1. خبری
  2. پوشش‌های خبری
  3. اجتماعی
پوشش خبری

دو سال بعد از آتش‌سوزی پلاسکو چه درسی گرفتیم؟

پلاسکو پس از دو سال هنوز ویرانه است

ایلناخبرگزاری ایلنا
پلاسکو پس از دو سال هنوز ویرانه است
۳۰ دی ماه ۱۳۹۵ بود که ساختمان پلاسکو، یکی از قدیمی‌ترین ساختمان‌های بلندمرتبه پایتخت در مقابل دیدگان ناباور مردم فرو ریخت. افزون بر شهادت غم‌انگیز عده‌ای از آتش‌نشانان در این حادثه، کسب و کار افراد زیادی که در صنف پوشاک فعال بودند، با بن‌بست مواجه شد. مسئولان بلافاصله وعده دادند که در مدتی کوتاه پلاسکو را بازسازی می‌کنند، اما این وعده همچون دیگر وعده‌ها پس از مدتی به فراموشی سپرده شد. اکنون پس از گذشت دو سال، کسبه پلاسکو هنوز بلاتکلیفند.

پلاسکو پس از دو سال هنوز ویرانه است - 1

به گزارش خبرنگار ایلنا، در ساختمان پلاسکو، پیش از فروریزی حدود ۶۰۰ واحد تجاری فعال بود که بیش از ۳ هزار کارگر به طور مستقیم در آنها فعالیت می‌کردند. بر اثر حادثه فروریزی ساختمان، فضای کار نزدیک به ۳۰۰ واحد فعال در زمینه تولید و عرضه پوشاک ویران شد و به بخش شمالی که حدود ۲۸۰ واحد مشابه در آن استقرار داشتند، آسیب جدی وارد شد. به سبب خطر تکرار فاجعه مشابه، براساس نظر مراجع ذی‌صلاح مبنی بر عدم استحکام مقرر شد، بخش شمالی هم مقاوم‌سازی شود، اما سوال این است، چرا پس از گذشت دو سال وضعیت پلاسکو هنوز تغییر چندانی نکرده و بلاتکلیف است؟ چطور می‌شود چنین پروژه مهمی‌ با وجود این تعداد ذی‌نفع و آنهمه وعده و وعید، دو سال تمام روی زمین بماند؟

تضاد منافع میان مالک و سرقفلی‌داران

زهرا نژادبهرام (عضو کمیسیون شهرسازی و معماری شورای شهر تهران) در گفت‌وگو با خبرنگار ایلنا اظهار می‌کند: اصلی‌ترین مساله ما در پلاسکو این است که نمی‌توانیم بین منافع شهر مالک و سرقفلی‌داران یک‌ هماهنگی ایجاد کنیم.

وی ادامه می‌دهد: فضایی که از پلاسکو باقی مانده، همچنان مثل یک داغ بر پیشانی شهر است و عوارض آن را در شهر می‌بینیم. همه از موضوع پلاسکو متاثرند، اما نمی‌توانیم بین این سه مورد اشتراک منافع ایجاد کنیم.

نژادبهرام با بیان اینکه مالک پلاسکو (بنیاد مستضعفان) پرونده را به کمیسیون ماده ۵ برده است، می‌گوید: شهرداری اعلام کرد، هیچ مشکلی در دادن مجوز ندارد، اما این امر منوط به رعایت استانداردهای شهر است و تاییدیه میراث حتما باید ارائه شود و طبق ضوابط پهنه باید کار شود، اما مالک نمی‌خواست در چارچوب قوانین شهری ساخت و ساز کند، چراکه منافع او منوط به ساخت و ساز بیشتر بود تا بتواند هزینه آن را تامین کند.

عضو کمیسیون شهرسازی و معماری شورای شهر تهران با بیان اینکه مالک پلاسکو قصد دارد، ۵ طبقه زیرزمین و ۱۵ طبقه روی زمین بسازد، عنوان می‌کند: اکنون بنیاد مستضعفان مجوز این کار را از شورای عالی شهرسازی و معماری گرفته، اما شهرداری با این تعداد طبقات مخالف است. حتی سازمان میراث فرهنگی می‌گوید آن منطقه محدودیت ارتفاع دارد و مالک اجازه ندارد، ۱۵ طبقه بنا بسازد.

وی تاکید می‌کند: ما می‌گوییم پلاسکو با همان تعداد طبقات قبلی ساخته شود. اگر هر طبقه که مالک می‌خواهد به پلاسکو اضافه کند، به طور متوسط ۳ متر و ۲۰ سانتی متر باشد، تصور کنید با هر طبقه‌ای که مالک به پلاسکو اضافه کرده چند متر روی ارتفاع این ساختمان می‌آید.

پلاسکو پس از دو سال هنوز ویرانه است - 10

موافقت شورای عالی شهرسازی با ۲۰ طبقه شدن پلاسکو

عضو کمیسیون شهرسازی و معماری شورای شهر ادامه می‌دهد: هیچ مشکلی برای اعطای مجوز در اسرع وقت و کوتاه‌ترین زمان و با حداقل زمینه مالی نداشتیم، اما مالک پرونده را به کمیسیون ماده ۵ برد که نسبت به شهرداری فرادست است و شهردار تهران در آن یک رای دارد و مالک در این کمیسیون مصوبه را گرفت.

نژادبهرام اضافه می‌کند: اکنون اسناد و مدارک را برای شورای عالی شهرسازی و معماری که نهاد بالادست است، برده‌ایم. آنان نیز متعجب شده‌اند که چرا برخلاف ضوابط شهرسازی و طرح تفصیلی مجوز داده شده است.

وی تاکید می‌کند: به هر حال ما یک منظر شهری و ظرفیت ترافیکی تعریف می‌کنیم و ساختمان‌ها باید بر مبنای آن ساخته شوند. البته با توجه به سخنان اخیر سعید ایزدی، معاون معماری و شهرسازی وزیر راه و شهرسازی معلوم می‌شود که شورای عالی شهرسازی و معماری با نظر کمیسیون ماده ۵ موافقت کرده است. او در جمع خبرنگاران از موافقت شورای عالی معماری و شهرسازی با ساخت ۱۵ طبقه پلاسکو و پنج طبقه زیرزمین خبر داده و گفته است: در کنار ساختمان پلاسکو یادمان شهدای آتش‌نشان نیز احداث خواهد شد.

تغییر تمام مدیرانی که وعده ساخت سریع پلاسکو را داده بودند

سید ابوالفضل موسوی بیدکی (عضو کمیسیون عمران مجلس شورای اسلامی) در گفت‌وگو با ایلنا در پاسخ به این سوال که چرا با وجود قول‌هایی که مبنی بر ساخت زودهنگام ساختمان پلاسکو داده شد، هنوز اقدامی در این رابطه انجام نشده است، می‌گوید: پلاسکو در یک بافت تاریخی واقع شده است. زمانی که پلاسکو ویران شد، برخی مسئولان اجرایی قول دادند تا این ساختمان به‌زودی بازسازی شود، اما این افراد نمی‌دانستند که پلاسکو در حریم بافت تاریخی واقع شده که ضوابط خاص خود را دارد. شهرداری و سازمان میراث فرهنگی ضوابطی دارد که روی ساخت پلاسکو اثرگذار است.

