بختک چیست و چرا رخ می‌دهد؟
  1. خبری
  2. همه خبرها
  3. خبر فوری
  4. اجتماعی
بختک چیست و چرا رخ می‌دهد؟

بختک چیست و چرا رخ می‌دهد؟

خبر فوریخبرگزاری خبر فوری |
حتما شما نیز برای یک‌بار هم که شده چنین حالتی را در خواب تجربه کرده‌اید. این مسأله در برخی از افراد شدیدتر است و هر چند وقت یک بار در میانه‌های شب باعث بی‌خوابی و حتی هراس‌شان می‌شود.

بسیاری پدیده «بختک» را به علوم ما بعد الطبیعه نسبت می‌دهند و برخی دیگر هم عواملی چون پرخوری را در آن دخیل می‌دانند. در ادامه قصد داریم بختک یا فلج حین خواب را از دیدگاه علمی مورد بررسی قرار دهیم.

از خواب بیدار می‌شوید اما نمی‌توانید از جای خود برخیزید. چشمان شما در زیر پلک‌های لرزان و سنگین‌تان به اطراف می‌گردند اما امکان حرکت دادن سایر اعضای بدن‌تان وجود ندارد.

نوعی جسم سنگین را روی قفسه سینه خود حس می‌کنید که گویی گلوی‌تان را فشار می‌دهد و راه تنفس را بر شما بسته است.

زمانی که این اتفاق را در دوران کودکی خود تجربه می‌کردید، دست موجودات شیطانی و فرازمینی را در کار می‌دانستید اما حال باید به شما اعلام کنیم این موضوع ریشه علمی دارد و با نام فلج در خواب یا به شکل عامیانه بختک از آن یاد می‌شود.

در سال ۲۰۱۱ میلادی نتایج حاصل از ۳۵ تحقیق که روی بیش از ۳۶ هزار فرد داوطلب انجام گرفت در قالب مقاله‌ای علمی منتشر شد که بر اساس آن عوامل اجتماعی و روان‌شناسی متعددی در شکل‌گیری این پدیده نقش دارند.

پژوهشگران مقاله مورد بحث، دریافتند که ۷/۶ درصد از کل جمعیت پدیده فلج خواب را تجربه می‌کنند که این میزان در گروه‌های با خطرپذیری بالا (مثلا دانش آموزانی که الگوهای خواب‌شان دچار اختلال می‌شود) برابر با ۲۸/۳ است.

براساس این تحقیق همچنین در افرادی که از اختلالات روحی نظیر دلهره و افسردگی رنج می‌برند، میزان تجربه فلج در خواب برابر با ۳۱/۹ درصد برآورد شد.

چرا نمی‌توانید حرکت کنید

مجید ابهری، روان‌شناس، در رابطه با پیدایش این پدیده گفت: خواب سه یا چهار مرحله در وضعیت غیر از REM (یا حرکت سریع چشم) و یک مرحله در این وضعیت دارد. انسان در تمامی این مراحل می‌تواند خواب ببیند با این حال زمانی که چشم‌ها حرکت سریعی را تجربه می‌کنند خواب‌ها عمیق‌تر بوده و شکلی شبیه به واقعیت دارند.

او با اشاره به اینکه در این بازه زمانی، مغز نیز فعال می‌ماند و شرایط انسان در چنین وضعیتی شبیه به طول روز است، ادامه داد: در زمان حرکت سریع چشمان، انسان به این خاطر دچار ناتوانی حرکتی می‌شود که نمی‌خواهد از رؤیاهایش خارج شود و از این پدیده تحت عنوان بی‌حالی REM یاد می‌شود.

این روان‌شناس عنوان کرد: بسیاری از افرادی که در این وضعیت از خواب بیدار می‌شوند صرفا چشمان خود را گشوده و به سرعت شروع به حرکت می‌کنند. اما آنها که فلج در خواب را تجربه می‌کنند در واقع نوعی «اختلال در ساعت مولکولی» را پشت سر می‌گذراند.

ابهری در پایان خاطرنشان کرد: این پدیده در اغلب موارد چند ثانیه تا یک دقیقه طول می‌کشد اما در موارد نادرتر ممکن است که فردی به ۱۰ الی ۱۵ دقیقه زمان نیاز داشته باشد تا بتواند به طور کامل توان حرکتی خود را باز یابد.

