بختک چیست و چرا رخ می‌دهد؟
  1. خبری
  2. همه خبرها
  3. خبر فوری
  4. اجتماعی
بختک چیست و چرا رخ می‌دهد؟

بختک چیست و چرا رخ می‌دهد؟

خبر فوریخبرگزاری خبر فوری |
حتما شما نیز برای یک‌بار هم که شده چنین حالتی را در خواب تجربه کرده‌اید. این مسأله در برخی از افراد شدیدتر است و هر چند وقت یک بار در میانه‌های شب باعث بی‌خوابی و حتی هراس‌شان می‌شود.

بسیاری پدیده «بختک» را به علوم ما بعد الطبیعه نسبت می‌دهند و برخی دیگر هم عواملی چون پرخوری را در آن دخیل می‌دانند. در ادامه قصد داریم بختک یا فلج حین خواب را از دیدگاه علمی مورد بررسی قرار دهیم.

از خواب بیدار می‌شوید اما نمی‌توانید از جای خود برخیزید. چشمان شما در زیر پلک‌های لرزان و سنگین‌تان به اطراف می‌گردند اما امکان حرکت دادن سایر اعضای بدن‌تان وجود ندارد.

نوعی جسم سنگین را روی قفسه سینه خود حس می‌کنید که گویی گلوی‌تان را فشار می‌دهد و راه تنفس را بر شما بسته است.

زمانی که این اتفاق را در دوران کودکی خود تجربه می‌کردید، دست موجودات شیطانی و فرازمینی را در کار می‌دانستید اما حال باید به شما اعلام کنیم این موضوع ریشه علمی دارد و با نام فلج در خواب یا به شکل عامیانه بختک از آن یاد می‌شود.

در سال ۲۰۱۱ میلادی نتایج حاصل از ۳۵ تحقیق که روی بیش از ۳۶ هزار فرد داوطلب انجام گرفت در قالب مقاله‌ای علمی منتشر شد که بر اساس آن عوامل اجتماعی و روان‌شناسی متعددی در شکل‌گیری این پدیده نقش دارند.

پژوهشگران مقاله مورد بحث، دریافتند که ۷/۶ درصد از کل جمعیت پدیده فلج خواب را تجربه می‌کنند که این میزان در گروه‌های با خطرپذیری بالا (مثلا دانش آموزانی که الگوهای خواب‌شان دچار اختلال می‌شود) برابر با ۲۸/۳ است.

براساس این تحقیق همچنین در افرادی که از اختلالات روحی نظیر دلهره و افسردگی رنج می‌برند، میزان تجربه فلج در خواب برابر با ۳۱/۹ درصد برآورد شد.

چرا نمی‌توانید حرکت کنید

مجید ابهری، روان‌شناس، در رابطه با پیدایش این پدیده گفت: خواب سه یا چهار مرحله در وضعیت غیر از REM (یا حرکت سریع چشم) و یک مرحله در این وضعیت دارد. انسان در تمامی این مراحل می‌تواند خواب ببیند با این حال زمانی که چشم‌ها حرکت سریعی را تجربه می‌کنند خواب‌ها عمیق‌تر بوده و شکلی شبیه به واقعیت دارند.

او با اشاره به اینکه در این بازه زمانی، مغز نیز فعال می‌ماند و شرایط انسان در چنین وضعیتی شبیه به طول روز است، ادامه داد: در زمان حرکت سریع چشمان، انسان به این خاطر دچار ناتوانی حرکتی می‌شود که نمی‌خواهد از رؤیاهایش خارج شود و از این پدیده تحت عنوان بی‌حالی REM یاد می‌شود.

این روان‌شناس عنوان کرد: بسیاری از افرادی که در این وضعیت از خواب بیدار می‌شوند صرفا چشمان خود را گشوده و به سرعت شروع به حرکت می‌کنند. اما آنها که فلج در خواب را تجربه می‌کنند در واقع نوعی «اختلال در ساعت مولکولی» را پشت سر می‌گذراند.

