‌کمدین‌ها مثل کبک راه نمی‌روند!
  1. خبری
  2. همه خبرها
  3. قدس آنلاین
  4. فرهنگ

‌کمدین‌ها مثل کبک راه نمی‌روند!

قدس آنلاینخبرگزاری قدس آنلاین |
ما آدم‌ها گاهی اوقات طوری خودمان را از چشم دیگران می‌اندازیم که تا 1000 سال بعد هم ‌تکه‌های خرد شده‌مان از روی زمین جمع نمی‌شود! مثل «علیرضا خمسه» که این روزها حسابی از چشم مردم افتاده است.

محمد تربت زاده/

ما آدم‌ها گاهی اوقات طوری خودمان را از چشم دیگران می‌اندازیم که تا ۱۰۰۰ سال بعد هم ‌تکه‌های خرد شده‌مان از روی زمین جمع نمی‌شود! مثل «علیرضا خمسه» که این روزها حسابی از چشم مردم افتاده و دیگر نه «بابا پنجعلی» دوستداشتنی پایتخت به حساب می‌آید و نه «دلشاد» دستفروش در «جیب برها به بهشت نمی‌روند». جوی که در پس اجرای استنداپ کمدی جنجالی آقای بازیگر در فضای مجازی راه افتاده، ثابت می‌کند علیرضا خمسه این روزها فقط «علیرضا خمسه» است؛ نه ذره‌ای بیشتر و نه ذره‌ای کمتر! یعنی بازیگری با موهای فرفری، قد و قامت کوتاه و چهره‌ای که هیچ کجای آن نشانی از «بابا پنجعلی» دوستداشتنی و «دلشاد» ساده‌دل دیده نمی‌شود. چهره‌ای که می‌تواند به قیمت خنداندن تماشاگران برنامه «خمسه شو» در کانادا، بیخیال تمام عشق و محبت‌هایی که در این ‌سال‌ها از هموطنانش گرفته، آن‌ها را مردمی عصبی و تند مزاج معرفی کند که حتی از ‌سگ‌های کانادایی هم خشن‌تر هستند!

کلاغ‌های قرقرو!

چند روز پیش کلیپ کوتاهی از استنداپ کردن علیرضا خمسه در یکی از شهرهای کانادا در فضای مجازی منتشر شد. برای اینکه مثل بعضی روزنامه‌ها متهم نشویم به دشمنی با سلبریتی‌ها یا جوسازی جهت‌دار علیه این بندگان خدا، گفته‌های آقای خمسه در این برنامه کمدی را نعل به نعل می‌آوریم: «این قدر هوا خوبه که روی خلق‌وخوی مردم هم تأثیر گذاشته. روز اولی که رسیده بودم، به جای تهران که مردم همه عصبی‌ان و به هم فحش میدن، [این جا می‌گفتند] صبح بخیر، روز خوبی داشته باشید، سلام و … دقت کردم دیدم سگ‌هاشون هم همین جورن. وقتی رسیدم، رسما یه سگ به من گفت: هلو، گود مورنینگ! (آقای بازیگر در اینجا صدای سگی که ظاهرا به او صبح بخیر گفته را در می‌آورد). سگ‌های ایرانی پاچه می‌گیرند، کلاغ‌ها هم به جای آنکه «قارقار» کنند، «قرقر» می‌کنند و بر سر مردم، ‌خرابکاری می‌کنند (البته خمسه به جای «خرابکاری» از اصطلاح دیگری استفاده می‌کند!)». مابقی صحبت‌های علیرضا خمسه را می‌توانید در اینترنت پیدا کنید، چون قوانین مطبوعاتی دست و بالمان را بسته و اگر ادامه ‌صحبت‌های تقریبا منشوری بازیگر محترم کشورمان را نعل به نعل برایتان نقل کنیم، احتمالا کارمان به دادگاه مطبوعات می‌کشد!

«خ» مثل «خمسه»

اگر از موج پیام‌های توییتری که با توجه به شوخی‌های خارج از چارچوب علیرضا خمسه در برنامه‌اش در کانادا معتقد بودند آقای بازیگر ایران را برای همیشه ترک کرده و قصد بازگشت ندارد، بگذریم، بخش زیادی از پیام‌های توییتری حول محور توهین‌های خمسه به مردم کشورمان می‌چرخید. در ادامه چند نمونه از این پیام‌های توییتری که با هشتگ #خمسه در توییتر منتشر شده‌اند را می‌خوانید: «قبلا کانادا را جایگاه دزدان فراری همچون خاوری‌ها می‌پنداشتیم، ولی الان باید دریوزگان ویزای اقامتی فرهنگی را هم به آن اضافه کنیم! دیروز چ مثل چمران می‌ساختیم ولی امروز باید برای ایرانیان مقیم کانادا، خ مثل خاوری، خ مثل خمسه و خ مثل خندوانه بسازیم!»

