس صلاحیت سری اعلام کردن نشست را ندارند. در این جلسه «اسدالله خالد» سرپرست وزارت دفاع، «مسعود اندرابی» سرپرست وزارت کشور و «معصوم استانکزی» رئیس امنیت ملی افغانستان برای پاسخگویی درباره شرایط امنیتی این کشور به پارلمان احضار شده بودند. به گزارش «طلوع نیوز»، «رمضان بشردوست» از اعضای پارلمان با انتقاد از مقامات امنیتی آن‌ها را مسئول کشتار مردم دانست و مقامات را به دخالت در جنگ و تلفات مردم این کشور متهم کرد. مقامات امنیتی افغان در حالی به پارلمان احضار شدند که همزمان با ادامه گفت‌وگوهای آمریکا و طالبان برای رسیدن به توافق سیاسی وضعیت امنیتی و حملات در افغانستان نیز شدت یافته است.

وقتی ترامپ صدای حکام عرب را درمی آورد/ چرا ترامپ به ما می‌رسد شیر است ولی در برابر ایران خرگوش! +فیلم

باشگاه خبرنگارانباشگاه خبرنگاران21 ساعت قبل
به گزارش گروه فیلم و صوت باشگاه خبرنگاران جوان، بی بی سی فارسی در گزارشی به لحن انتقادی کشورهای عربی حوزه خلیج فارس در قبال سیاست‌های آمریکا پرداخت. ضاحی خلفان تمیم معاون پلیس دبی در اظهارنظری گفته بود: «چرا ترامپ وقتی به عرب‌ها می‌رسد، شیر است اما در برابر ایران خرگوش می‌شود؟» یادآوری می‌شود؛ این اظهارنظرها پس از توقیف نفتکش متخلف انگلیسی به دست نیروهای سپاه پاسداران در آب‌های خلیج فارس انجام شده است. بیشتر بخوانید: عاقبت بازی با اقتدار دریایی ایران/ ناگفته‌های فرمانده نیروی دریایی ارتش از علت توقیف نفتکش انگلیسی + فیلمانتهای پیام/

نظرها

اخبار بیشتر

تازه‌ترین خبرها

همه

انتخاب «بوریس جانسون» به عنوان نخست‌وزیر بریتانیا

خبری14 ساعت قبل

واکنش کابل به اظهارات ترامپ درباره حذف افغانستان

خبری15 ساعت قبل

در ستایش اکران فیلم برای نابینایان و کار زیبای حبیب رضایی

خبری16 ساعت قبل

توصیه «فتاح» به رئیس جدید کمیته امداد

تسنیم44 دقیقه قبل

ستارهماهان بغدادی خرید خارجی استقلال در فاز دفاعی را لو داد متعصب استقلالی بمب خارجی و بزرگ استقلال در خط دفاعی را لو داد + عکس

ورزش ۱۱46 دقیقه قبل

با تایید تباس؛ اتلتیکو مادرید رسما از لالیگا درخواست کرده برای گریزمان کارت بازی صادر نشود!

طرفداری50 دقیقه قبل

دیابتی‌ها ورزش هوازی را جدی بگیرند

آفتاب‌نیوز52 دقیقه قبل

اروپا منتظر نتیجه ارزیابی خطرات توسعه شبکه ۵G

ایسنا52 دقیقه قبل

مهلت ترخیص خودروهای دپو شده پایان یافت

تجارت‌نیوز53 دقیقه قبل

تاوان خروج نیروهای اماراتی از یمن برای عربستان/بارسنگینی که بر دوش ریاض گذاشته می‎شود

میزان‌آنلاین53 دقیقه قبل