کارگاه نوحه‌سرایی| برای تولید نوحه فاخر باید حس و حال ملودی را کشف کرد
  1. خبری
  2. همه خبرها
  3. تسنیم
  4. فرهنگ
کارگاه نوحه‌سرایی| برای تولید نوحه فاخر باید حس و حال ملودی را کشف کرد

کارگاه نوحه‌سرایی| برای تولید نوحه فاخر باید حس و حال ملودی را کشف کرد

تسنیمخبرگزاری تسنیم |
مهدی زنگه از شاعران کشورمان معتقد است نوحه‌‌سرای حاذق کسی است که حس و حال ملودی را کشف کند و لحن جمله به جمله‌ هر قطعه را دریابد و سپس اقدام به سرایش کند.

- اخبار فرهنگی -

به گزارش خبرنگار فرهنگی خبرگزاری تسنیم، دوره دوم از کارگاه نوحه و سرود آیینی با حضور مهدی زنگنه و جمعی از شاعران آیینی کشورمان در باشگاه خبرنگاران پویا درحال برگزاری است.

در این کارگاه مهدی زنگنه شاعر و مداح اهل بیت نکاتی را درباره ساخت و تولید نوحه به علاقه‌مندان این حوزه آموزش داد.

گزیده دومین جلسه از دوره دوم این کارگاه به‌شرح ذیل است:

در جلسه نخست عرض کردیم هر خط ملودی، شعری با ترانه‌ مخصوص به خود دارد. شاعر، ترانه‌سرا یا نوحه‌سرای موفق کسی است که آن شعر را کشف کند و در بهترین حالت ممکن روی ملودی بگذارد.

اولین سؤالی که ذهن هر هنرجویی را درگیر می‌کند این است که چگونه باید شعر هر ملودی را کشف کنیم؟

کارگاه نوحه‌سرایی| برای تولید نوحه فاخر باید حس و حال ملودی را کشف کرد - 7

ممکن است برخی ادعا کنند این کشف، از جنس الهام یا فیض مستقیم از عالم معنا است؛ ما نیز منکر این ادعا نمی‌شویم. شاید برخی شاعران که ارتباطات ویژه‌ای با ماوراءالطبیعه دارند بدون استفاده از راهکارهای ذهنی به این مکاشفات دست یابند؛ اما کشف بهترین کلام برای ملودی از پیش ساخته شده، راهکارها و فنونی دارد که در این جلسه به برخی از آن‌ها اشاره می‌کنیم:

* کشف حس و حال

گاهی خودمان ابتدا ملودی را می‌سازیم سپس تصمیم می‌گیریم شعرش را بسراییم. گاهی ملودی نوحه یا سرودی که قبلا توسط مداحان اجرا شده است را انتخاب می‌کنیم تا با موضوع دیگری کلام تازه‌ای را روی آن قرار بدهیم. فرقی نمی‌کند! در هر حال باید ابتدا چندین بار ملودی را بی‌کلام در ذهنمان مرور کنیم، تا به حس و حالش پی ببریم. آیا ملودی پیش روی ما حماسی است؟ عاطفی است؟ شاد است یا غمگین؟ عطر و بوی دیدار دارد یا خداحافظی؟ و …

کارگاه نوحه‌سرایی| برای تولید نوحه فاخر باید حس و حال ملودی را کشف کرد - 11

بهترین راه برای درک حس و حال ملودی این است که هنگام مرور آن، اولین واژگانی را که به ذهنمان خطور می‌کند روی کاغذ بنویسیم. آن واژه‌ها تکلیف ما را با حس و حال قطعه روشن می‌کنند.

*کشف لحن

هر خط ملودی به مثابه جمله، لحن مخصوص به خودش را دارد. جمله موسیقی ممکن است دستوری باشد … سوالی باشد … جمله‌ای، ملتمسانه است و جمله‌ای دیگر خبری و …

اگر جمله‌ اول ملودی نوحه «کی گفته من بی‌کس و کارم» را بدون کلام مرور کنیم، متوجه می‌شویم که لحن آن سؤالی است؛ پس باید برای سرودن شعری برای این ملودی از ادات سؤالی زبان استفاده کنیم.

خبری: اخبار فرهنگی و هنری روز

همچنین با مرور ملودی فراز دوم توجه‌ «دامن‌کشان» حس التماسی کودکانه به ما دست می‌دهد. به همین جهت واژگان «بیا برگرد خیمه‌ ای کس و کارم» روی این جمله‌ی موسیقی بسیار خوش نشسته است.

