کتاب «یک محسن عزیز» یک سفرنامه عرفانی است
  1. خبری
  2. همه خبرها
  3. نهاد کتاب‌خانه‌های عمومی کشور
  4. فرهنگ

کتاب «یک محسن عزیز» یک سفرنامه عرفانی است

جواد کامور بخشایش در نشست نقد و بررسی کتاب «یک محسن عزیز» گفت: معمولا ما اثرگذارترین آثار درباره شهدا را در آثاری می‌بینیم که نویسنده توانسته با روح شهید ارتباط برقرار کند. بر این اساس معتقدم که این کتاب یک سفرنامه عرفانی است.

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور، نشست نقد و بررسی کتاب «یک محسن عزیز» روایتی مستند از زندگی شهید محسن وزوایی، نوشته فائضه غفار حدادی، چهارشنبه ۲۹ آبان با حضور نویسنده اثر، جواد کامور بخشایش، منتقد اثر، میثم رشیدی، کارشناس مجری و جمعی از علاقه‌مندان به کتاب و کتابخوانی در کتابخانه مرکزی پارک شهر تهران برگزار شد.

در ابتدای این نشست فائضه غفار حدادی، درباره روند نگارش این کتاب گفت: همانطور که در مقدمه کتاب «یک محسن عزیز» عنوان کرده‌ام، من ابتدا هیچ گونه آشنایی با شهید محسن وزوایی نداشتم و به دنبال نوشتن این کتاب نرفتم و طی یک همکاری در پروژه‌ای که با حوزه هنری داشتم، نوشتن این کتاب به من پیشنهاد شد. اما با توجه به اینکه این شهید را نمی‌شناختم، این پیشنهاد را رد کردم. چراکه معتقدم تا نویسنده خودش تحت تأثیر سوژه قرار نداشته باشد، نمی‌تواند مخاطب را تحت تأثیر قرار دهد.

کتاب «یک محسن عزیز» یک سفرنامه عرفانی است - 3

وی افزود: اما پس از چند ماه دیگر نتوانستم دوام بیاورم و از شهید وزوایی بگذرم؛ چرا که همه فکر من را درگیر کرده بود. به همین دلیل تصمیم گرفتم جستجوی مختصری درباره این شهید انجام دهم و در تحقیقاتم متوجه شدم که کتاب‌ها، نشریات و مستندات بسیاری درباره این شهید وجود دارد. این سوال برای من ایجاد شد که چه لزومی دارد کتاب دیگری به جمع این کتاب‌ها اضافه شود. اما نکته‌ای که به آن برخوردم این بود که این شهید ویژگی‌های خاصی دارد که در سایر کتاب‌های دیگر از این دست، چنین جامعیتی را نمی‌توان دید.

غفار حدادی ادامه داد: بر همین اساس یک روز به همراه فرزندانم به بهشت زهرا رفتم و پس از جستجوی بسیار مقبره شهید محسن وزوایی را پیدا کردم و آنجا سنگ‌هایم را با ایشان وا کندم و از ایشان خواستم که اگر لایق این کار هستم، بتوانم برای ایشان قلم بزنم. فردا آن روز از حوزه هنری با بنده تماس گرفتند و دوباره از من خواستند که نگارش آن را بر عهده بگیرم که من هم پذیرفتم. در آغاز تصور می‌کردم اثر جدیدی که حاصل خواهد شد، حدود ۲۰ درصد نکات جدید به کتاب‌های قبلی اضافه کند، اما امروز می‌توانم بگویم چیزهای بسیار جدیدی به کتاب‌های گذشته و سوژه اضافه شده و معتقدم که باز هم این ظرفیت وجود دارد که در ادامه ابعاد دیگری از این شخصیت مطرح شود.