«جناب خمسه این تعاریفتون حتما با توجه به ویژگی‌های خودتون و اطرافی‌هاتون و نوع نگاهتون به ایران بوده، اگرنه این همه خودتحقیری امکان نداره تو یک نفر جا بشه».

«کاش من ردیف اول سالنی که خمسه توش استنداپ کمدی کرد نشسته بودم و بعد از شنیدن این خزعبلات و اراجیف با لحن باباپنجعلی بهش می‌گفتم: بخوابونم دهنت!»

انتقاد با چاشنی توهین

در مقابل دسته بزرگی از کاربران فضای مجازی که حسابی از خجالت علیرضا خمسه درآمده‌اند، دسته کوچکی هم وجود دارند که معتقدند آقای بازیگر پر بی‌راه هم نگفته است! این دسته از کاربران معتقدند استنداپ خمسه نقدی بوده است بر تند مزاجی ایرانی‌ها، اما حتی اگر انتقاد آقای بازیگر را توهین به خودمان تلقی کنیم، بازهم دلیلی برای این همه هیاهوی مجازی وجود ندارد، چون انتقاد با چاشنی توهین، بخشی از ذات استنداپ کمدی به حساب می‌آید. مگر کم بوده‌اند استنداپ کمدین‌های بزرگی که کشور خودشان، سبک زندگی مردمشان و سکنات و وجنات اخلاقی هموطنانشان را با چاشنی طنز به باد انتقاد گرفته‌اند؟ نمونه‌اش «جرج کارلین» آمریکایی، یکی از بزرگ‌ترین استنداپ کمدین‌های دنیا که با همین سبک در دهه هفتاد و هشتاد میلادی نامش را سر زبان‌ها انداخت. کارلین در آن سال‌ها بی محابا عملکرد نظام سرمایه‌داری در کشورش، سبک زندگی هموطنانش، خصوصیات اخلاقی آن‌ها و حتی اعتقادات مذهبی‌شان را با چاشنی طنز و ادبیات خارج از چارچوب به باد انتقاد و تمسخر می‌گرفت، اما با این وجود هزاران نفر از مردم آمریکا و حتی سیاستمدارهای این کشور برای تماشای برنامه‌هایش سر و دست شکسته و ساعت‌ها جلو درهای بزرگ‌ترین سالن‌های آمریکا صف می‌کشیدند.

پیش از پاسخ به این پرسش که چرا استنداپ علیرضا خمسه زمین تا آسمان با استنداپ‌های خارجی بخصوص آمریکایی تفاوت دارد و اینکه چرا جرج کارلین می‌تواند با وجود توهین به هموطنانش، همچنان محبوب باشد اما خمسه نه؛ شاید بد نباشد به طور مختصر به این پرسش پاسخ دهیم که اصلا استنداپ کمدی چیست؟

در وبسایت خبری بخوانید: بهترین اخبار فرهنگی ادبی ایران و جهان

از زمان یونان باستان

چون تا همین چند وقت پیش «کمدی» برای خیلی‌هایمان خلاصه می‌شد در سریال‌های طنز تلویزیونی و جوک گفتن در جمع‌های خانوادگی، احتمالا خیال می‌کنیم استنداپ کمدی پدیده‌ای جدید به حساب می‌آید که احتمالا یک دهه بیشتر از عمرش نمی‌گذرد. اما اگر بی‌خیال ادعای کمی تا قسمتی اغراق‌آمیز تاریخدانانی که می‌گویند استنداپ کمدی نخستین بار در یونان باستان و جشن‌های «دیونیسوس» اجرا شده است شویم، سابقه استنداپ برمی‌گردد به قرن ۱۸ و ۱۹ میلادی. استنداپ کمدی آن روزها که در قالب تئاترهای موزیکال در نقاط مختلف اروپا از جمله انگلیس برگزار می‌شده، اما زمین تا آسمان با مفهوم امروزی استنداپ فاصله داشته است. استنداپ به معنای امروزی‌اش اما احتمالا از آمریکا و سخنرانی‌های طنز و مملو از نیش و کنایه‌های اجتماعی و سیاسی چهره‌های مختلف فرهنگی و هنری مثل «مارک تواین» در اواخر قرن ۱۹ میلادی آغاز شده است.