وی در واکنش به گسترش ساختمان پلاسکو در عمق و ارتفاع و در نتیجه طولانی‌تر شدن روند ساخت‌وساز، می‌گوید: برای اینکه پارکینگ بیشتری ایجاد کنند، می‌خواستند طبقات زیر همکف را گسترش دهند. در یک بازه زمانی هم وقتی دیدند به خاطر ضوابط موجود، مجوز ساخت طبقات بیشتر در ارتفاع و عمق وجود ندارد، مقرر شد پروژه را در سطح گسترش دهند و به همین دلیل زمین کناری را تملک کردند.

عضو کمیسیون عمران مجلس درباره اینکه می‌گویند، مالک به خاطر صرفه بیشتر می‌خواسته طبقات را افزایش دهد، اظهار می‌کند: شاید اگر شخص دیگری به جای آقای سعیدی کیا، رییس سازمان بنیاد مستضعفان بود چنین چیزی صحت داشت، اما با شناختی که از شخصیت ایشان دارم، در این وادی‌ها نیستند.

موسوی بیدکی تصریح می‌کند: طی دو سال گذشته تعدادی شهردار اعم از آقایان قالیباف، نجفی و افشانی جابه‌جا شدند و اکنون هم که آقای حناچی در سمت شهردار تهران مشغول به کار است. همچنین در استانداری تهران هم تغییراتی داشتیم و طی این مدت ۳-۲ استاندار عوض شدند. علاوه بر اینها، وزیر راه و شهرسازی و معاون او هم عوض شدند و این به این معناست که تمام مدیرانی که قول دادند پلاسکو در مدتی کوتاه ساخته شود، تغییر کردند. بنابراین تغییر مدیران در ارکان مختلف و ضوابط موجود سبب به درازا کشیدن ساخت پلاسکو شده است.

او خاطرنشان می‌کند: کمیسیبون عمران مجلس شورای اسلامی‌حدود یک ماه پیش از پلاسکو بازدید داشت و با پیگیری‌هایی که کرده‌ایم امیدواریم تا پس از این مسائلی مثل ضوابط شهری یا تغییر مدیران باعث تاخیر در ساخت پلاسکو نشود. ضمن اینکه عید فطر امسال استاندار وقت قول ساخت دوساله پلاسکو را داد. ظاهرا مسئولیت ساخت پلاسکو طی صورتجلسات به عهده استاندار گذاشته شده است. ما با استاندار جدید نیز توافق کرده‌ایم و قرار است به تعهد استاندار قبلی عمل کند. همچنین با آقای حناچی، شهردار جدید تهران نیز صحبت کرده‌ایم و ایشان قول داده‌اند پس از آماده‌سازی نقشه، در کمترین زمان پروانه ساختمانی را صادر کنند.

پلاسکو پس از دو سال هنوز ویرانه است - 21

کسبه پلاسکو که اکنون در نقاط مختلف تهران پراکنده شده‌اند، آنطور که خودشان می‌گویند شرایط مناسبی ندارند. این افراد در مرکز تجارت جهانی فردوسی، پاساژ نور، بازار بزرگ تهران، بازار پروانه، بازار بزرگ فردوسی و کارگاه‌ها و انبارهای خود پراکنده شده‌اند.

اسحاقی یکی از کسبه پلاسکو است که پس از آتش‌سوزی به مرکز تجارت جهانی فردوسی آمده و مغازه‌ای را اجاره کرده است. او به ایلنا می‌گوید: اینجا اصلا کاسبی نداریم و به عبارتی آنگونه که باید در این پاساژ مشتری نیست؛ چراکه به هر حال یک پاساژ جدید است.

اسحاقی ادامه می‌دهد: یکی از خوبی‌های پلاسکو این بود که تمام پوشاکی‌ها را در یک مجموعه جمع آورده بود، اما اینجا فقط تعدادی از کسبه پلاسکو آمده‌اند و مثل پلاسکو تبدیل به بورس نشده است. ما اینجا اجاره‌نشین شده‌ایم، اما در پلاسکو ملک متعلق به خودمان بود و اجاره نمی‌دادیم. اینجا هم تعداد بیشتری از کسبه پلاسکو آمده بودند، اما یکی یکی مغازه‌های خود را تخلیه کردند و رفتند. اوایل گمان می‌کردند به دلیل نزدیکی به پلاسکو، بازار اینجا می‌گیرد، اما متاسفانه چنین اتفاقی نیفتاد.

وی با بیان اینکه کسبه سال‌ها خاک پلاسکو را خورده بودند، اظهار می‌کند: آنجا اگر یک مشتری وارد پلاسکو می‌شد، تمام طبقات را می‌چرخید و پس از تکمیل خرید، خارج می‌شد، اما اکنون کسبه در جاهای مختلف پخش و پلا شده‌اند. یک دسته از کسبه پلاسکو ورشکسته شده‌اند، دسته‌ای اصلا کار پوشاک را رها کرده‌اند و تعدادی هم به پاساژهای دیگر رفته‌اند. بعد هم که به گرانی‌ها و کمیابی پارچه و نقدی شدن معاملات خوردیم و شرایط بدتر شد. اکنون پوشاک یک صنف ورشکسته است.

ساخت پلاسکو تا ۱۰ سال دیگر هم تمام نمی‌شود

اسحاقی درباره وعده و وعیدی که بعد از وقوع حادثه به کسبه داده شد، بیان می‌کند: قرار بود در طول دو سه سال پلاسکو را بسازند، اما اکنون به هیچ جا نرسیده‌اند و هنوز سنگ روی سنگ نگذاشته‌اند. با شناختی که ما پیدا کرده‌ایم، ساخت پلاسکو تا ۱۰ سال دیگر هم تمام نمی‌شود. در این سال‌ها به ما هیچ کمکی نشده است. هیچ‌کس نیامده به ما بگوید شما کجا و در کدام طبقه پلاسکو بوده‌اید یا چه داشتید و چه نداشتید.

او با بیان اینکه برخی کسبه که از نظر مالی وضع خوبی داشتند، با ویرانی پلاسکو بازهم وضع بدی پیدا نکردند، می‌گوید: اما خیلی‌ها که ضعیف بودند، دچار مشکل شدند. چقدر کارگر از قبل پلاسکو نان می‌خوردند که متاسفه همه‌ رفتند.

حالا پس از گذشت دو سال، کسبه پلاسکو محتاطانه و محافظه‌کارانه سخن می‌گویند. وقتی می‌پرسی عامل این تاخیر را کدام مسئول و ارگان می‌دانید، پاسخ صریح نمی‌دهند. می‌گویند قصد ندارند، دستی‌دستی مانعی در تحویل مغازه‌هایشان ایجاد کنند. با وجود اینکه شرایط نامناسبی دارند و خشمگین هستند، در پرده سخن می‌گویند.

وام نمی‌خواهیم؛ مغازه‌هایمان در پلاسکو را به ما برگردانند

مدبری از دیگر کاسبان ساختمان پلاسکو است. او در گفت‌وگو با ایلنا با اشاره به اینکه اوایل کار خیلی وعده‌ها به مردم داده بودند، می‌گوید: وعده وام صد میلون تومانی داده بودند، اما این وام فقط به برخی افراد تعلق گرفت که در پاساژ نور مستقر شدند. البته گویا به جای ۱۰۰ میلیون تومان، حدود ۸۶ میلیون تومان وام داده بودند. وام فقط به شرط استقرار در پاساژ نور به افراد تعلق می‌گرفت. ما ۶-۵ ماه در پاساژ نور هزینه کردیم و دکور زدیم، اما بعد دیدیم درحال ورشکستگی هستیم. مشتری به پاساژ نور دسترسی ندارد و به آنجا نمی‌آید. بنابراین با وجود اینکه وعده داده بودند وام می‌دهند ما آنجا نماندیم.

