ریشه‌های نظم سیاسی: از دوران پیشاانسانی تا انقلاب فرانسه
  1. خبری
  2. همه خبرها
  3. دنیای اقتصاد
  4. اجتماعی
ریشه‌های نظم سیاسی: از دوران پیشاانسانی تا انقلاب فرانسه

ریشه‌های نظم سیاسی: از دوران پیشاانسانی تا انقلاب فرانسه

دنیای اقتصادخبرگزاری دنیای اقتصاد |
فرانسیس فوکویاما ترجمه: محمد حسین باقی نسبیت‌گرایی فرهنگی بواس که در برابر داروینیسم اجتماعی قرن نوزدهم قد علم کرد، تحولی قابل‌درک بود، اما میراثی ماندگار از درستی سیاسی در حوزه انسان‌شناسی تطبیقی بر جا گذاشت. نسبیت‌گرایی شدید فرهنگی با نظریه فرگشتی [تکاملی] مغایرت دارد، زیرا دومی شناسایی سطوح متفاوتی از سازماندهی اجتماعی و دلایلی در مورد اینکه چرا یک سطح جایگزین سطحی دیگر می‌شود را ضروری می‌سازد. همچنین استفاده مداوم ما از اصطلاحاتی مانند «درحال توسعه» یا «توسعه» (مانند «کشورهای درحال توسعه» یا «آژانس آمریکایی برای توسعه بین‌المللی») گواهی است بر دیدگاه گسترده‌ای که [می‌گوید] کشورهای ثروتمند فعلی محصول تکامل قبلی اشکال اقتصادی- اجتماعی هستند و اینکه کشورهای فقیر اگر بتوانند در این فرآیند مشارکت می‌کنند. نهادهای سیاسی انسانی در طول زمان و به لحاظ فرهنگی و نه ژنتیکی انتقال می‌یابند و در معرض حجم زیادی از ابداعات خودخواسته‌تر هستند تا تکامل بیولوژیک.

ضعف رویکرد آنها، نسبت به انسان‌شناسان، آشکارا در این است که رویکرد آنها در یک مطالعه مردم‌شناسانه فاقد جزئیات زمینه‌مند [contextual detail] است. اتکا به سابقه باستان‌شناسی نیز منجر به سوگیری در مورد تبیینات مادی‌گرایانه برای تغییر می‌شود زیرا بیشتر جهان «معنوی» و «شناختی» تمدن‌‌های ماقبل تاریخ به‌طور موثری گم‌شده است. از زمان تیلور، مورگان و انگلس، خود نظام‌‌های طبقه‌بندی مراحل انقلابی تحول اجتماعی هم تکامل یافته‌اند. از شرایطی با پیامدهای اخلاقی سنگین مانند «توحش» و «بربریت» به نفع توصیف‌‌های بی‌طرفانه‌تری مانند دوران پارینه‌سنگی، نوسنگی، برنز، آهن و غیره ممانعت شده است که به شکل مسلطی از فناوری اشاره دارد. سیستم موازی به شیوه‌‌های اصلی تولید مثل تمایز در میان جوامع جمع‌آوری- شکار، کشاورزی و صنعتی اشاره دارد. انسان‌شناسان تکاملی مراحلی را براساس شکل سازماندهی اجتماعی یا سیاسی تعیین کرده‌اند که من در اینجا مورد استفاده قرار خواهم داد زیرا دغدغه ذهنی و سوژه من است. «المان‌سرویس» یک طبقه‌بندی چهارسطحی را بسط داد که شامل گروه‌‌ها، قبایل، خان‌سالارها [chiefdoms: شکلی از سازماندهی سیاسی سلسله مراتبی در جوامع پیشاصنعتی است که معمولا مبتنی بر خویشاوندی است و در آن رهبری رسمی به انحصار اعضای ارشد مشروعی در می‌آید که خانواده‌‌ها یا «خانه‌‌ها» بر می‌گزینند] و دولت‌‌ها می‌شود. برای گروه‌‌ها و قبایل، سازماندهی اجتماعی مبتنی بر خویشاوندی است و این جوامع نسبتا مساوات‌طلب هستند. در عوض، خان‌سالارها و دولت‌‌ها به شکل سلسله مراتبی سازماندهی می‌شوند و اقتدار را بر سرزمین به‌جای خویشاوندان اعمال می‌کنند.