هجویات و کمدی سیاه

‌متخصص‌های هنری، استنداپ کمدی امروزی را این‌طور تعریف کرده‌اند: «نمایشی از نوع کمدی که متشکل از یک فرد است و بدون وجود دیوار چهارم در مقابل حضار ایستاده و برای خنداندن آن‌ها تلاش می‌کند». منظور از دیوار چهارم، همان دیوار نامرئی است که میان تماشاگر و بازیگر قرار می‌گیرد. متخصص‌ها علاوه بر این، می‌گویند استنداپ اگر سخت‌ترین نوع نمایش نباشد، قطعا یکی از دشوارترین سبک‌های کمدی است، چراکه برخلاف بازیگران یک نمایش معمولی، کسی که استنداپ می‌کند فقط وابسته به استعداد خودش است و همه چیز به توانایی شخصی او برمی‌گردد. منظور اینکه یک بازیگر نمایشی علاوه بر اینکه دیالوگ و میزانسن دارد، یک تیم از بازیگران دیگر هم همراهی‌اش می‌کنند که می‌تواند بر آن‌ها تکیه کند، ولی استنداپ فقط روی یک نفر تمرکز دارد که بخش زیادی از برنامه‌اش حول محور «بداهه گویی» می‌چرخد.

استنداپ کمدی امروز که پایه‌هایش در دهه هفتاد و هشتاد میلادی در آمریکا شکل گرفته، حسابی با موضوعات سیاسی، اجتماعی و مذهبی پیوند خورده و معمولا در قالب «هجو» و «کمدی سیاه» اجرا می‌شود. ویژگی کمدی‌هایی از این جنس بی پروایی در ادبیات، تابوشکنی و پرداختن به مسائل جنسی است. خیلی‌ها دلیل پیوند خوردن استنداپ کمدی با این مفاهیم ناهنجار را شکل گرفتن این نمایش در بارهای شبانه و کلوپ‌های محلی آمریکا می‌دانند که پاتوق آدم‌های نسبتا ناجور به حساب می‌آید!

پیتزا قورمه سبزی

حالا اگر قصد برگشتن به ماجرای استنداپ علیرضا خمسه در کانادا را داشته باشیم، باید بگوییم این ماجرا، ماجرای همان کلاغی است که می‌خواست راه رفتن «کبک» را تقلید کند، اما راه رفتن خودش را هم فراموش کرد! این را از این بابت می‌گوییم که احتمالا آقای خمسه قصد تقلید از استنداپ کمدین‌های خارجی بخصوص جرج کارلین را داشته، اما علاوه بر اینکه بدجوری در تقلید از این استنداپ کمدین‌ها به جدول زده است، به قول یارو گفتنی شرم شرقی‌اش را هم کنار گذاشته تا فراموش کند که بعضی شوخی‌ها حتی اگر در کمدی‌های سرتاسر دنیا هم مرسوم باشند، هیچ جوره با فرهنگ و پیشینه ما سنخیت ندارند. آقای بازیگر که تلاشش برای کپی‌برداری از استنداپ کمدین‌های بزرگ دنیا در تک تک حرکات و شوخی‌هایش موج می‌زند، انگار فراموش کرده دلایل اینکه «جورج کارلین» آمریکایی «هجو» و «سیاه» اجرا می‌کند و با وجود توهین و تمسخر هموطنانش با ادبیات زننده، همچنان محبوب‌ترین استنداپ کمدین این کشور به حساب می‌آید، ریشه در فرهنگ مردم این کشور دارد.

نمی‌شود انگشت اتهام را فقط به سمت خمسه و استنداپش در کانادا گرفت، چون استنداپ در کشورمان آش شلم شوربایی به حساب می‌آید که اجراکنندگانش خیلی وقت‌ها به علت تناقض‌های شدید میان ذات استنداپ کمدی و فرهنگ ایرانی دچار سردرگمی می‌شوند. نمونه‌اش هم برنامه «خندوانه» و اجرای چهره‌هایی مثل «ژوله» که خیلی وقت‌ها با عبور از خط قرمزها، به هجویات، حرف‌های نامتعارف و شوخی‌های جنسی نزدیک می‌شد. با تمام ‌این‌ها اما انگار خمسه که یکی از استنداپ کمدین‌های برنامه خندوانه هم بوده است، بی خیال همه این مسائل، به سیم آخر زده و می‌خواهد مخاطبش را به سبک استنداپ‌های هجو و سیاه خارجی بخنداند، اما نتیجه ترکیب شوخی‌های ایرانی با استنداپ خارجی چیزی شده است توی ‌مایه‌های «پیتزا قورمه سبزی» که حتی شنیدن اسمش هم تو ذوق مخاطب می‌زند، چه برسد به طعم و مزه‌اش!