او ادامه می‌دهد: از ابتدا قرار بود در پاساژ نور خیابان ولیعصر اجاره پایین‌تری پرداخت کنیم، اما وقتی تعداد افراد زیاد شد، داشتند اجاره‌ها را بالا می‌بردند، اما وقتی تعداد زیادی از کسبه آنجا را تخلیه کردند، بازهم اجاره‌ها را کمتر کردند. پاساژ نور دخمه‌دخمه است و مناسب نیست.

سلمانی هم که کنار مدبری نشسته است، می‌گوید: ما نه وام می‌خواهیم نه هیچ چیز دیگری؛ ما تنها می‌خواهیم مغازه‌هایمان در پلاسکو را به ما برگردانند. اگر وام هم بدهند، پس دادن آن با این شرایط فروش سخت است. مسئولان روی این وام خیلی مانور می‌دهند، اما وقتی توانایی بازپرداخت را نداریم، وام به چه دردمان می‌خورد؟ ضمن اینکه من همین الان از هر بانکی که بخواهم می‌توانم وام بگیرم و نیازی به وعده و وعید نیست.

پلاسکو پس از دو سال هنوز ویرانه است - 35

مدبری با اشاره به ورشکستگی خیلی از کسبه بیان می‌کند: در مغازه‌هایمان در پلاسکو اجناس زیادی داشتیم. با آتش‌سوزی در پلاسکو آش با جایش دود هوا شد. به پارچه‌فروش و خیاط بدهکار بودیم و قرار بود با فروش اجناسمان بدهی‌ها را هم پرداخت کنیم. ۸۵ درصد کسبه پلاسکو آنقدر ضعیف بودند که سرمایه‌شان همان اجناس‌شان بود.

او یادآوری می‌کند: زمان ریزش پلاسکو خیلی بد بود. پلاسکو ۳۰ دی ماه فرو ریخت؛ این در حالی بود که از برج ۱ بهمن ماه بازار شب عید ما شروع می‌شد تا حدود ۱۵ اسفند ماه. بنابراین تا ۳۰ دی ماه همه مغازه‌ها پر جنس بود و همه خود را بدهکار بازار، خیاط و امثالهم کرده بودند تا با فروش شب عید، هم بدهی‌ها را پرداخت کنند و هم سودی ببرند، ولی پلاسکو فرو ریخت و همه این خیالات را به فنا داد.

مدبری با بیان اینکه در تلویزیون چند بار گفتند کسبه پلاسکو بنکدار بودند، عنوان می‌کند: ما تولیدکننده کالای ایرانی بودیم و بنکدار نبودیم. همه کسبه پلاسکو تولیدکننده بودند، اصلا مشتری وقتی بداند کسبه یک بازار بنکدار هستند، برای خرید آنجا نمی‌آید. مشتری از شهرستان می‌آید تا جنس دسته اول بخرد؛ نه با ده واسطه که از سود نهایی می‌کاهد.

او می‌گوید: اکنون بسیاری از مشتری‌های خود را از دست داده‌ایم. در پلاسکو مالیات پرداخت می‌کردیم. پس مالیات‌هایی که پرداخت کردیم کجا رفت که اکنون وضعیتمان این است؟ ما کارآفرین بودیم. پس کی می‌خواهند دست کارآفرینان را بگیرند؟

سلمانی در تکمیل سخنان مدبری می‌گوید: ۱۱ ماه پیش از آتش‌سوزی مغازه خود را در پلاسکو خریدیم و همه زندگی خود را برای خرید آن، فروخته بودیم، اما تمام آن از دست رفت. حالا دیگر کی می‌توانیم مغازه بخریم؟

هیچ کاری برایمان نکرده‌اند

پیمانی از کسبه‌ای است که در قسمت افقی پلاسکو مغازه داشته است. او در گفت‌وگو با ایلنا می‌گوید: مالک پلاسکو کاری برای ما نکرده است. اکنون شورای ساختمان شمالی پلاسکو ۶۰ میلیون از کسبه دریافت کرده تا قسمت شمالی را که شامل ۳ طبقه روی زمین و همکف و طبقه منفی یک است و خراب نشده، مقاوم‌سازی کند. قرار بود از اسفند سال جاری و شب عید در این طبقات مستقر شویم، اما با روندی که پیش می‌رود، فکر نمی‌کنم زودتر از خرداد و تیر سال ۹۸ بتوانیم در بخش شمالی پلاسکو مستقر شویم.

وی با اشاره به قول‌های توخالی که به کسبه پلاسکو داده‌اند، می‌گوید: اکنون دومین سالگرد حادثه پلاسکو است اما هنوز هیچ کاری نکرده‌اند و حتی مقاوم‌سازی طبقات سالم را هم انجام نداده‌اند. با اینکه مغازه‌های ما سالم هستند، هنوز نگذاشته‌اند، وارد آنها شویم. دست آخر شورای کسبه پلاسکو وارد عمل شد تا کار را سر و سامان دهد. تصور می‌کنم این مقاوم‌سازی را از ماه خرداد یا تیر سال ۹۷ شروع کردند.

پیمانی درخصوص شرایط فروش کسبه پلاسکو که در جاهای مختلف پراکنده شده‌اند، می‌گوید: اوضاع همه یکی است و فرقی نمی‌کند کجا و در کدام بازار مستقر شده باشند.

او درخصوص وامی‌ که دولت به برخی کسبه پلاسکو داده است، عنوان می‌کند: وام را فقط به کسانی که در پاساژ نور مستقر شدند، دادند، اما باید به همه وام تعلق می‌گرفت. ما هم بالاخره کسبه پلاسکو بودیم و هزینه رهن و اجاره پرداخت می‌کنیم. یک ماه تلاش کردیم در پاساژ نور کار کنیم، اما متاسفانه دیدیم شرایط فروش خوب نیست و نماندیم.

پلاسکو پس از دو سال هنوز ویرانه است - 46

شفیعی کاسب دیگری است که با او به گفت‌وگو نشستیم. او به ایلنا می‌گوید: همه کارها را برای فروش شب عید آماده کرده بودیم. شب رفتیم و صبح آمدیم؛ دیدیم حاصل ۳۶ سال زحمتمان سر جایش نیست. بعد مسئولان آمدند و حرف‌های زیبایی به ما زدند. گفتند اینجا را دو ساله بازسازی می‌کنیم و به شما تسهیلات ارزان‌قیمت می‌دهیم. مرهمی‌ موقتی در سطح حرف روی زخم ما گذاشتند و عکس‌هایشان را گرفتند و رفتند. کسبه ماندند و این همه گرفتاری.

او ادامه می‌دهد: یکی از بزرگترین معضلاتی که برای ما پیش آمد این بود که مشتری‌ها وقتی فهمیدند، پلاسکو سوخته است، چک‌های ما را پاس نمی‌کردند. در مقابل، بازاری‌ها می‌آمدند و طلب‌های خود را از ما می‌گرفتند. من به‌شخصه خانه و ماشین خود را فروختم و طلب مردم را دادم.

شفیعی تاکید می‌کند: منتظر بودیم یکی از وعده‌های مسئولان عملی شود. گفتند وام ۴ درصد می‌دهیم. پیگیری کردیم و ندادند. دوباره سازمان برنامه و بودجه وام ۳۰۰ میلیون تومانی با بهره ۹ درصد تصویب کرد؛ آن را هم پیگیری کردیم، اما بازهم وام را ندادند. من برای ماشین‌آلاتی که اکنون در حال خاک خوردن هستند، تسهیلات گرفته بودم و قرار بود به من برای بازپرداخت آن مهلت دهند، اما اکنون که سالگرد دوم فروریزی پلاسکو است، هنوز پاسخ استمهال من را نداده‌اند.