کتاب «یک محسن عزیز» یک سفرنامه عرفانی است - 6

سبک جدیدی در نگارش آثار حوزه دفاع مقدس

در ادامه این نشست جواد کامور بخشایش با ابراز خرسندی از برگزاری این نشست، و کارکرد موثر برگزاری جلسات نقد در ارتقای ادبیات داستانی و سایر آثار حوزه دفاع مقدس، گفت: هر کتابی شایسته نقد نیست و از این بابت به نویسنده و همه دست اندرکاران این کتاب تبریک می‌گویم که این شایستگی و ویژگی را پیدا کرده است. این کتابی است که درباره شهید محسن وزوایی از فرماندهان نابغه دفاع مقدس است که درباره ابعاد مختلف شخصیتی این شهید می‌توان کتاب‌های مستقل و جداگانه‌ای نوشت. با توجه به فرآیند تولید این کتاب، مخاطب درمی‌یابد این بوده که از شهید محسن وزوایی، یک محسن عزیز به جامعه معرفی کند.

وی با بیان اینکه این کتاب اولین کتاب درباره این شهید محسن وزوایی نیست، ادامه داد: آنچه بیشترین آثار حوزه ادبیات دفاع مقدس در جامعه کنونی را به خود اختصاص داده، خاطره نگاری است؛ آثاری مانند دا، دختر شینا، فرنگیس و غیره که راوی آن‌ها حی و حاضر هستند و نویسنده این کتاب‌ها هرچند نویسندگان توانمندی هستند، اما راوی را در اختیار دارند. اما نوشتن درباره کسی که به لحاظ جسما حی و حاضر نیست، بسیار کار سختی است و باید از این جنبه به خانم حدادی تبریک گفت که در نوشتن، ایشان یک نبوغ و ابتکار را بکار بردند.

جواد کامور بخشایش درباره سبک این کتاب نیز عنوان کرد: در ادبیات ما سبک‌های مختلفی در نوشتن از شهدا رایج است، می‌توانم بگویم که به این یقین رسیده‌ام این کتاب به لحاظ نگارش، پژوهش و پردازش، سبک جدیدی پیش پای ما می‌گذارد. به طوری که نویسنده از نوشته‌ها و سبک‌های کلیشه‌ای عدول کرده که قطعا هم مخالفان جدی و هم موافقین جدی خواهد داشت و این اتفاق بسیار مهم و مثبتی است.

این پژوهشگر و منتقد ادبی با اشاره به خلاقیت‌های بکار گرفته شده در انتشار این کتاب گفت: این کتاب توجه ویژه‌ای به بحث واقعیت افزوده در کتاب دارد، به طوری که تمامی اسناد و تصاویر و حتی فیلمی که تصاویر آن در این کتاب به صورت سیاه و سفید آمده، می‌توان با استفاده نرم افزار معرفی شده، تمامی آن اسناد، عکس‌ها و فیلم‌ها را به صورت کامل و رنگی مشاهده کرد که این یک نوآوری از سوی انتشارات سوره مهر بوده است.

کتاب «یک محسن عزیز» یک سفرنامه عرفانی است - 12

وی با اشاره به بعد معرفت‌شناختی در زندگینامه نویسی، گفت: سبک اعلامی این کتاب توسط نویسنده، روایت مستند عنوان شده است. اما متن کتاب و واژه هایی که نویسنده در متن کتاب استفاده می‌کند، آن را از یک زندگی نامه داستانی به یک سفرنامه عرفانی تبدیل کرده است. به همین دلیل من معتقدم که این کتاب یک سفرنامه عرفانی است تا یک زندگینامه انسانی؛ نویسنده جسارت به خرج داده و وارد دنیای دیگری شده که از آن نوشته‌های کلیشه‌ای فاصله گرفته است.

در سایت خبری بخوانید: بهترین اخبار فرهنگی ادبی ایران و جهان

کامور بخشایش افزود: ما سبک دیگری را به صورت جسته گریخته در این کتاب هم می‌بینیم. کنار گذاشتند روایت‌های حاشیه‌ای و ارائه روایت واحد خود محسن وزوایی؛ بر این اساس هر آنچه که از زبان محسن روایت می‌شود، روایت مستند است.

این منتقد درباره برخی ویژگی‌ها و نقاط قوت این کتاب گفت: نکته اول توان قلمی در پردازش زندگی شهید است و نکته دوم پیگیری و سماجت نویسنده در ارتباط با خانواده شهید حتی تا خارج از کشور بوده که توانستند نامه‌های شهید را از دوران قبل از انقلاب تا شهادت او منتشر کند و همچنین با افرادی که تا کنون در این باره حاضر به گفتگو نشدند، گفتگو کند. نقطه سوم نیز یک نوار کاست ۹۰ دقیقه‌ای از خود شهید که قبلا پیدا شده بود و یک نسخه آن در بخش‌های اسنادی و نسخه دیگر نزد یکی از اعضای خانواده باقی و پنهان مانده بود که نویسنده توانست با سماجت این اسناد را که مهمترین فرازهای زندگی شهید از عملیات فتح المبین را بیان می‌کند، در این کتاب منتشر کند.