کارگاه نوحه‌سرایی| برای تولید نوحه فاخر باید حس و حال ملودی را کشف کرد - 18

نوحه‌سرای حاذق کسی است که لحن جمله به جمله‌ هر قطعه را درمی‌یابد، سپس اقدام به سرایش می‌کند.

* کشف نت‌های تأکید

در هر خط ملودی یک یا چند نت به نسبت بقیه‌ نت‌ها، بار حسی بیشتری را حمل می‌کنند. ضربه‌ ملودیک هر جمله‌ موسیقی که هوشمندانه ساخته شده است بر دوش تمام نت‌ها نیست. انگار نت‌ها دست به دست یکدیگر می‌دهند تا پاس گل را به یک یا دو نت خاص تقدیم کنند. ترانه‌سرا و نوحه‌سرای زیرک، این نت‌ها را کشف می‌کند و ضربه‌ کلامش را در واژه‌هایی تعبیه می‌کند که در این نت‌ها تنیده شود.

همه‌ ما شعر «کجایید ای شهیدان خدایی» را با آن ملودی معروف در دستگاه ماهور شنیده‌ایم. اما اگر دقت کنیم این ملودی با مصراع «بیا یابن‌الحسن دورت بگردم» زیباتر به نظر می‌رسد. زیرا دقیقا دو نتی که واژه‌ «دورت» را همراهی می‌کنند، نت‌های تأکید این خط ملودی‌اند. مضاف بر این که به مداح نیز اجازه تحریم می‌دهند.

گاهی نیز ملودی‌ساز در جمله‌ موسیقی، بخشی را برای تحریر توسط مداح یا خواننده ساخته است. نوحه‌سرا و ترانه‌سرای موفق بهترین کلمات را چه از نظر آوایی و چه از نظر مفهومی برای آن قسمت‌ها انتخاب می‌کند. مرحوم قیصر امین‌پور در قطعه‌ نیلوفرانه آن هنگام که می‌خواهد پیچیدن ساقه‌ نیلوفر و شکفتن گل را به تصویر بکشد کلمه‌ عاشقانه و بشکفد را درست همانجایی جاگذاری می‌کند که قرار است خواننده تحریر برند:

«چو نیلوفر عاشقانه چنان می‌پیچم به پای تو / که سرتا پا بشکفد گل زهر بندم در هوای تو»

کارگاه نوحه‌سرایی| برای تولید نوحه فاخر باید حس و حال ملودی را کشف کرد - 25

شاعر و نوحه‌سرا باید قبل از سرودن نوحه یا سرود، وزن عروضی تمام فرازهای بند اول را بر اساس ملودی مشخص کند، تا در بندهای دوم و سوم از اوزان فرازها خارج نشود، زیرا خارج شدن از وزن عروضی هر فراز به منزله‌ خارج شدن از ملودی اصلی است.

خواندن خبر در سایت منبع

در ادامه بخوانید

جاده موزیکال در مجارستان + ویدئو

اعتمادآنلایناعتمادآنلاین21 ساعت قبل
اعتمادآنلاین| جاده شماره ۶۷ مجارستان یک جاده خاص و جالب است. طبق برنامه‌ریزی‌های مدیران محلی، به منظور بزرگداشت لازلو بودی، خواننده درگذشته مجار، یکی از آهنگ‌های او در این جاده به شکل جالبی تعبیه شده است. توسط شیار‌هایی که در جاده به وجود آمده، با عبور لاستیک روی آن‌ها صدای موسیقی شبیه سازی می‌شود. برای اینکه آهنگ به طبیعی‌ترین شکل ممکن شنیده شود، خودرو‌های عبوری باید سرعتی نزدیک به هشتاد کیلومتر بر ساعت داشته باشند. منبع: فرارو

خواننده و نوازنده‌ای که فرنگی‌ها را هم به شگفتی واداشت (+فیلم)