سازماندهی خانوادگی و گله‌ای

بسیاری بر این باورند که شکل اولیه و بسیار کهن سازماندهی اجتماعی انسانی «قبیله‌ای» بود. این دیدگاه به قرن نوزدهم بازمی‌گردد، زمانی که انسان‌شناسان تطبیقی اولیه مانند «نوما دنیس فاستل دوکولانز» و «سر هنری مین» استدلال می‌کردند که زندگی اجتماعی اولیه باید بر حسب گروه‌‌های پیچیده خویشاوندی درک شود. با این وجود، سازماندهی قبیله‌ای تا ظهور جوامع یکجانشین [settled societies] و توسعه کشاورزی در حدود ۹ هزار سال پیش پدید نیامد. جوامع گردآوری- شکار که مقدم بر جوامع کشاورزی بودند برای ده‌‌ها هزار سال به شیوه‌ای بسیار ساده‌تر بر مبنای گروه‌‌های کوچکی از خانواده‌‌های عشایری که از لحاظ مقیاس با دسته‌‌های [bands] نخستین قابل‌قیاس بودند سازماندهی می‌شدند. چنین جوامعی هنوز در مناطق [niches] زیستی دورافتاده وجود دارند و شامل اسکیموها، بوشمن‌‌های صحرای کالاهاری و بومیان استرالیایی می‌شود [بوشمن‌ها یا «سان‌‌ها» قبایل شکارچی-گردآورنده صحرانشینی هستند که در جنوب قاره آفریقا زندگی می‌کنند. آنان البته از دهه ۱۹۵۰ کشاورزی را هم آغاز کرده‌اند. ۶۰ تا ۸۰ درصد غذای قبیله را زنان قبیله گردآوری می‌کنند که بیشتر منشأ گیاهی دارد (انواع میوه‌ها، دانه‌ها، قارچ‌ها، سبزی‌ها و …). آنها تخم شترمرغ هم جمع‌آوری می‌کنند و از پوسته خالی آن به‌عنوان ظرف آب استفاده می‌کنند. حشرات حدود ۱۰ درصد غذای آنها را تشکیل می‌دهد و بیشتر در فصل خشک به حشره‌خواری روی می‌آورند. ملخ، جیرجیرک، هزارپا، بید، پروانه و موریانه از حشراتی هستند که بوشمن‌‌ها می‌خورند. مردان به شکار می‌روند و با دنبال کردن ردپاها مسیرهای طولانی را برای یافتن طعمه‌ها می‌پیمایند. آنها برای شکار از تیروکمان و زوبین‌‌های سمی استفاده می‌کنند. آنها این سم را که دیامفوتوکسین نامیده می‌شود، از لارو نوعی سوسک درست می‌کنند]. (استثناهایی در این مورد وجود دارد مانند قبایل بومی شمال‌غرب پاسیفیک آمریکا که گردآوری-شکار بودند اما در منطقه‌ای با وفور استثنایی منابع زندگی می‌کردند که می‌توانستند سازماندهی اجتماعی پیچیده را مورد حمایت قرار دهند). روسو خاطرنشان می‌کرد که منشأ نابرابری سیاسی در توسعه کشاورزی است و در این راستا کاملا حق با او بود. از آنجا که جوامع گله‌ای در دوران پیشاکشاورزی هستند، [بنابراین] فاقد مالکیت خصوصی در معنای مدرن هستند. همچون دسته‌‌ها یا گروه‌‌های شامپانزه‌ای، جوامع گردآوری- شکار در محدوده‌ای سرزمینی می‌زیند که از آن محافظت کرده و گاهی بر سر آن می‌جنگند. اما آنها نسبت به کشاورزان [agriculturalist] انگیزه کمتری دارند که قطعه زمینی را مشخص کنند و بگویند «این مال من است». اگر قلمروشان از سوی گروهی دیگر مورد حمله قرار بگیرد، یا اگر مهاجمی خطرناک در قلمروشان رسوخ کند، جوامع گله‌ای ترجیح می‌دهند که به‌خاطر تراکم جمعیتی اندک‌شان از آنجا به‌جای دیگر بروند. آنها همچنین مایل به سرمایه‌گذاری کمتری روی زمین‌‌ها و خانه‌‌های پاکسازی شده و امثال آن هستند. در درون یک گروه محلی گله‌ای، چیزی شبیه به مبادله اقتصادی مدرن و در واقع چیزی شبیه به فردگرایی مدرن وجود ندارد. هیچ دولتی وجود ندارد که در این مرحله از توسعه سیاسی با استبداد بر مردم حکم براند؛ بلکه انسان‌‌ها آن چیزی را تجربه می‌کنند که انسان‌شناس اجتماعی «ارنست گلنر» آن را «ستم‌پیشگی عموزادگان» [tyranny of cousins] نامیده است. یعنی، جهان اجتماعی شما به حلقه‌‌هایی از خویشاوندانی که شما را در محاصره دارند، که تعیین می‌کنند شما چه کردید، حلقه‌‌هایی از خویشاوندان که با آنها ازدواج کرده‌اید، اینکه چگونه عبادت کردید و تقریبا در مورد هر چیزی در زندگی محدود است.