ابهری در پایان خاطرنشان کرد: این پدیده در اغلب موارد چند ثانیه تا یک دقیقه طول می‌کشد اما در موارد نادرتر ممکن است که فردی به ۱۰ الی ۱۵ دقیقه زمان نیاز داشته باشد تا بتواند به طور کامل توان حرکتی خود را باز یابد.

پیشگیری

پدیده فلج در خواب می‌تواند کاملا ارثی باشد با این حال امکان رخ دادن آن برای هر کسی وجود دارد. فاکتورهایی نظیر بی‌خوابی، اختلالات خواب، برهم خوردن ساعات خواب در نتیجه سفر به مناطق دور دست و تغییر ساعات کاری احتمال تجربه این امر را در افراد افزایش می‌دهد.

این پدیده به عواملی نظیر تنش، آشوب‌های درونی و حمله در خواب مرتبط دانسته شده که در واقع نوعی اختلال در خواب است و در جریان آن افراد توانایی خود برای تنظیم چرخه‌های خواب‌شان را از دست می‌دهند و به صورت تصادفی و غیر منتظره به خواب می‌روند.

دلهره، اضطراب و افسردگی همگی از عواملی هستند که باعث بروز این مسأله می‌شوند با این همه نمی‌توان دقیقا چنین فاکتورهایی را تحت کنترل در آورد.