وی اضافه می‌کند: مسئولان اعلام کردند که کسبه پلاسکو را به پاساژ نور منتقل کرده‌اند، اما این انتقال کاملا غیرکارشناسی بود. پاساژ نور پیش از این مرکز فروش لوازم کامپیوتری بود. مغازه من در پلاسکو حدود ۴۰ متر بود؛ در عوض در پاساژ نور به من یک مغازه ۱۲-۱۰ متری دادند؛ آن هم در انتهای راهرو طبقه چهارم این پاساژ، با یک در شکسته. اگر می‌خواستم در این مغازه مستقر شوم بایستی ۲۰ میلیون تومان برایش هزینه می‌کردم.

پلاسکو پس از دو سال هنوز ویرانه است - 51

او با طرح این سوال که چرا باید تسهیلات فقط به کسانی داده می‌شد که در پاساژ نور حضور داشتند، می‌گوید: اکنون اکثر کسبه‌ای که در ساختمان شمالی پلاسکو فعالیت می‌کردند، برای پرداخت ۶۰ میلیون تومانی که شورای پلاسکو برای مقاوم‌سازی دریافت می‌کند، با مشکل مواجهند.

حمایت از تولیدداخلی یا واردات؟!

در کشور ما از حمایت از تولیدکنندگان سخن زیاد گفته می‌شود، اما به نظر می‌آید، در عمل حمایتی وجود ندارد. بارها مسئولان در صداوسیما و سایر رسانه‌ها برای تسهیلات ارزان و ساخت پلاسکو وعده دادند، اما به هیچ یک از آنها به درستی عمل نکردند. به گفته کسبه، پلاسکو مرکز تولید پوشاک مردانه ایران بود و عده‌ای که با فروریزی آن خیلی خوشحال شدند، واردکنندگان پوشاک بودند. اکنون این مرکز مهم تولید پوشاک از بین رفته و کسبه آن هم افتان و خیزان می‌روند، اما واردات مجاز و غیرمجاز پوشاک همچنان به قوت خود باقی است.

خواندن خبر در سایت منبع

نگاهی به وضعیت مدیریت بحران کشور بعد از حادثه پلاسکو

اعتمادآنلاینخبرگزاری اعتمادآنلاین
نگاهی به وضعیت مدیریت بحران کشور بعد از حادثه پلاسکو
حادثه ریزش ساختمان پلاسکو که منجر به شهادت 16 آتش نشان و شش شهروند شد، امروز به دومین سالگرد خود رسید، حادثه ای که در آن زمان بسیاری از ضعف مدیریت بحران در آن صحبت کردند و در گزارش ملی حادثه پلاسکو نیز به این موضوع پرداخته شد، رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران وضعیت مدیریت بحران و تغییرات آن پس از حادثه پلاسکو را شرح داده و در عین حال تاکید دارد که مدیریت بحران صرفا محدود به یک سازمان نیست و وظیفه ای است که همه دستگاه‌ها برعهده دارند.

اعتمادآنلاین|احمد صادقی درباره آنچه که بعد از حادثه پلاسکو باید مورد توجه دستگاه‌های مختلف قرار بگیرد، گفت: اگر سامانه فرماندهی به درستی پیاده می‌شد ممکن بود که ما تلفات کمتری داشته باشیم.

وی با بیان اینکه پس از حادثه پلاسکو دستگاه‌های عملیاتی ما بیشتر به اهمیت سامانه فرماندهی پرداختند، تصریح کرد: تجربه تلخ پلاسکو این تاثیر را داشت که سامانه فرماندهی را به علم روز توسعه دهیم. خلاءهای این سامانه در حادثه پلاسکو زوایای بیشتری را نشان داد و مواردی که پیش از حادثه پلاسکو کمتر مورد توجه قرار گرفته بود مد نظر قرار گرفت.

رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران درباره مهمترین درس‌های مدیریت بحران از حادثه پلاسکو، گفت: واقعیت این است که ما باید به سطح بندی حادثه در حوادث مختلف بپردازیم و نباید یک حادثه محلی را به سطح ملی ارتقاء دهیم. چرا زمانی که یک حادثه را می‌توان در سطح محلی مدیریت کرد باید آن را تا سطح و ابعاد ملی بالا ببریم؟

وی با بیان اینکه شاخص‌های تشخیص یک حادثه از سطح ملی و محلی وجود دارد و باید مطابق آن رفتار شود، ادامه داد: نمی‌شود حادثه کوچکی در تهران رخ دهد و سازمان‌های ملی به آن ورود کند متاسفانه در مورد حادثه پلاسکو سطح ملی و محلی با یکدیگر ترکیب شده و در شرایطی که این حادثه یک حادثه محلی بود به شکل ملی با آن مواجه شدیم که این خود آسیب‌هایی را درپی داشت.

صادقی با بیان اینکه در حال حاضر نیز این مسئله وجود دارد گفت: متاسفانه سطوح ملی و محلی به یکدیگر آمیخته شده است و ما باید تلاش کنیم تا این سطوح را از یکدیگر تفکیک کنیم تا مدیریت درستی نیز درحوادث مختلف انجام شود، در غیر این صورت این مسائل بحران زا می‌شود.

رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران با انتقاد ار برخی اقدامات در مواجهه با مدیریت بحران گفت: ‌ نباید مدیریت بحران را به محلی برای سیاست بازی تبدیل کرد، مدیریت بحران جای سیاست بازی نیست ما در حادثه پلاسکو شاهد آن بودیم که از مدیریت بحران برای سیاست بازی استفاده شد اما با توجه به اینکه مدیریت بحران به مال و جان افراد بستگی دارد نباید آن را با بازیهای سیاسی قاطی کنیم و باید رفتاری خالص داشته باشیم.

وی درباره بخشی از گزارش ملی حادثه پلاسکو که در آن گفته شده بود مدیریت بحران تنها به حوادث طبیعی مانند زلزله توجه دارد، گفت: طی پنج سال گذشته ۵۲ نوع حادثه مختلف اعم از طبیعی و غیرطبیعی در تهران رخ داده است و می‌توان اینطور گفت که در تمامی این حوادث مدیریت شهری حضور داشته است. البته حادثه‌ای مثل زلزله بدترین نوع حادثه‌ای است که می‌تواند در تهران رخ دهد و طبیعی است که نگاه ویژه‌ای به آن وجود داشته باشد؛ اما این به آن معنا نیست که توجهی به حوادث مختلف وجود نداشته باشد.

رئیس سازمان پیشگیری و مدیریت بحران شهر تهران با بیان اینکه مدیریت بحران محدود به یک سازمان و اداره نیست، اظهارکرد: سازمان‌های مختلفی در مدیریت بحران حضور داشته و مسئولیت دارند و کمیته‌ها و کارگروه‌های مختلف ذیل این سازمان فعال هستند که در واقع مدیریت بحران مجموعه‌ای از دستگاه‌های مختلف را برای مواجهه با حوادث مختلف پشتیبانی و هماهنگ می‌کند.