در سایت خبری بخوانید: اخبار اجتماعی این هفته در ایران و سایر نقاط جهان | جدیدترین اخبار سیاسی بین المللی

ریشه‌های نظم سیاسی: از دوران پیشاانسانی تا انقلاب فرانسه - 5

خواندن خبر در سایت منبع

در ادامه بخوانید

ماجرا چیست؟

صدا و سیماصدا و سیما1 روز قبل
با افزایش قیمت بنزین و دو نرخی شدن آن، برخی اعتراضات مسالمت آمیز مردم با سواستفاده برخی افراد به بیراهه رفت. به گزارش خبرگزاری صدا و سیما؛ با افزایش قیمت بنزین و دو نرخی شدن آن، برخی اعتراضات مسالمت آمیز مردم با سواستفاده برخی افراد به بیراهه رفت.

شعله‌ورکردن آتش‌ اعتراضات باشایعات بنزینی

فارسفارس1 روز قبل
مجله فارس پلاس: بنزین گران شد؛ خبری که طی ۴۸ ساعت گذشته سرخط اتفاقات زیادی شده است. اما این اتفاق باعث شده شایعات فراوانی حول آن دست به دست شود؛ از کشته شدن یک جوان تا به آتش کشیده شدن پمپ‌بنزین‌ها. هنوز چندساعتی از اعلام خبر سهمیه‌بندی بنزین نگذشته بود که اولین پمپ‌بنزین در تهران آتش گرفت؛ البته در فضای مجازی. تصاویر، دود شدیدی در پمپ‌بنزین خیابان شریعتی را نشان می‌داد که آتش آن در جوی‌های خیابان نیز جاری بود. نقل قولی در یک صفحه جعلی منتسب به سرمربی تیم ملی ایران منتشر شد که شکست ایران را به گردن مسائل سیاسی می‌انداخت.
عصر ایرانعصر ایران14 ساعت قبل
عکس: خبرگزاری فارس۲ - فارغ از مصداق کنونی، هنوز ساز و کار مناسبی برای «بیان اعتراضات» در کشور وجود ندارد؛ گو این که اساسا چنین حقی به رسمیت شناخته نشده است! به عنوان مثال نوجوانانی که اساسا در ماجرای اعتراضات بنزینی نیستند و در عین حال، اینترنت بخشی جدایی ناپذیر از زندگی آنهاست نیز درگیر نارضایتی می‌شوند. وانگهی مگر در یکی دو روز گذشته، وقایع اعتراضی چقدر پرحجم بودند که کل اینترنت کشور را این گونه مختل کردند؟! این واکنش سنگین، چنین تداعی می‌کند که اعتراضات بسیار گسترده‌تر و خطرناک‌تر از آنی هستند که واقعا هستند. سران قوا با پشتوانه کارشناسی یک تصمیم گرفتند و باید اجرا شود. "