پیشگیری

پدیده فلج در خواب می‌تواند کاملا ارثی باشد با این حال امکان رخ دادن آن برای هر کسی وجود دارد. فاکتورهایی نظیر بی‌خوابی، اختلالات خواب، برهم خوردن ساعات خواب در نتیجه سفر به مناطق دور دست و تغییر ساعات کاری احتمال تجربه این امر را در افراد افزایش می‌دهد.

این پدیده به عواملی نظیر تنش، آشوب‌های درونی و حمله در خواب مرتبط دانسته شده که در واقع نوعی اختلال در خواب است و در جریان آن افراد توانایی خود برای تنظیم چرخه‌های خواب‌شان را از دست می‌دهند و به صورت تصادفی و غیر منتظره به خواب می‌روند.

دلهره، اضطراب و افسردگی همگی از عواملی هستند که باعث بروز این مسأله می‌شوند با این همه نمی‌توان دقیقا چنین فاکتورهایی را تحت کنترل در آورد.

خواندن خبر در سایت منبع

در ادامه بخوانید

حریم بان شهر تهران

صدا و سیماصدا و سیما15 ساعت قبل
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، با وجود این سامانه نظارت دائمی و بر خط مدیران شهری بر حریم شهر امکان پذیر می‌شود. تعداد بازدید: ۰ کد ویدیو دانلود فیلم اصلی

کتاب‌سوزی با نام علم / تبریزیان کیست و چرا کتاب مرجع پزشکی را آتش زده؟ (فیلم)

عصر ایرانعصر ایران19 ساعت قبل

بیش‌فعالی را بشناسیم/ یک بیماری بحران زا که در کودکی نادیده گرفته می‌شود (فیلم)

عصر ایرانعصر ایران22 ساعت قبل
مهمترین نشانه‌های بیش‌فعالی، فعالیت بیش از حد، تمرکز پایین، ناتوانی دنبال کردن کارها و رفتارهای ناگهانی هستند. خانواده‌ای که کودک‌شان او از بیش‌فعالی و نقص توجه رنج می‌برد. مهم‌ترین نشانه‌‌های بیش‌فعالی، فعالیت بیش از حد، تمرکز پایین، ناتوانی دنبال کردن کارها و رفتارهای ناگهانی هستند. این اختلال به سه نوع تقسیم می‌شود: کمبود توجه، بیش‌‌فعالی و ترکیبی از این‌دو. این نشانه‌‌ها در کودکان پیش از دوازده سالگی قابل تشخیص است و شیوع آن در پسران بیشتر از دختران است.

تمرینات اختصاصی علی کریمی (فیلم)

عصر ایرانعصر ایران21 ساعت قبل

ماجرای غذاهای دست ساز

صدا و سیماصدا و سیما15 ساعت قبل

نظرها

اخبار بیشتر

تازه‌ترین خبرها

همه

دیشب ۲۱ دی‌ماه مردم در مقابل دانشگاه امیرکبیر و شریف به یاد کشته‌شدگان هواپیمای اوکراین تجمع کرند

خبری1 هفته قبل

انصراف جمعی از هنرمندان از شرکت در جشنواره فجر

خبری1 هفته قبل

واکنش‌ها به قربانی شدن هموطنانمان در حادثه شلیک موشک به هواپیمای اوکراینی

خبری1 هفته قبل

طرح معامله قرن به دنبال مشروعیت بخشی به رژیم صهیونیستی است

ایسنا10 دقیقه قبل

اعزام ۴ دستگاه ماشین‌آلات سنگین راهداری به مناطق سیل زده سیستان

ایسنا12 دقیقه قبل

قراداد بیرانوند با آنتورپ قطعی شد

وانانیوز13 دقیقه قبل

هزینه هر نامزد انتخابات، باید به تأیید هیأت مرکزی نظارت برسد

اعتمادآنلاین13 دقیقه قبل

برنامه تمرینی السیلیه برای دیدار با شهرخودرو اعلام شد

وانانیوز14 دقیقه قبل

بهبود وضعیت معیشت مردم را با کمک شرکت‌های دانش بنیان تسهیل می‌کنیم

ایسنا14 دقیقه قبل

شورای برون‌مرزی وزارت ورزش با سفر کمانداران به آمریکا مخالفت کرد

میزان‌آنلاین14 دقیقه قبل