صادقی درباره اینکه آیا آمادگی برای حادثه‌ای مانند پلاسکو در تهران وجود دارد یا خیر؟ گفت: طبیعتا طی این مدت برنامه‌ریزی‌های مختلفی شده و مانورهای زیادی نیز انجام شده است تا در برابر حوادث این چنینی آمادگی ما افزایش پیدا کند. بنابراین تجربیات مان افزایش یافته و آنچه که طی این سالها انجام شده قابل مقایسه با سال‌های قبل نیست.

وی درباره اینکه چرا در بحث رسانه‌ای و اطلاع رسانی در بحران‌ها همچنان نوعی هرج و مرج وجود دارد، اظهار کرد: طبق قانون، اطلاع رسانی در بحران‌ها بر عهده صدا و سیما است و این سازمان باید در زیرمجموعه شورای هماهنگی مدیریت بحران و هماهنگ با تدابیر این سازمان عمل کند؛ اما مثلا در حادثه‌ای مانند پلاسکو علی رغم آن که ما در شورای هماهنگی مصوبه داشتیم که نباید صدا و سیما ۲۴ ساعته به این موضوع پرداخته و حساسیت‌ها را افزایش داده و حادثه را به سطح ملی بکشاند؛ اما صدا و سیما کار خودش را کرد و طی ده شبانه روز ۲۴ هر ساعت حادثه پلاسکو را پوشش داد که این اقدام هیچ توجیهی نداشت.

صادقی درباره وضعیت ایمنی ساختمانهای مشابه پلاسکو در تهران نیز گفت: سازمان آتش‌نشانی وضعیت بررسی ایمنی ساختمان‌ها و برج‌ها و ساختمان‌های مهم زیادی را مورد ارزیابی قرار داده و وضعیت ایمنی آنها مشخص است و مشکلات این ساختمان‌ها نیز احساس شده و تذکرات لازم از طریق شهرداری مناطق به مالکان داده شده است.

وی اضافه کرد: اقدامات خوبی انجام شده و در تعدادی از ساختمانهای ناایمن که مالکانشان توجهی به دستورات و هشدارها نداشته‌اند نیز سیستم قضایی ورود کرده و با این موارد برخورد خواهد کرد.

صادقی در پایان با بیان اینکه حادثه پلاسکو حادثه تلخی بود که فراموش نخواهد شد، گفت: ما باید از آنچه که در این حادثه رخ داد درس بگیریم و آن را در آینده استفاده کنیم و امیدوارم دیگر شاهد حادثه‌ای مانند پلاسکو نباشیم؛ اما اگر خدایی ناکرده چنین حادثه‌ای رخ دهد باید میزان آمادگی ما در برابر آن بالا باشد و بتوانیم در تمام ابعاد آن را مدیریت کنیم.

منبع: ایسنا

خواندن خبر در سایت منبع

۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر

اعتمادآنلاینخبرگزاری اعتمادآنلاین
۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر
30 دی 1395، ساختمان اداری،تجاری پلاسکو تهران، دچار حریق شد و پس از حدود سه ساعت فروریخت. در این حادثه 16 آتش‌نشان و چهار نفر از شهروندان به شهادت رسیدند.

اعتمادآنلاین| ۳۰ دی ۱۳۹۵، ساختمان اداری، تجاری پلاسکو تهران، دچار حریق شد و پس از حدود سه ساعت فروریخت. در این حادثه ۱۶ آتش‌نشان و چهار نفر از شهروندان به شهادت رسیدند.

۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 1۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 3۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 4۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 5۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 6۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 7۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 8۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 9۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 11۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 12۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 13۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 14۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 15۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 16۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 17۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 18۳۰ دی ۱۳۹۵؛ آتش‌سوزی و ریزش ساختمان پلاسکو + تصاویر - 19

منبع: ایرنا

خواندن خبر در سایت منبع

مقررات ایمنی که با سرد شدن آتش پلاسکو فراموش شد

ایسناخبرگزاری ایسنا
مقررات ایمنی که با سرد شدن آتش پلاسکو فراموش شد
به اعتقاد محققان انباشته شدن پلاسکو از مواد قابل اشتعال، عدم سخت‌گیری به مالک پلاسکو برای ایجاد سیستم اطفای حریق، نبود پله‌های اضطراری، عدم خروج به موقع آتش‌نشانان و از دست رفتن زمان طلایی برای اطفای حریق از مواردی است که دست به دست هم دادند تا سناریوی پلاسکو نوشته شود.

به گزارش ایسنا، در ساعت ۷ و ۵۹ دقیقه روز پنج‌شنبه ۳۰ دی ماه سال ۱۳۹۵ طبقات فوقانی ساختمان پلاسکو گرفتار آتش شد و ساعت ۱۱ صبح در حالی که تصور بر این بود که آتش مهار شده‌ است، ناگهان آتش از بخش شرقی ساختمان زبانه کشید و دیوار شمالی ساختمان پلاسکو نیز به‌طور کامل فرو ریخت و سرانجام در ساعت ۱۱ و ۳۰ دقیقه این روز پس از ۳ ساعت و ۳۰ دقیقه از شروع آتش‌سوزی کل ساختمان به‌طور عمودی فرو ریخت.

عملیات آواربرداری پلاسکو، حدود ۹ روز به طول انجامید. به اعتقاد متخصصان ۱۵ غفلت آشکار در حادثه پلاسکووجود دارد که به این شرح است:ردیفموارد کامل شدن سناریو پلاسکو۱وجود سقف‌های کاذب که موجب سرایت آسان آتش به سایر بخش‌ها شد۲نبود سیستم گرمایشی مناسب۳وجود تنها یک راه پله که مملو از اجناس بود۴استفاده از لامپ‌های مهتابی برای گرمایش۵اتصال سیم برق که موجب شروع آتش‌سوزی شد۶نبود آب در لوله‌های آتش‌نشانی۷شارژ نشدن کپسول‌های آتش‌نشانی۸نبود راه پله اضطراری۹انباشته‌شدن مواد قابل اشتعال در پلاسکو۱۰نبود سیستم اطفای حریق اتوماتیک۱۱وجود پیک‌نیک و کپسول‌های گاز در ساختمان۱۲ضعف مدیریت بحران در قبل، حین و بعد از حادثه۱۳کوتاهی شهرداری وقت و مالک ساختمان در ارتقای ایمنی پلاسکو۱۴عدم تخلیه به‌موقع ساختمان در زمان آتش‌سوزی۱۵اشتباهات موجود در آواربرداری

این که چگونه پلاسکو فروریخت، موضوع یادداشتی است که دکتر علی بیت‌اللهی عضو هیات علمی مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی به آن پرداخته و در اختیار خبرگزاری دانشجویان ایران (ایسنا) قرار داده است:

خاطره‌ای دور از مدرن‌ترین ساختمان خاورمیانه

پلاسکو برای همه آنهایی که خاطراتی از تهران قدیم داشتند و دارند، نماد مدرنیته بود، ساختمانی اعجاب آور فولادی که از اروپا وارد شده بود و نوآوری جالب مهندسی در طراحی آن که در زمان اتمام ساخت، یعنی سال ۱۳۳۹ (حدود ۵۶ سال قبل از فروریزش این بنا) یک اثر مهندسی ممتاز تلقی می‌شد. در زمان ساخت، جزء مرتفع‌ترین ساختمان تهران و کشور بود.

بنای پلاسکو دو قسمت «برج» و «پاساژ» بود که این دو به طور کلی از نظر سازه‌ای از هم منفک، ولی تا چهار طبقه با هم مرتبط بودند. ابعاد برج به طور تقریبی ۳۰ متر در ۳۰ متر بود و پاساژ پلاسکو واقع در ضلع شمالی برج، با پهنای ۳۰ متر و درازای ۱۰۰ متر که هم اکنون نیز بنای پاساژ بطور سالم در محل خود قرار دارد.

