1. خبری
  2. سرگرمی
با قنات‌های ایرانی چه کرده‌ایم؟ / بحران خشکسالی ۳۵ هزار قنات فعال کشور را تهدید می‌کند

با قنات‌های ایرانی چه کرده‌ایم؟ / بحران خشکسالی ۳۵ هزار قنات فعال کشور را تهدید می‌کند

خبرگزاری اسکان |

اسکان نيوز: علی‌اصغر سمساریزدی، رئیس مرکز بین‌المللی قنات البته به این موضوع نیز اشاره کرده است که اگرچه آبدهی قنات، یکی از معیارهای مورد توجه ارزیابان یونسکو است، اما این عامل به تنهایی خللی در پرونده زنجیره‌ای قنات‌های ایران ایجاد نمی‌کند.

قنات ایرانی در زیست بوم و حفاظت از منابع طبیعی ایران به عنوان یک شاهکار مهندسی، کارایی خود را از سه هزار سال پیش تاکنون حفظ کرده است. قنات‌های جهانی شده ایرانی، شامل یازده قنات کشور است که هر یک از آن‌ها بیانگر جنبه‌های گوناگون فن‌آوری و خلاقیت‌های فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی از دوره هخامنشی تاکنون است.

درحال حاضر مهم‌ترین قنات‌های ایران در استان‌های خراسان، یزد، کرمان، مرکزی و فارس قرار دارد و طولانی‌ترین قنات در منطقه یزد و ژرف‌ترین آن‌ها نیز که قنات قصبه گناباد است با ۳۵۰ متر ژرفای مادر چاه، به عنوان پرآب‌ترین قنات ایران در منطقه فسا قرار گرفته و اثبات می‌کند که ایران خاستگاه قنات است. بحران خشکسالی در ایران اما به همراه مداخلات گسترده انسانی از جمله عواملی است که قنات‌های ایرانی را تهدید می‌کند.

کارشناسان می‌گویند: از گذشته تاکنون ۵۰ هزار رشته قنات در ایران وجود داشته که از این تعداد تنها ۳۵ هزار قنات فعال هستند و مابقی قنات‌ها به دلیل خشکسالی و دخالت‌های غیراصولی انسانی خشک شده و از بین رفته‌اند.

علی‌اصغر سمساریزدی، رئیس مرکز بین‌المللی قنات در رابطه با بحران خشکسالی در ایران و تاثیر آن در حیات قنات‌های ایرانی می‌گوید: بحران خشکسالی در ایران از روند طبیعی خود خارج شده است و درحال حاضر شاهد تغییرات اقلیمی هستیم، تغییراتی که یکی از عوامل تاثیرگذار بر قنات‌های کشور هستند.

او می‌گوید: قنات‌هایی که در مناطق کم باران و عمدتا در فلات مرکزی کشور واقع شده‌اند، بیش از دیگر قنات‌ها تحت تاثیر خشکسالی قرار گرفته‌اند. اما کاهش آبدهی یک قنات دلیلی برای خروج پرونده ثبت جهانی قنات ایرانی از یونسکو نیست. چراکه هر قنات که در فهرست میراث جهانی قرار گرفته با مجموعه قابل توحهی از میراث مادی و معنوی و یا جنبه‌های ملموس و ناملموس پیوند خورده است.

او تاکید می‌کند: با اینکه آبدهی قنات یکی از معیارهای مورد توجه ارزیابان یونسکو است و خشکسالی سبب کاهش آبدهی قنات می‌شود، اما به این دلیل که سایر ارزش‌ها و معیارهای اصیل قنات‌ها به قوت خود باقی است، خللی در پرونده ثبت جهانی قنات‌های ایران ایجاد نمی‌کند.

حفر چاه‌های عمیق عامل نابودی قنات‌ها در ۵ دهه اخیر

رسول صنوبری، مدیر پایگاه تاریخی قنات جهانی قصبه گناباد است. او که مدیریت پایگاه قنات هخامنشی قصبه را به عهده دارد به بحران خشکسالی‌هایی اشاره می‌کند که گریبان تمامی قنات‌های ایران را گرفته است.

در وبسایت خبری بخوانید: اخبار بازی و سرگرمی ایران و جهان

او معتقد است، اگر قنات‌ها توسط گذشتگان ما از ۲۵ قرن پیش حفر و حفظ نمی‌شدند، بی‌شک دو سوم ایران خالی از سکنه شده بود.