وی تأکید کرد: من این کتاب را یک سفرنامه عرفانی می‌بینم. سفرنامه‌ای که برای نگارش آن از روح خود شهید وزوایی استمداد گرفته شده است. معمولا ما اثرگذارترین آثار درباره شهدا را در آثاری می‌بینیم که نویسنده توانسته با روح شهید ارتباط بگیرد.

کتاب «یک محسن عزیز» یک سفرنامه عرفانی است - 18

تلاشی ارجمند برای بازنمایی شخصیت یک شهید

عبدالرضا وزوایی، برادر شهید محسن وزوایی نیز در این نشست طی سخنانی گفت: با توجه به اینکه اکثر آثار منتشر شده و یا تولید شده درباره شهید محسن وزوایی به نوعی آثار تحریف شده، ناقص و بعضا جفاکارانه بوده، تا پیش از شکل‌گیری این اثر ذهنیت خوبی درباره آثار تولید شده در این زمینه نداشتم. به همین دلیل بنده به هیچ عنوان به دنبال به وجود آوردن این اثر نبودم و این تلاش خانم غفار حدادی بود که روزی از طرف حوزه هنری تماس گرفتند و این موضوع را مطرح کردند. بنده هم به سیاق توصیه به سایر دوستان، به ایشان گفتم که پرداختن به زندگی یک شهید در قالب کارهای اداری روزمره نمی‌گنجد و اگر ایشان چنین قصدی دارند، بهتر است که انجام آن منصرف شوند.

وی افزود: با شنیدن صحبت‌های خانم غفار حدادی دلگرم شدم و در طول چند جلسه‌ای که در این رابطه داشتیم، برای من واضح شد که ایشان اخلاص شدیدی در کارشان و ارتباط با شهدا و به خصوص شهید محسن وزوایی داشتند و این کار را فراتر از یک کار اداری و وظیفه سازمانی می‌دانستند. آغاز این همکاری و پیگیری‌های ایشان باعث شد از مسائلی درباره شهید وزوایی مطلع شویم که در این ۴۰ سال بر ما پوشیده بود. مانند نامه‌های ایشان که سال‌ها نزد خواهرم در خارج از کشور پنهان مانده بود. این موضوع باعث شد تا من هم برای جمع آوری آثار، عکس، فیلم، نامه و هر آنچه در باره شهید وجود داشت، تلاش کنم.

برادر شهید محسن وزوایی یادآور شد: خوشبختانه نکته مشترکی که در آغاز این کار بین من و خانم غفار حدادی وجود داشت این بود که هر دو معتقد بودیم که درباره شهدا نباید دروغ گفت، غلو کرد و باید حقیقت را گفت. امروز شهادت می‌دهم که اگر چه ممکن است مقدار بسیار کمی خطای غیر عمد در هر کاری از جمله این کتاب وجود داشته باشد، اما بیش از ۹۵ درصد مطالب ارائه شده در این کتاب با استناد به منابع معتبر بوده و سراسر حقیقت است. گرچه هنوز حقایق بسیاری از شهید محسن وزوایی وجود دارد که هنوز مطرح نشده است. چرا که در طول سه سال مدت نگارش این کتاب، همواره مطالب و اسناد جدیدی از ایشان کشف می‌شد و حتی از زمان انتشار کتاب تا کنون هم مطالبی به دست ما رسیده که بخش دیگری از حقایق درباره این شهید را عیان می‌کند که مجال ارائه در این کتاب را پیدا نکرد.