خواندن خبر در سایت منبع

در ادامه بخوانید

برترین‌هابرترین‌ها1 روز قبل
روزنامه بریتانیایی سان به تازگی تصاویری ماهواره‌ای منتشر کرده است که نشان می‌دهد از دو شهر قرنطینه شده ووهان و چونگ‌کینگ چین مقادیر قابل ملاحظه‌ای از دی‌اکسید سولفور به هوا وارد شده است.
خبرآنلاینخبرآنلاین1 روز قبل
وی اظهار داشت: در این ارتباط عدم حضور در مهمانی‌های عمومی، رژیم غذایی مناسب و رعایت حد اعتدال در تردد به مکان‌های شلوغ نیز از دیگر راههای پیشگیری از ابتلا به کرونا است. عباسیان با تاکید بر اینکه شاه کلید طب سنتی حفظ اعتدال است، اظهار داشت: مصرف سوپ‌های رقیق و نوشیدن مایعات داغ نیز از دیگر راههای افزایش سیستم ایمنی بدن و از دیگر گزینه‌های مناسب برای پیشگیری کرونا به شمار می‌رود. ویروس کرونا که تحت عنوان رسمی «کووید-۱۹» از ۱۲ دسامبر سال گذشته میلادی (دی ماه) در استان هووی چین شیوع یافت، تاکنون ۸۰ هزار و ۹۹۷ نفر را مبتلا و جان ۲ هزار و ۷۶۴ نفر را گرفته است. ایران بعد از چین دومین آمار فوت در اثر ابتلا به این بیماری را به خود اختصاص داده است. کیانوش جهانپور رئیس مرکز روابط عمومی و اطلاع‌رسانی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی امروز اعلام کرد که آمار مبتلایان به ویروس کرونا در کشور به ۱۳۹ نفر و موارد فوت ناشی از آن به ۱۹ نفر رسیده است.
ایرناایرنا1 روز قبل
خطری که جان کودکان کار را تهدید می‌کندمدیرعامل موسسه مهروماه (موسسه توانمندسازی زنان و کودکان کم برخوردار) با بیان اینکه همه جا صحبت از ویروس کرونا و راه‌های پیشگیری و مقابله با آن است، می‌گوید: آنچه که در میان هیاهوی کرونا گم شده است «کودکان کار» و به خصوص «کودکان زباله گرد» است. انواع توصیه‌های پزشکی و بهداشتی دست به دست می‌چرخد اما دریغ از یک دستورالعمل یا توجه ویژه به کودکان کار. به این فهرست اما می‌توان کودکان زباله گرد که شب‌ها در گودها (محل جمع آوری و دپوی زباله‌ها) به سرمی برند را نیز اضافه کرد. انتخابش یکسان است اما شرایطی که کودکان کار در آن مبتلا شوند چندین برابر یک کودک عادی است. در این میان وزارت بهداشت چه برنامه‌ای برای پوشش بهداشتی کودکان کار و زباله گرد دارد؟ کودکان کار و زباله گرد به علت عدم تمکن مالی امکان بهره گیری از خدمات بهداشتی غیر رایگان را ندارند.
ساعت ۲۴ساعت ۲۴1 روز قبل
همچنین با احتساب افرادی که روز گذشته به این بیماری مبتلا شده‌اند تعداد کلی مبتلایان به ویروس کرونا تا لحظه نگارش این گزارش ۱۳۹ نفر اعلام‌شده است. حالا با گذشت یک هفته از انتشار اخبار شیوع کرونا در کشور، مردم ایران روزهای سختی را می‌گذرانند. ترس از ابتلا در همه جای این کشور موج می‌زند و کرونا تنها موضوع داغ میان مردم و خبرگزاری‌هاست. به گفته مجید مرجانی ممکن است ویروس‌ها روی سطوح این وسایل بنشینند و در خصوص ویروس کرونا، تا مدت چند ساعت یا چند روز، زنده بمانند. با گذشت یک هفته از انتشار اخبار شیوع کرونا در کشور، مردم ایران روزهای سختی را می‌گذرانند.
عصر ایرانعصر ایران1 روز قبل
رئیس سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره کشور، در نامه‌ای به وزیر بهداشت از آمادگی روان‌شناسان برای کنترل اضطراب کرونا خبر داد. به گزارش ایلنا، محمد حاتمی در نامه رئیس سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره کشور خطاب به سعید نمکی وزیر بهداشت آمده است: ترس، استرس، اضطراب و نگرانی ناشی از ویروس کرونا تمام شهروندان و خانواده‌ها را درگیر کرده است، صد البته این شرایط عوارض خطرناک‌تر از ویروس کرونا دارد که متعاقبا گزارشی در این باره ارائه می‌شود. سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره با سرمایه اجتماعی بیش از ۳۰ هزار عضو رسمی کارشناسی ارشد و دکتری در سراسر کشور آماده است، به هر گونه ستاد مقابله با بحران صلاح می‌داند؛ اقدامات عملی از جمله تدوین بسته‌های آموزشی مقابله با استرس و اضطراب، شیوه‌های آرام سازی روانی و سایر مداخلات روانشناختی جهت عادی سازی شرایط موجود را انجام دهد. در شرایط کنونی باید با حضور دائمی روان‌شناسان و مشاوران در شبکه‌های تلویزیونی و رادیویی مردم را به سوی مدیریت استرس سوق داد. در صورت صلاحدید، جلسه‌ای با حضور نمایندگان سازمان نظام روان‌شناسی و مشاوره با آن وزارتخانه صورت گیرد تا بتوانیم از تمام ظرفیت‌های موجود در سازمان جهت پیشگیری و کنترل ترس، اضطراب و استرس مردم استفاده شود.
عصر ایرانعصر ایران1 روز قبل
«عصر آقای کنگرلو آمد و گزارش مذاکره با آمریکایی‌ها را داد [آمریکایی‌ها] اطلاعات چندان مهمی نداده‌اند و خواستار آمدن به ایران به‌طور سری برای بررسی نیازهای جنگی ما بودند …» «محسن کنگرلو، مشاور امنیتی میرحسین موسوی و یکی از چهره‌های کلیدی ماجرای مک‌فارلین (ایران کنترا)، بعد از یک دوره بیماری درگذشت. او مبتلا به سرطان ریه بود.» به گزارش عصر ایران روزنامه شرق در گزارشی به بهانه درگذشت محسن کنگرلو نوشت: شروع ماجرای مک‌فارلین در واقع با محسن کنگرلو آغاز می‌شود. کنگرلو پنج سال پیش برای نخستین بار در دو گفت‌وگو برخی از ناگفته‌هایش از ماجرای مک‌فارلین را شرح داد. چند موضوع باعث شد کار خراب شود؛ یکی خود شخصیت «مک‌فارلین» بود که فرد عجول، عصبانی و کم‌صبری بود. محسن کنگرلو هنگامی که درگذشت بازنشسته وزارت کشور بود.

نظرها

اخبار بیشتر