پنج‌شنبه، ۳۰ دی ماه ۱۳۹۵ بود، در پخش زنده شبکه خبر سیما، عدد ۱۱:۳۳ را نشان می‌داد که برج پلاسکو فرو ریخت. مراحل آواربرداری پلاسکو، حدود ۹ روز به طول کشید. در این حادثه متاسفانه ۱۶ نفر از آتش‌نشانان و ۶ نفر افراد شخصی جان باختند که روزهای حزن‌آوری برای کشور بود.

دلایل آتش‌سوزی

در جلسات متعدد بعد از حادثه گفته می‌شد که کارگران شاغل در یکی از واحدهای واقع در گوشه شمال غربی ساختمان در طبقه دهم، برای گرمایش از لامپ‌های مهتابی سقف، سیمی را به بخاری برقی کشیده بودند و اتصال آن سیم موجب شروع آتش‌سوزی شد. آبی در لوله‌های آتش نشانی طبقه دهم موجود نبوده و دقایق طلایی دیگری برای یافتن سطلی از آب!!! تلف می‌شود که در نهایت ساعت ۷:۵۸ دقیقه زنگ آتش‌نشانی برای ثبت وقوع آتش‌سوزی پلاسکو به صدا درآمد.

بررسی‌ها نشان داد کپسول‌های آتش‌نشانی شارژ نشده بودند، ساختمان فاقد سیستم اطفاء حریق اتوماتیک بوده، ساختمان پله‌های اضطراری برای فرار از آتش نداشته است و با این وصف ساختمان در حالی پر از البسه، پوشاک و مواد قابل اشتعال آلی بود، مملو از بار آتش شد. چنین به نظر می‌رسد که مالک ساختمان (بنیاد مستضعفان) ساختمان را در برابر آتش کاملا بی دفاع رها کرده بود، ضمن‌آنکه شهرداری وقت نیز که بر طبق قوانین موجود بایستی اقدامات جدی جهت رفع این نقایص می‌کرد، کاملا کوتاهی کرده است تا حادثه فروریزش ساختمان پلاسکو در اثر آتش شکل بگیرد.

علت گسترش حریق

عکس‌های متعددی وجود دارد که نشان می‌دهد شروع آتش‌سوزی از گوشه شمال غربی و از طبقه دهم ساختمان بوده است. در تصویر ذیل می‌توان زبانه‌های آتش را در گوشه شمال غربی ساختمان مشاهده کرد.

مقررات ایمنی که با سرد شدن آتش پلاسکو فراموش شد - 13

 کانون شروع و گسترش آتش‌سوزی در گوشه شمال غربی برج پلاسکو و در طبقه ۱۰ ساختمان 

در کنار از دست دادن دقایق طلایی برای مقابله با گسترش آتش، نبود سیستم‌های اتوماتیک اطفاء آتش، نبود آب در تجهیزات داخلی ساختمان در طبقه دهم، عدم کارایی کپسول‌های آتش نشانی، بار متراکم آتش شامل پوشاک و مواد شیمیایی با قابلیت اشتعال بالا برای تولید پوشاک، باید وجود پیوستگی در سقف‌های کاذب واحدهای مختلف طبقات و عدم مجزا بودن آنها به عنوان عاملی برای سرایت و گسترش آتش به سایر واحدها اضافه کرد تا سناریوی پلاسکو کامل شود.

ساختمان سیستم گرمایشی مناسبی نداشته است و کسبه و شاغلین برای گرمایش و حتی پخت‌وپز و تهیه چای، از کپسول گاز و پیک‌نیک‌های گازی استفاده می‌کردند. در زمان سرایت آتش مسلما هر کدام از این کپسول‌ها، با انفجار خود، کانون مجزایی برای گسترش آتش را تشکیل می‌دهند که در فیلم‌های موجود، انفجارات متعدد داخل ساختمان پلاسکو، ناشی از وجود این کپسول‌ها بوده است.

مشخصات سازه‌ای ساختمان پلاسکو

ساختمان پلاسکو که جزو مدرن‌ترین سازه‌های دوران ساخت خود و همچنین جزء اولین ساختمان‌های تجاری بلند مرتبه در شهر تهران بوده است و از آن به‌عنوان اولین‌ ساختمان‌های مرتفع و مدرن ایران یاد می‌شد، در ضلع شرقی تقاطع خیابان فردوسی با خیابان جمهوری و در مجاورت سفارت‌های ترکیه و انگلستان قرار گرفته است.

این ساختمان در سال ۱۳۳۹ در دست احداث قرار گرفت و در سال ۱۳۴۱ به بهره‌برداری رسید. این سازه ۱۶ طبقه دارای اسکلت فلزی بوده و با حدود ۴۲ متر ارتفاع، بالغ بر ۵۹۰ واحد تجاری را در خود جای داده بود. به طور تقریبی زیربنای ساختمان پلاسکو در حدود ۲۹ هزار متر مربع بوده که طبقات اول تا چهارم این ساختمان مساحت بیشتری نسبت به سایر طبقات داشتند (ابعاد ساختمان حدود ۳۰*۳۰ متر و مساحت سطح زیربنا ۹۰۰ متر مربع).

مقررات ایمنی که با سرد شدن آتش پلاسکو فراموش شد - 20

 نمایی از سازه ساختمان پلاسکو در سال‌های مختلف

ساختمان ۶ طبقه‌ای واقع در سمت شمالی سازه ۱۶ طبقه پلاسکو وجود داشت که چسبیده به ساختمان پلاسکو ولی از نظر سازه‌ای کاملا منفک از آن بوده و بخش‌های تجاری تا طبقه ۴ این دو ساختمان به هم ارتباط داشته و نورگیری وسط از طریق ساختمان چهار طبقه تامین می‌شده است.

مقررات ایمنی که با سرد شدن آتش پلاسکو فراموش شد - 23

نمایی از طبقات ابتدایی ساختمان پلاسکو، راهروهای مرتبط و سقف شیشه‌ای این بخش

پلاسکو تا زمان تخریب ۵۴ سال عمر کرده بود.

مقررات ایمنی که با سرد شدن آتش پلاسکو فراموش شد - 26

نمایی از ماکت ساختمان پلاسکو و وضعیت آن در زمان ساخت

نمای فلزی خاص این ساختمان که از گذشته بر روی آن نصب شده بوده و جزو نماهای سنگین محسوب می‌شد.

مقررات ایمنی که با سرد شدن آتش پلاسکو فراموش شد - 29

نمای فلزی در ضلع جنوبی ساختمان پلاسکو

نقاط ضعف ساختمانی و معماری

ساختمانی با ابعاد ۳۰ در ۳۰ با ۱۶ طبقه، متشکل از ۵۹۰ واحد تجاری، تنها یک راه پله داشت و این امر نقطه ضعف بزرگی برای معماری ساختمانی به بزرگی پلاسکو بود که طراحی آن با توجه به قرارگیری اتاق‌های آسانسور به گونه‌ای بوده که مردم برای بالا رفتن از پله‌ها باید حتما وارد محوطه طبقات می‌شدند.

ساختمان فاقد پله‌های اضطراری آتش بوده و سیستم اطفاء حریق نیز نداشته است. واحدهای مختلف از طریق سقف‌های کاذب به هم مرتبط بوده و دارای فضای مشترک بودند که این امر سرایت آتش را تسهیل می‌کرده است. سیستم آب آتش نشانی و کپسول‌های آتش نشانی دارای نقایص عدیده بودند که در نهایت بر روی هم موجبات گسترش آتش‌سوزی و فروریزش ساختمان پلاسکو شدند.