خواندن خبر در سایت منبع

در ادامه بخوانید

کلافه؛ رضا یزدانی

تابناکتابناک1 روز قبل
فردا نیوزفردا نیوز1 روز قبل
سوگیری بخش قابل توجهی از رسانه‌ها در حوزه‌های غیرسیاسی نیز تحت تأثیر گارد سیاسی آن‌ها قرار دارد. به عنوان یک نمونه ملموس، سفر خارجی «رامبد جوان» و نحوه پرداختن شبکه ماهواره‌ای «من و تو» به ماجرا، قابل بررسی است. تصویر رامبد در شبکه من وتو (قبل از مصاحبه) اما پس از آنکه رامبد شایعه مهاجرت از ایران را تکذیب کرد و طی مصاحبه‌ای از قصد خود برای تولید فصل جدید خندوانه خبر داد، ورق برگشت. تصویر رامبد در شبکه من وتو (بعد از مصاحبه) نظرسنجی کانال تلگرامی من وتوآیا واقعا مردم ایران با تولید و پخش فصل جدید «خندوانه» مخالفند؟! برنامه‌ای که در دوره‌های متوالی از سوی افکارعمومی به عنوان محبوب‌ترین جنگ تلویزیونی انتخاب شده است.

پایان جشنواره نمایشهای آیینی و سنتی

صدا و سیماصدا و سیما1 روز قبل
گزارش تصویریپایان جشنواره نمایشهای آیینی و سنتینوزدهمین جشنواره نمایش‌های آیینی و سنتی که به مدت یک هفته با اجرای ۱۵۱ اثر در کاشان و تهران برگزار شد، امشب پایان می‌یابد
تسنیمتسنیم1 روز قبل
موسوی، راوی کتاب، خاطرات ارزشمندی از دوران اسارت در عراق و همچنین در دست کومله دارد. بعد از اتمام جنگ، بنیاد حفظ آثار و حوزه هنری به فکر ثبت خاطرات جنگ افتادند و من نیز کم‌کم بخشی از کارم را به خاطره‌نویسی دفاع مقدس اختصاص دادم. بعد از انجام مصاحبه‌ها، با کمک حوزه هنری، مستند داستانی از خاطرات موسوی تهیه شد. از اردوگاه‌های عراق تا زندان‌های کومله؛ داستان جذاب فرار اولین اسیر ایرانیخاطرات موسوی از چند وجه حائز اهمیت است؛ نخست اینکه او اولین اسیری است که موفق شد از اردوگاه‌های عراق فرار کند، همین نکته کتاب را خواندنی می‌کرد. رفتار ایرانی‌ها با اسرای عراقی کاملا با آنچه در اردوگاه‌های عراق رخ داد، متفاوت بود.

یکی از شادترین روز‌های انقلاب بازگشت آزادگان بود

صدا و سیماصدا و سیما1 روز قبل
سردار رحیمی در مراسم تقدیر از خانواده جانبازان، آزادگان و شهدا هشت سال دفاع مقدس در مصاحبه اختصاصی با خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما افزود: باورمان این است که سهم اصلی تمام موفقیت‌ها در طول ۴۰ سال متعلق به خانواده ایثارگران و آزادگان است. وی گفت: نیروی انتظامی امروز تصمیم گرفت که به پاس تمام رشادت‌ها و مقاومت‌های این عزیزان در طول اسارت همانند سال‌های گذشته از این عزیزان تقدیر کند. فرمانده انتظامی تهران بزرگ افزود: یکی از اولویت‌های ویژه ما توجه به خانواده ایثارگران است که حداقل در طول سال یک بار آن‌ها را پذیرایی و هر دو ماه یک بار نیز نشستی با این عزیزان برای حل مشکلات آن‌ها داریم.
صدا و سیماصدا و سیما8 ساعت قبل
به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما؛ مراسم رونمایی از مستند «وتن من!»، برگرفته از داستان زندگی مهدی علیزاده، ورزشکار آزاده و جانباز تیم ملی دوومیدانی، در باغ موزه دفاع مقدس با حضور مسئولان موسسه فرهنگی روایت فتح، رئیس کمیته ملی پارالمپیک و اصحاب رسانه برگزار شد. موسسه فرهنگی روایت فتح و کمیته ملی پارالمپیک در پایان این مراسم از وی قدردانی کردند. مهدی علیزاده، در سال ۱۳۶۷ در حالی که فقط ۱۵ سال داشت، به اسارت رژیم بعثی درآمد و ۳۰ ماه بعد پس از تحمل رنج ناشی از شکنجه‌های دشمن و در حالی که خانواده‌اش تصور می‌کردند به شهادت رسیده است، همراه با آخرین گروه آزادگان به کشور بازگشت. علیزاده از سال ۹۲ ورزش حرفه‌ای را در رشته دوومیدانی آغاز کرد و در آخرین دوره بازی‌های پاراآسیایی که به میزبانی جاکارتا برگزار شد، موفق به کسب نشان طلا در ماده پرتاب نیزه شد و برای کسب سهمیه پارالمپیک توکیو ۲۰۲۰، تلاش می‌کند. کارگردان و تهیه کننده این اثر حسین همایونفر است و این مستند را موسسه فرهنگی و هنری روایت فتح با همکاری کمیته ملی پارالمپیک جمهوری اسلامی ایران تهیه کرده است.

نظرها

اخبار بیشتر