به نام اعتراض اما به کام …

صدا و سیماصدا و سیما7 ساعت قبل
دیروز نقاطی از تهران و برخی از شهرستان‌های آن محل تعدادی اجتماع مردمی بعد از تغییر قیمت بنزین بود، اما رفته رفته این اجتماعات نه دیگر رنگ و بوی بنزینی داشت و نه مردمی …به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما؛ شب وقتی دخلش را شمرده، کرکره را پایین کشیده و به خانه رفته تصور نمی‌کرده است چند ساعت بعد مغازه را اینطور بی سر و سامان ببیند. به نام اعتراض، اما به کام آن‌ها که می‌خواهند آتش به جان زندگی مردم بیفتد.
صدا و سیماصدا و سیما9 ساعت قبل
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما؛ آقای احد وظیفه درخصوص ارزیابی‌ها از بارش‌های اخیر در سراسر کشور افزود: با اینکه تنها دو ماه از سال آبی گذشته است، بارش‌های چند روزه در حد مناسبی بوده، اما در مقایسه با سال گذشته میزان آن کمتر است. وی ضمن تاکید بر اینکه در خصوص بارش‌ها نسبت به نرمال سالانه عقب ماندگی وجود ندارد، گفت: پیش بینی می‌شود در دو روز آینده که بارش‌ها در جنوب، مرکز و شرق کشور تداوم می‌یابد، کمبود بارش‌ها تا حدی جبران شود. رئیس مرکز خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی اضافه کرد: بارش‌های کردستان، آذربایجان‌های شرقی و غربی، کرمانشاه و ایلام نسبت به میانگین پایین‌تر است. وی وضعیت بارش‌های دو ماه گذشته سیستان و بلوچستان را در وضعیت مناسب‌تری نسبت به استان‌های غرب و شمال‌غرب کشور عنوان کرد و گفت: در سیستان و بلوچستان بویژه به دلیل خشکسالی‌های ممتد، فشار فراوانی به منابع آب‌های زیرزمینی آمده است و هم اکنون سطح آب چاه‌ها پایین است که می‌تواند شرایط نامطلوب را ادامه بدهد. وظیفه تاکید کرد: با یک سال باران خوب نباید انتظار داشته باشیم تا تمام آب‌هایی که طی سالیان گذشته به دلیل برداشت بی‌رویه مصرف شد، جبران شود. رئیس مرکز خشکسالی و مدیریت بحران سازمان هواشناسی در بخشی از ارزیابی‌ها، وضعیت استان‌های چهارمحال و بختیاری، لرستان و فارس را نامطلوب برشمرد و گفت: از سال آبی، دو ماه گذشته با این حال به نظر می‌رسد که طی ماه‌های آینده به ویژه دی ماه به بعد در جنوب غرب کشور بارش‌ها کمتر از حد نرمال شود.
صدا و سیماصدا و سیما7 ساعت قبل
به گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما، به نقل از پایگاه اطلاع رسانی وزارت کشور، مهدی جمالی نژاد تصریح کردد: بررسی شناخت منابع درآمدی شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور و چگونگی اصلاح و تامین منابع جدید از اهداف تدوین لایحه درآمد‌های پایدار شهرداری‌ها و دهیاری‌ها بوده که در این راستا کوشش شده است تا با بررسی و شناخت علمی ساختار درآمدی شهرداری‌ها و دهیاری‌ها و با بهره گیری از نظریات اقتصادی، مقررات، قوانین و ضوابط حقوقی، تجارب سایر کشورها، برنامه‌های توسعه‌ای کشور و ظرفیت‌های موجود در شهر‌ها و روستا‌ها و با توجه به حفظ و ارتقاء کیفی فضا‌های شهری و روستایی به سئوالات اساسی در زمینه چگونگی تامین منابع درآمدی پایدار پاسخ داده شود. رئیس سازمان شهرداری‌ها و دهیاری‌های کشور با اشاره به اصلاح و تقویت منابع موجود درآمدی شهرداری‌ها و دهیاری‌ها در این لایحه گفت: علاوه بر تحکیم احکام قبلی و ساماندهی عوارض محلی، تامین منابع جدید درآمدی، شفاف سازی و نظام‌مند نمودن وضع عوارض توسط شورا‌های اسلامی شهر‌ها از مهمترین دستاورد تصویب کامل لایحه است. وی افزود: تسهیل و اصلاح فرآیند پرداخت اعتبارات پیش بینی شده در قوانین مختلف و سیاست گذاری و نظارت بر هزینه کرد اعتبارات شهرداری‌ها از دیگر نکات برجسته لایحه است.