مدیریت بحران حادثه

در زمان وقوع حادثه، شهردار وقت تهران، مدیریت بحران حادثه را عهده‌دار شد. در چرخه مدیریت بحران، معمولا مدیریت به قبل از بحران، حین بحران و بعد از بحران تقسیم می‌شود. اقدامات قبل از رویداد مجموعه اقدامات پیشگیرانه و آمادگی را شامل می‌شود که باید در مورد پلاسکو اذعان کرد که متاسفانه اقدامات پیشگیرانه در خور توجه برای مجهز کردن ساختمان پلاسکو برای مقابله با آتش صورت نگرفته بود، در حالی که بند ۱۴ ماده ۵۵ قانون شهرداری‌ها، صراحت واضحی بر جلوگیری از ادامه فعالیت ساختمان پلاسکو در چنین وضعیت ناکارآمد در برابر حریق را داشته است.

عدم نصب تجهیزات اطفاء حریق، علی‌رغم تاکیدات سازمان آتش‌نشانی، از طرف مالک ساختمان یعنی بنیاد مستضعفان، کوتاهی آشکار دیگری است که در اقدامات مدیریت بحران پیش از رویداد باید به آن توجه شود. همچنین سیستم مدیریت ساختمان نیز در این زمینه کوتاهی کرده است.

در مدیریت حادثه، با توجه به استانداردهای مقاومت ساختمان‌های فلزی در برابر آتش (حتی با استفاده از مواد ضد آتش و پوشش‌های مقاوم در برابر آتش) حدود ۳ ساعت مقاومت نرمال سازه فلزی در برابر آتش مورد نظر است. ساختمان پلاسکو با قدمتی بیش از ۵۰ سال که در زمان احداث، خبری از عایق‌های ضد حریق و پوشش‌های محافظ آتش نبود، ۳٫۵ ساعت در برابر آتش‌سوزان مقاومت کرد. نکته مهم این است که در این شرایط و با توجه به قدمت سازه فلزی پلاسکو، حداکثر ۲ ساعت بعد آتش، باید دستور تخلیه کامل ساختمان به نیروهای داخل داده می‌شد که متاسفانه نیروهای آتش‌نشانی تا دقایق آخر فروریزش داخل ساختمان بودند و با ریزش گوشه شمال غربی تعدادی از آنها راه نجاتی پیدا نکردند.

همچنین در مدیریت بحران حادثه، موضوع جستجو و نجات با موضوع آواربرداری عجین شده بوده که امری اشتباه است. جای سوال باقی مانده است که چطور برای جستجو از جبهه شمالی و از سمت پاساژ به آتش حمله نشد؟

مقررات ایمنی که با سرد شدن آتش پلاسکو فراموش شد - 40

مسیر شمالی به برج پلاسکو از سمت پاساژ

مقررات ایمنی که با سرد شدن آتش پلاسکو فراموش شد - 42

محل بیل مکانیکی، محل پیدا شدن عمده اجساد کشته شدگان حادثه بود ( مسیر راه پله ساختمان هم همین محدوده بود)

درس‌های حادثه و چه باید کردها

درس اول: ساختمان پلاسکو، مملو از پوشاک و به صورت، انبار، کارگاه و مغازه بود، در صنعت پوشاک استفاده از مواد شیمیایی و به ویژه مواد آتش‌گیر و آتشزا، نظیر بنزین و چسب بوده است. اقلام پوشاکی نیز به خودی خود، مستعد حریق است و چنین انبوهی از اجناس مذکور، بار آتش ساختمان پلاسکو را بالا برده بود. استفاده از ساختمان به عنوان انبار پوشاک، انباشته کردن راه پله‌ها، سقف‌های کاذب و واحدهای کارگاهی از پوشاک، علی‌رغم اینکه ساختمان کاربری انبار را نداشت، تخلف آشکاری بود که متاسفانه در این رابطه هیچ اقدامی صورت نگرفته بود.

درس دوم: پوشاک مواد آتشگیر و آتش‌زایی هستند، تصور می‌رود، واحدهای بازرسی کننده، سازمان آتش‌نشانی، کسبه شاغل در پلاسکو و مالک ساختمان همه و همه این حقیقت ساده را می‌دانستند، با این تفاسیر و در کمال تعجب، ساختمان ۱۶ طبقه پلاسکو، پله‌های اضطراری و فرار نداشت، کل برج فقط دارای یک راه پله و آن هم با معماری خاص بود که رفت و آمد در آن به کندی صورت می‌گرفت. در این مدت اقدام جدی برای نصب پله‌های اضطراری و یا اجبار کردن مالک به تعبیه پله‌های فرار و اضطراری صورت نگرفته بود و مالک ساختمان هم متاسفانه در این خصوص اقدامی به عمل نیاورده بود. این قصور و کوتاهی چند طرفه، درس بزرگ دیگری از حادثه پلاسکو است.

ساختمانی که در آن پوشاک تولید و عرضه می‌شد و در ضمن به صورت انباری برای پوشاک بود، فاقد سیستم اطفاء حریق بود!!! این که چگونه به چنین ساختمانی با این همه نقایص، اجازه ادامه فعالیت داده شده بود، درس بسیار مهم و بزرگ دیگری است که باید به آن و عواقب آن بخوبی فکر کرد.

درس سوم: ساختمان مجهز به سیستم گرمایشی ایمن نبود. کپسول‌های گاز و گازهای پیک نیکی زیادی در طبقات ساختمان پلاسکو وجود داشت که هرکدام آنها چشمه حریق محسوب می‌شوند. شروع آتش، ظاهرا سوختن و اتصال سیمی بود که از لامپ مهتابی سقف به بخاری برقی روی زمین، جهت گرم گردن یکی از واحدها کشیده شده بود!!!. در این مدت کسی از کسبه، بازرسان و … ظاهرا چنین کار غلط و اشتباهی را تذکر نداده بودند. همچنین در همان واحد شروع آتش سوزی، ظاهرا نشت گاز پیک نیکی نیز صورت گرفته بود!!!. انجام کارهای پیش پا افتاده غلط، عدم احساس مسئولیت، عدم جدی گرفتن خطر، سهل انگاری و بی توجهی از جمله درس مهم دیگر حادثه پلاسکو به شمار می‌رود.

درس چهارم: کپسول‌های ضد حریق در طبقه دهم، تاریخ مصرف گذشته و یا شارژ نشده بودند. آب آتش‌نشانی در طبقات موجود نبود تا کسبه و شاغلین بتوانند اقدامی کنند و آتش نشانی را خبر کنند، آتش شیوع پیدا کرده بود و لحظه‌های طلایی اطفاء حریق سپری شده بود. عدم انجام ساده‌ترین کارهای پیشگیرانه و دیدن عواقب این سهل انگاری‌ها، درس دیگر حادثه پلاسکو بود.

درس پنجم: با توجه به فلزی بودن ساختمان و نبود پوشش ضدحریق تیرها و ستون‌های فولادی، باید حدس زده می‌شد که ساختمان مدت زمان کمی در مقابل آن حجم حریق مقاومت خواهد کرد. ساختمان پلاسکو، حدود ۳٫۵ ساعت در برابر آتش استقامت کرد، طبق استانداردهای امروزه که ۳ ساعت را برای ساختمان‌های فولادی به عنوان مدت زمان مناسب پایداری ساختمان فولادی فرض می‌کند، باید با علم به این موارد، پس از حدود ۲ ساعت از شروع آتش، تخلیه کامل ساختمان از نیروی انسانی، بطور جدی در دستور کار قرار می‌گرفت. تخلیه به موقع ساختمان از نیروهای آتش نشانی و مردم، درس بزرگ دیگر این حادثه است.