به گفته صنوبری، با ابداع فن حفر قنات از دوره هخامنشی تا امروز ما شاهد شکل‌گیری تمدن، معماری، هنر و هر آنچه که وابسته به آب است شدیم. اما درحال حاضر خشکسالی و دخالت‌های غیراصولی انسان سبب شده که قنات‌های موجود در کشور به شدت تحت تاثیر قرار گیرند و حال خوبی نداشته باشند.

صنوبری به خشکسالی قنات‌ها در ۵ دهه اخیر اشاره می‌کند و می‌گوید: نخستین عاملی که قنات‌ها را در ۵ دهه اخیر نابود کرد، خشکسالی نبود. بلکه حفر چاه‌های عمیق بود که به واسطه فناوری حفر چاه‌های نفت به ایران وارد شد و در تمام کشور مورد استفاده قرار گرفت.

به گفته مدیر پایگاه جهانی قنات قصبه گناباد، نبود برنامه‌ریزی درست در حفر چاه‌ها و قرار گرفتن بسیاری از چاه‌ها در حوزه آبریز قنات‌های ایران و افت شدید سطح آب‌های زیرزمینی باعث شد که قنات‌های ایران آب‌دهی خود را از دست بدهند و این بزرگترین چالشی است که ما در ایران در حوزه قنات با آن مواجه هستیم.

او می‌گوید: گذشتگان ما ۲۵ قرن است که قنات‌ها را حفر و حفظ کرده‌اند و حالا این سازه‌های ارزشمند که اتفاقا جزو سازه‌های پایدار و سبز هستند باید حفظ شوند.

صنوبری تاکید می‌کند: جلوگیری از حفر چاه‌های عمیق و نیمه عمیق در حوزه آبریز قنات‌ها، جلوگیری از معدنکاوی در کوه‌های تغذیه کننده قنات‌ها، جلوگیری از ایجاد واحدهای شن‌شویی در مسیل رودخانه‌های تغذیه کننده قنات و سفره‌های آب زیرزمینی و جلوگیری از احداث صنایع آب در حوزه‌های بالادست قنات‌ها، مثل کارخانه‌های فولاد و تولید آب معدنی، می‌تواند از خشک شدن و نابودی قنات‌ها جلوگیری کند.

صنوبری همچنین تعامل دستگاه‌ها در حفاظت هر چه بهتر از قنات‌ها را عاملی مهم در حفظ قنات‌های کشور خواند و افزود: احیا قنات نیاز به مشارکت بین دستگاهی دارد. وزارت جهاد کشاورزی در حوزه مرمت و لایروبی مداوم قنات‌ها، سازمان منابع طبیعی در حوزه حفظ پوشش گیاهی و تثبیت خاک در حوزه بالادست، وزارت نیرو در حفظ حوزه بالادست قنات‌ها و سازمان میراث‌فرهنگی در حفظ منظر قنات‌ها به همراه سازمان اوقاف و امور خیریه و آستان قدس رضوی به عنوان دو مالک بزرگ قنات‌های ایران می‌توانند حمایت مالی، معنوی و حقوقی در رابطه با حفظ قنات‌های ایران را به سرانجام برسانند.