عصر ایرانعصر ایران20 ساعت قبل
اینکه ایران به لحاظ برخورداری از انواع موسیقی‌های محلی مناطق مختلف خود، الگویی متنوع از موسیقی نواحی در میان کشورهای دنیا محسوب می‌شود، امری بدیهی است. طبعا در این میان موسیقی خراسان و به‌طور مشخص، شمال خراسان نیز به عنوان نمونه‌ای درخشان از موسیقی نواحی ایران جایگاه مهمی در این عرصه دارد. یکی از مثال‌های مهم در این زمینه، می‌توان به اجرای ستال ۲۰۰۰ حاج قربان سلیمانی فقید به همراه پسرش علیرضا و نوه‌اش هیبت‌الله در فرانسه اشاره کرد. اجرای حاج قربان، علیرضا و هیبت‌الله سلیمانی از آن‌رو اهمیت دارد که بیش از هر چیز بیانگر انتقال این سنت موسیقایی از نسلی به نسل دیگر است. این از غرایب روزگار ما در این سرزمین گربه‌سان نیست؟ موسیقی شمال خراسان-بحرطویل-استاد حاج قربان سلیمانی

بشنوید | حمله حسن عباسی به مسعود کیمیایی | زیر تابوت شماها را پنج‌ هزار نفر هم نمی‌گیرد …

همشهریهمشهری21 ساعت قبل
حسن عباسی می‌گوید: ما به امثال شما شرایطی دادیم که تو این مملکت بالا بیایید. زیر تابوت شماها را پنج‌ هزار نفر هم نمی‌گیرد اما زیرتابوت افرادی متعلق به فکر ما را میلیون‌ها تشییع‌کننده هستند. دریافت ۱ MB کد خبر ۴۷۸۹۷۵

آنونس «کتونی زرنگی» منتشر شد/ پخش پس از ایام فاطمیه

مهرمهر21 ساعت قبل
به گزارش خبرگزاری مهر به نقل از روابط عمومی پروژه، سریال تلویزیونی «کتونی زرنگی» به کارگردانی علی ملاقلی پور و تهیه‌کنندگی محمدرضا شفاه، پس از ایام فاطمیه روی آنتن شبکه سه سیما می‌رود. تصویربرداری این سریال آخرین روزهای خود را سپری می‌کند و مراحل فنی آن به طور همزمان پیش می‌رود تا بزودی آماده پخش شود. به همین مناسبت نخستین آنونس رسمی این سریال منتشر شد. ساخت این آنونس را سیاوش کردجان برعهده داشته است. هدایت هاشمی، افسانه چهره‌آزاد، ملیکا شریفی‌نیا، علی سلیمانی، جواد پورزند، شاپور کلهر، با معرفی زوج علیرضا جعفری و مصطفی ساسانی، با حضور محمود جعفری، با هنرمندی برزو ارجمند و سحر ولدبیگی و بازیگران خردسال رادمهر رزمجوی و عماد شعبانی در «کتونی زرنگی» به ایفای نقش می‌پردازند.

همت مردم دراحیای بنا‌های تاریخی

صدا و سیماصدا و سیما14 ساعت قبل
گزارش اختصاصیهمت مردم دراحیای بنا‌های تاریخیبازسازی و مرمت برخی بنا‌های قدیمی تهران با همت مالکان آن‌ها و همچنین بهره‌مندی از تسهیلات ویژه مرمت بافت‌های تاریخی، در حال انجام است.
صدا و سیماصدا و سیما1 ساعت قبل
به گزارش خبرگزاری صدا و سیما به نقل از روابط عمومی دانشگاه صنعتی امیرکبیر، در رویداد «از ایده تا کارآفرینی» ۲ موضوع کلیدی با حضور متخصصان بررسی شد. در این رویداد دوره فشرده آموزشی با موضوع «مدل‌ها و کلیات طرح کسب و کار» برگزار شد که آقای حسام زند حسامی مدیرکل اقتصادی و سرمایه‌گذاری دانش بنیان و مدیرکل دفتر برنامه‌ریزی و هماهنگی معاونت علمی و فناوری ریاست جمهوری در این دوره سخنرانی کرد. در این رویداد خلاصه‌ای از کسب و کار‌های نوپا (استارتاپ) حوزه معدن و صنایع معدنی دنیا نیز در اختیار علاقه‌مندان و تیم‌ها قرار گرفت تا در این راستا جهت گیری بهتری با هدف خلق استارتاپ‌های موفق صورت گیرد. نشست‌های تخصصی با ایده پردازان، نخبگان و تیم‌های استارتاپی به منظور بررسی ایده‌‍‌ها، تیم‌سازی و استقرار استارتاپ‌های جدید در مجموعه ماینتک تا ۵ بهمن برگزار می‌شود. همچنین، بستری فراهم شده است تا تیم‌های کسب و کار نوپای دارای قرارداد در دوره‌های پیش شتابدهی این شرکت حضور یابند.

نظرها

اخبار بیشتر