ساختمان‌های متعدد و مشابه با پلاسکو در تهران و نیز در سایر کلانشهرها وجود دارند که سطح ایمنی آنها در برابر آتش و زلزله کاملا مبهم است. در حادثه پلاسکو و در روزهای داغ آن روز، باید مقرر می‌شد همه ساختمان‌های بلند مرتبه، مورد پایش ایمنی باید قرار گیرند. متاسفانه این درس مهم، با سرد شدن آتش پلاسکو، فراموش شد و اقدامی در خور توجه در این زمینه صورت نگرفت، ضرورت دارد ساختمان‌های مهم و اولویت دار، اماکن عمومی و تجاری و بویژه منطقه بازار تهران، از نظر ایمنی (لرزه‌ای و آتش که گاه این دو مقوله همزمان رخ می‌دهند)، مورد ارزیابی‌های دقیق قرار گیرد.

پیشنهاد می‌شود با توجه به وجود ساختمان‌های مشابه پلاسکو در سطح شهر تهران و دیگر کلانشهرها و شهرهای بزرگ، ضوابطی جهت شناسایی و طبقه بندی سازه‌های آسیب‌پذیر قدیمی و مهم شهرها تهیه شود و بر همین اساس عملیات شناسایی و مقاوم سازی این ساختمان‌ها آغاز شود و بطور مستمر ادامه یابد.

پیشنهاد می‌شود آموزش‌های مردمی از طریق برنامه سیمای جمهوری اسلامی ایران به صورت پخش برنامه‌های کوتاه و جذاب در ساعات پربیننده در رخداد مخاطرات طبیعی و انسان‌ساز پخش شود. نقش مثبت حضور مردمی، امدادرسانی و کمک آنها بسیار مفید و از طرفی، تجمع و ایجاد ترافیک و ایجاد مشکلات برای نیروهای امدادی، مسائل مدیریت بحران را در زمان رخداد حادثه افزایش می‌دهد. همین طور لازم است به ساکنین ساختمان‌های عمومی و برج‌ها و ساختمان‌های بزرگ نیز رفتار صحیح در هنگام بحران بطور دقیق آموزش داده شود.

لازم است در خصوص ارتقای ایمنی در ساختمان‌های بلند و موجود مسکونی هم چاره اندیشی شود. خلاهای قانونی رفع و رعایت نکات ایمنی در برابر حریق و سایر مخاطرات دیگر الزامی و اجرایی شوند و کلیه برج‌ها و ساختمان‌های بزرگ مسکونی هم از نظر ایمنی ارزیابی شوند. ضرورت دارد تجهیزات و نیازهای تجهیزاتی، پرسنلی و معیشتی آتش نشانان و آتش نشانی در اسرع وقت تامین شود.

در خاتمه یاد و خاطره کلیه شهدای آتش‌نشان حادثه پلاسکو را گرامی داشته، فداکاری و شجاعت آنها را هرگز فراموش نخواهیم کرد و امید است حادثه پلاسکو و درس‌های آموخته شده از آن، چراغ راهی برای حرکت به سوی جامعه ایمن و شهری ایمن‌تر باشد.

خواندن خبر در سایت منبع

نظرها

در ادامه بخوانید

ویدیو/ آرزوی تلخ یک زوج عاشق در برنامه زنده: آرزو دارم دستش و بگیرم اما نمیتونم

انتخابانتخاب16 ساعت قبل

خلاقیت بدون هیچ امکاناتی (فیلم)

عصر ایرانعصر ایران19 ساعت قبل

پیشنهاد تشکیل معاونت اقتصادی در قوه قضائیه

صدا و سیماصدا و سیما14 ساعت قبل
تشکیل معاونت اقتصادی در قوه قضائیه و مقابله جدی با تخلفات نظام بانکی از مهم‌ترین درخواست‌های فعالان اقتصادی حاضر در نشست با رئیس قوه قضائیه بودبه گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما؛ تشکیل معاونت اقتصادی در قوه قضائیه و مقابله جدی با تخلفات نظام بانکی از مهم‌ترین درخواست‌های فعالان اقتصادی حاضر در نشست با رئیس قوه قضائیه بود.

حاشیه نشینی ۱۱ میلیون ایرانی و مهاجرت معکوس

صدا و سیماصدا و سیما10 ساعت قبل
مصاحبه اختصاصی با قاضی مسعودی مقام و نگاه تفصیلی به زندگی شخصی این قاضی پرونده‌های مفاسد اقتصادیجامعه و شهری: رئیس سازمان اجتماعی کشور گفت: بیش از ۱۱ میلیون نفر در مناطق حاشیه‌نشین کشور زندگی می‌کنند و ۸ میلیون نفر در بافت فرسوده و تاریخی ساکن هستند که درمجموع جمعیت زیادی را شامل می‌شوند و حدود ۱۹ میلیون نفر از جمعیت ۶۰ میلیون نفری شهرنشین، در محلات حاشیه‌ای زندگی می‌کنند
ایرناایرنا11 ساعت قبل
به گزارش روز یکشنبه سازمان اورژانس کشور، در سال ۹۶ حدود ۳۸۰ هزار مرگ در کشور گزارش شد که ۳۱۳ هزار مورد آن به دلیل بیماری‌های غیرواگیر بود. از این ۳۱۳ هزار مورد، ۱۶۱ هزار مورد به دلیل بیماری‌های قلبی و عروقی بود و حدود ۹۷ هزار مورد از مرگ و میر مردم ایران مستقیما به دلیل فشار خون بوده است. این گزارش می‌افزاید: با توجه به آمار بسیار بالای ایرانیان مبتلا به فشار خون، وزارت بهداشت با همکاری سایر سازمان‌های اجرایی کشور طرح بسیج ملی کنترل فشار خون را از روز جمعه (۲۷ اردیبهشت) در کشور آغاز کرد. وی افزود: آمبولانس‌ها، اتوبوس آمبولانس‌های پشتیبان و عملیاتی در روز نماز عید فطر و نمازهای جمعه در تاریخ اجرای طرح (۲۷ اردیبهشت لغایت ۱۵ تیر) جهت پایش فشار خون نمازگزاران مستقر هستند. رئیس سازمان اورژانس کشور گفت: اورژانس آماده ثبت اطلاعات خدمت گیرندگان این طرح و ارجاع به مراکز بهداشتی و درمانی در صورت نیاز است.

امکان گزارش تخلفات احتمالی در محله‌ها

صدا و سیماصدا و سیما10 ساعت قبل
شهروندان تهرانی می‌توانند با ارتقای سامانه ۱۳۷ شهرداری، با ارسال عکس و موقعیت مکانی، تخلفات احتمالی در محله خود را اعلام کنندبه گزارش خبرنگار خبرگزاری صدا و سیما؛ شهروندان تهرانی می‌توانند با ارتقای سامانه ۱۳۷ شهرداری، با ارسال عکس و موقعیت مکانی، تخلفات احتمالی در محله خود را اعلام کنند. این کار موجب می‌شود مسئولان سریع‌تر به این تخلفات رسیدگی کنند.

اخبار بیشتر