خواندن خبر در سایت منبع

نظرها

در ادامه بخوانید

آخرین خبرآخرین خبر9 ساعت قبل
ماراتن لاکچری بازی به بهانه عروسی پر خرج «حنیف عمران زاده»! مراسم‌ عروسی سلبریتی‌هایی که لاکچری بودنش سر و صدا کرداز رهنما و قوچان نژاد تا فروزان و کاظمی! قبل از مراسم ازدواج حنیف، «بهاره رهنما» در ازدواج مجددش ترکانده بود و با انتشار عکس‌های زیادی از مراسم عروسی‌اش، لاکچری بودن مراسم را به رخ همه کشیده بود. چند نکته برای ما مردم عادی که این روزها در معرض فیلم‌ و عکس‌های زندگی لاکچری چهره‌ها قرار داریم. تماشای زندگی لاکچری یا شکنجه روانی؟ با دیدن فیلم زندگی‌های لاکچری چهره‌ها و درک فاصله‌ زیادی که بین زندگی خودتان با این افراد وجود دارد، دلتان گرفته و ناامید شده‌اید؟ خب اول این که باید گفت حق دارید!
آخرین خبرآخرین خبر8 ساعت قبل
سایر نکات: مقدار سبزی که به صورت خام نیاز هست: ۴ دسته تره، ۲ دسته جعفری، ۲ دسته گشنیز و ۱ دسته شنبلیلهمقدار سبزی به خودتان بستگی دارد اما نسبت تره به جعفری و گشنیز دو برابر و نسبت شنبلیله نصف جعفری هست. نسبت سبزی‌های مختلف در قورمه سبزی بستگی به ذائقه خانواده دارد. ولی در هر حال اگر تره زیاد باشد طعم خورش تند می‌شود. شنبلیله خورش قورمه سبزی نباید زیاد باشد چون خورش تلخ می‌شود. نکته: لوبیا باید با حرارت بالا و آب کافی پخته شود، چون اگر حرارت ملایم باشد و آب کم بریزندمجبورند مرتب در حین پخت آب اضافه کنندو باعث می‌شود پوست لوبیا ازش جدا شود و غلاف لوبیا باز شود. برای سرخ کردن سبزی اگر میخواهید داخل فریزرقرار دهید حتما از روغن جامد استفاده شود چون روغن مایع هم ضرر دارد و هم بوی نامطبوع میگیردو از روغن پیاز داغ هم برای سرخ کردن سبزی استفاده نشود چون سبزی بوی بد میگیرد.
مهرمهر10 ساعت قبل
به گزارش خبرنگار مهر، قاسم سلیمانی دشتکی ظهر چهارشنبه در جلسه ستاد اجرایی خدمات سفر استان اظهار داشت: ایجاد یک خاطره خوش در ذهن گردشگران به استان می‌تواند یک تبلیغ و انگیزه مهم برای حضور دوباره در استان باشد. وی در ادامه با تاکید بر فرهنگ مهمان نوازی مردم استان تصریح کرد: مردم ایلام فرهنگ غنی و والایی در مهمان نوازی دارند و البته ما هم بایست جوری رفتار کنیم که باعث ترغیب بیشتر گردشگران در سفر به استان شود. استاندار ایلام در ادامه افزود: باید از همه ظرفیت‌ها از جمله مشارکت مردمی در ایجاد کمپ‌های گردشگری و عشایری در کنار جاذبه‌های استان استفاده کرد. وی تصریح کرد: در این ایام تنظیم بازار بایست به شدت فعال باشد و بر فعالیت‌های بازار نظارت مطلوب صورت گیرد. استاندار ایلام در پایان گفت: بایست علاوه بر ارائه فرهنگ بومی ومحلی استان در ایام نوروز به تبلیغ مطلوب فرهنگ والای ایثار وشهادت طلبی این مردمان نیز به طرز شایسته‌ای پرداخت.
ایسناایسنا10 ساعت قبل
تعدادی از دفاتر خدمات مسافرتی، هوایی و گردشگری و سامانه‌های فروش خدمات سفر، همزمان با آغاز پیش‌فروش بلیت‌های نوروزی، در نامه‌ای به قطع مکرر سیستم فروش آنلاین بلیت قطار اعتراض کرده و از «رجا» درخواست پیگیری کرده‌اند. لذا علاوه بر محقق نشدن فروش پیش‌بینی شده، خسارت زیادی از محل هزینه‌های جاری این شرکت‌ها به آن‌ها تحمیل می‌شود. او با بیان این‌که مشکل از سوی شرکت‌های اصلی فروش آنلاین بلیت پیگیری شده اما رجا هنوز پاسخ روشنی نداده است، افزود: درحال حاضر ۲۵ شرکت آنلاین، فروش بلیت قطار را انجام می‌دهند که حدود پنج شرکت جزو پرفروش‌ترین‌ها محسوب می‌شوند. همانند سال‌های گذشته بلیت قطار در مسیرهای پر متقاضی در ساعات اولیه، سریع به فروش رفته است. برخی از آژانس‌های مسافرتی عرضه‌کننده بلیت قطار نیز اعلام کرده‌اند قطع سیستم آنلاین فروش، دسترسی آن‌ها را به بلیت مسیرهای شلوغ همانند سال‌های قبل دشوار کرده بود.

اخبار بیشتر

پربازدیدترین خبرها

همه

خودرو ارزان می‌شود

رکنا8 ساعت قبل

شوالیه فتنه ۸۸ باز هم تهدید کرد!

مشرق‌نیوز8 ساعت قبل

زیردریایی اتمی روسیه

مهر4 ساعت قبل

چشم علیپور ترسیده است!

خبر ورزشی7 ساعت قبل