نظرها

اخبار بیشتر

تازه‌ترین خبرها

همه

وضعیت آب و هوای کشور - امروز ۲۶ آبان‌ماه

خبری15 ساعت قبل

پس از تاکیدات رهبر، دو طرح بنزینی فراکسیون امید از دستور کار خارج شد

خبری15 ساعت قبل

درآمد حاصل از افزایش قیمت بنزین به چه کاری اختصاص می‌یابد؟

خبری1 روز قبل

به دلیل اختلال در اینترنت سراسری کشور، پوشش لحظه به لحظه اخبار و فعالیت سرویس‌های دیگر طرفداری مانند نتایج زنده دچار مشکل شده است. همکاران هر لحظه که بتوانند فعالیت‌های معمول خود را از سر خواهند گرفت. البته بخش شبکه اجتماعی طرفداری در دسترس است.

وسوسه‌های زن شوهردار مشهدی کار دستش داد

رکنا8 دقیقه قبل

۵ نظامی مصری در حمله افراد مسلح کشته شدند

تابناک9 دقیقه قبل

نبرد سنگین ارتش سوریه با جبهه النصره در حومه لاذقیه

تابناک10 دقیقه قبل

حملات موشکی به منطقه سبز بغداد

تابناک11 دقیقه قبل

درخواست دانش آموزان هندی برای مقابله با آلودگی هوا

صدا و سیما15 دقیقه قبل

۷عامل کلیدی برای حفظ عملکرد مطلوب مغز با افزایش سن

الف17 دقیقه قبل

پربحث‌ترین خبرها


رایزن فرهنگی ایران در ترکمنستان از این کشور ممنوع الخروج شد!

1 روز قبلمهر2

قوانینی که به کاهش وزن شما کمک می‌کنند

1 روز قبلاقتصاد آنلاین0

طرح دوفوریتی مجلس برای توقف افزایش قیمت بنزین

1 روز قبلعصر ایران1

نظرات برگزیده مخاطبین الف: جشن تولد در هواپیما فقط به زخم مردم نمک می‌پاشد/ روحانی عصبانی است چون به وعده‌هایش عمل نکرده است/ تحریم بهانه خوبی برای افرادی است که مدیریت بلد نیستند

2 روز قبلالف1

طرح حمایت معیشتی دولت چیست؟ / آیا همان یارانه نقدی است؟ / حمایت معیشتی تا چه زمانی قرار است پرداخت شود؟ / مجموع دریافتی خانوده‌ها شامل یارانه نقدی و کمک معیشتی چقدر خواهد بود؟

2 روز قبلانتخاب1

فیلم افشاگری بی سابقه امام جمعه قزوین روی آنتن زنده شبکه یک

3 روز قبلرکنا1

نمایش مستند بازیگر فیلم‌های پورن در مشهد+تصاویر

6 روز قبلآفتاب‌نیوز1

کنایه فعال رسانه‌ای به سخنان امروز رئیس جمهور

6 روز قبلجام نیوز1

آغاز دوره جدید ژاپن و پایان جشن‌‌های امپراتوری (+عکس)

6 روز قبلعصر ایران1