کتاب «یک محسن عزیز» یک سفرنامه عرفانی است - 23

وی همچنین درباره برخی انتقادات مطرح شده درباره این کتاب گفت: انتقاداتی درباره متن کتاب وجود داشت، اما خانم حدادی با هدف گیری مناسب نسبت به مخاطبانش، بهترین زبانی که می‌توانست برای اثرگذاری بر آنها انتخاب کند را بکار گیرد. این کتاب سعی نکرده محسن را دست نیافتنی کند، بلکه این امید را می‌دهد که ما نیز می‌توانیم با خلوص نیت و عمل صالح می‌توانیم با الگوبرداری از شخصیت شهید به این جایگاه برسیم.

در ادامه این نشست جواد کامور بخشایش به بیان نکاتی درباره بخش‌بندی کتاب، توجه به آثار پیشتر منتشر شده در این زمینه، مواردی درباره توالی تاریخی حوادث و نکاتی درباره سایر ابعاد شخصیتی شهید محسن وزوایی در این کتاب پرداخت.

در پایان نشست نیز حاضران به بیان نکاتی در مورد این اثر پرداختند.

خواندن خبر در سایت منبع

در ادامه بخوانید

بیست و سه نفر قهرمان مهمان پرده‌ای نقره‌ای

صدا و سیماصدا و سیما2 روز قبل
فیلم سینمایی بیست و سه نفر از دیروز روی پرده‌ای نقره‌ای به نمایش در آمده است. بیست و سه نفر قهرمان مهمان پرده‌ای نقره ایبیست و سه نفر قهرمان مهمان پرده‌ای نقره ایبه گزارش خبرنگارخبرگزاری صدا وسیما؛ فیلم سینمایی بیست و سه نفر قصه نوجوانان ۱۳ تا ۱۷ ساله است که در سال ۶۸ به اسارت رژیم بعث در آمدند.

ساخت ایران؛ کاتالیست‌های خودرو

صدا و سیماصدا و سیما1 روز قبل

تندیس ملی فداکاری

صدا و سیماصدا و سیما1 روز قبل

پژوهش‌های قرآنی و وضع تولیدات علمی در حوزه قرآنی

صدا و سیماصدا و سیما2 روز قبل
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما، در این برنامه سید محمد جواد شوشتری رییس سازمان قرآنی دانشگاهیان کشور به موضوع «پژوهش‌های قرآنی و وضع تولیدات علمی در حوزه قرآنی» می پردازد.

از اکران فیلم ۲۳ نفر تا نمایشگاه کاریکاتور جوانان

صدا و سیماصدا و سیما1 روز قبل
بسته فرهنگیاز اکران فیلم ۲۳ نفر تا نمایشگاه کاریکاتور جوانانآغاز اکران فیلم ۲۳ نفر؛ ثبت صد هزار اثر تاریخی؛ جشنواره سینما حقیقت و سایر اخبار مهم فرهنگی این هفته در بسته فرهنگی خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما.
صدا و سیماصدا و سیما1 روز قبل
موضوع مشاهده قرص و کپسول در تعدادی از بسته‌های فرآورده‌های غذایی از جمله ویفر، کیک و … در برخی مناطق جنوبی کشور به هیچ‌وجه به سطح تولید و پخش کلان مرتبط نبوده است. کیانوش جهانپور در مصاحبه با خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما افزود: کلیه فروشگاه‌ها موظف هستند فرآورده‌های غذایی را فقط از شرکت‌های پخش رسمی و مجاز تحویل بگیرند. وی گفت: موارد احتمالی به صورت مشکوکی در سطح عرضه مشاهده یا گزارش شده است، به نظر می‌رسد موضوعی فراتر از حوزه سلامت بوده و حتی می‌تواند ابعاد انتظامی، سیاسی و امنیتی داشته باشد. سخنگوی وزارت بهداشت درمان و آموزش پزشکی افزود: به احتمال قوی افرادی با انگیزه‌های خاص در سطح عرضه مداخلاتی داشته‌اند، به همه فروشگاه‌های مواد غذایی لزوم تأمین اجناس از شرکت‌های توزیع و پخش مجاز، رسمی و شناسنامه دار مواد غذایی توصیه می‌شود. وی گفت: در صورت رعایت نکردن، با فروشگاه‌های عرضه کننده‌ای که اقلام خود را از توزیع کننده‌های غیر رسمی و غیرمجاز تهیه کنند برخورد قانونی خواهد شد.

نظرها

اخبار بیشتر